Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Seite
82v
Einzelbild herunterladen
 

IIIDe caſu offen.Fen

reſolutiuis aperitīs. vn̄ ſi pol̓e ē talis maͣ reſoluatur:opꝫ feſtinare ad reſoluēduꝫ anteqͣꝫ membꝝ putrefiateo talis materia ꝯuertit̉ ad ſaniē bonā. vnde ſi tuexpectares maturationeꝫ: tūc membꝝ putrefieret. Etqn̄ dicit Auic: id qd̓ aggregat in eo ſaniem. ſanies non ſumit̉ hic ſtricte ꝓprie pro ſanie bona laudabili: ſꝫ large ad bonā malam: vt ſedet̉ dolor cum eo qd̓ facit pus. Dices tu id videt̉ veꝝ dolor ſedet̉ cum medicinafaciēte pus. qꝛ dcm̄ ē modo ī mediate dꝫ feſtināter aperiri non expectare maturationem: qm̄ mēbrum putrefieret. Id ſoluit̉ per expoſitionem lr̄e qꝛ qn̄. Auic. dicit vt ſedet̉ dolor eo qd̓ facit pus: refertur id ad medicinā: vt ītelligat auctor dolor debeat ſedari ī tali ap̄ate medicina faciente ſaniem. qꝛ cōtrarium huius demē ſupra. Sed dꝫ lr̄a ſic ītelligi. conſtrui ſic. bene dictuꝫeſt oꝫ vt feſtinet̉ in tali ap̄ate ad reſoluendum illudaggregat ſaniē: vt ſedet̉ dolor. ſupple qui ē eo in omtali apate qd̓ fac̄ pus .i. qd̓ aggregat ſaniē talē .ſ. illaudabꝰlem: dolor .n. in tali apatione dꝫ ſedari per maturatiua: ſed per aperitione reſolutionē et pōt ſieri cum medicinis fortibꝰ. Poſſet etiam exponi alio ita referatur ad medicinā: vt ītelligat̉ dolor ſedet̉ cuꝫ medicina faciente ſaniem: ſed ſub iſta ītentione .ſ. qͦꝫtum reſoluit tēperate. qꝛ in tali ꝯtuſione apate ſit magnꝰ dolor oꝫ prius incipere a debiliter reſoluentibus. deindecedere ad fortia: nūc aūt ea que ſūt maturatiua cum hoc ſūt maturatiua ſūt debilit̓ reſolutiua. quia ſunt calidatemperate: eadē enī medicina pōt hr̄e plures v̓tutes effectus. in prīcipio dolor ſedet̉ talibus medicinis: tn̄ ſub iſta intentiōe quā maturāt: ſꝫ ſub illa et ꝓpterhoc oportet ea ꝯtinuare: ſed apponere ea in pͥncipiodeinde ꝓcedere ad fortiora. ergo ꝯtradicit ei qd̓ dictūeſt ſupra eadē medicina pōt apponi ſub pluribª intētiōibus ꝓpter diuerſas intentiōes quas hꝫ. reſoluaturmateria .ſ. in tali ꝯtuſiōe apertiōe vel .ſ. ferro vl̓medicinis. enī pro qꝛ iſtud .i. curatio iſtius ꝯtuſiōis ē ẜmdiſpoſitionē aperientē .i. ẜm diſpofitionē apertiōis reſolutiōis: vel ferro vel medicinis. tūc ꝯparat Auic.apertionē ſit ferro ad apertionē cum medicinis dicens: vt aperiat̉ velocius cum adiutorio curationis .ſ. qfit ferro ē ſaluius .i. ē tutius qͣꝫ adiutorio curationisque fit medicinis. Et huius ē. qꝛ in tali materia multa medicina aperiat niſi in longo tꝑe poſſet mēbrūprius putrefieri. Aliqn̄ tn̄ bn̄ pōt reſolui medicinis maxime in caſu quē Auic. ſubdit ī lr̄a dicēs. Et fortaſſe.reſoluūt medicine aperiētes abſqꝫ ſanioſitate: ꝓprieqn̄ adiuuat caliditas innata: qꝛ ſit fortis: pori: vt qꝛ ſintampli. Et videte ceteris emplaſtris debeāt reſoluereſanguinē multū vt quādo mēbrū ē quaſi totū denigratū.Ego fui exꝑtus illd̓ emplaſtrū. Re parū croci: miſce̓aqua calida: vt virtus egrediatur in hac aqͣ: ꝯfice farina ordei parū mellis: coque ad ſpiſſitudi. de indemiſce ibi parū pulueris arſenici. Potes etiam ꝯponerealia emplaſtra ex alijs reſolutiuis fortibꝰ: hoc aūt dimittatur bono ingenio artificio medici ſciētifici. Ampliusobſerua medicinas p̄dictas .i. dicēdas in capl̓o caſus offenſionis .i. dictū pōt referri ad medicinas locales ponuntur in illo capl̓o. qꝛ ibi ponūtur medicine reſolutiueque valēt etiā in ꝯtuſiōe. Et pōt hoc etiā referri ad medicinas bibunt̉: vt .ſ. obſerua medicinas illas ibi dn̄r ſi tali ꝯtuſione magis accidit leſio in mēbris interioribꝰqꝛ tali ꝯtuſiōe ml̓totiēs accidere p̄t. Tūc ſeꝗt̉ illa ꝑs. Ligatura aūt que adminiſtrat̉ ſuꝑtuſionē iam dictū eſt in modo ſuo: qn̄accidit attritio aut cōtuſio. tūc liga ipſamet ſit inſtr̄m tuū ſuꝑ locum ipſū ſtrictumvalde: vadat ligatura ad ſuꝑiora pro

ceſſione plurima .ſ. ad ꝑtes epatis: ad īferiora parū addas aſtellas neqꝫ puluillos. lini ergo deſuꝑ aſtellas plurimasqm̄ ē neceſſariū reſoluere illū ſanguineꝫmortuū: eſt neceſſariū multū intendere vt vadat ligatura ad ſuꝑiora ne effundatur ad ipſā aliquid: eiꝰ ꝓceſſio deſuper ſit mollior: ſit pānus durus ſubtilisvt ſufferat ſtrictura feſtinet cōtinuitasembrocarū ea: p̄paret̉ mēbrū ad ſuperiora: ſicut ſit in fluxū ſanguis. Et heccura .ſ. ligatura oꝫ vt ſit anteqͣꝫ apet̉brū qm̄ mēbrū qn̄ ap̄at̉ ſuffert niſi ligaturā equalē nedū a vehemētia cōpreſſionis: ꝓpter illud medicet̉ empl̓iset cōtinuitate effuſionis aque calide deſuꝑ. Glandularū aūt curatio que ſequuntur contuſionē eſt plūbo deſuꝑ poſitone addētur magnificent̉ fortaſſe euacueātur ſit in eis contuſio. In qua parte poſtqͣꝫ poſuit curā cōtuſionis qͣꝫtum advl̓ia qͣꝫtū ad medicinas locales oſtendit qualis ligatra qualis p̄paratio fit in ea. Dicit ergo ligatura aūt ⁊cͣ.Iam dictū ē .ſ. a ſapientibus ad partes capitis. i. ad partes principij membri: non addas aſtellas .ſ. nec puluiſlos: hoc eſt vt conſtringant ſanguinē intus: nec etiāfaciant dolorem qui eſt cauſa maioris attractionis. lineergo ſuꝑ aſtellas plurimas hoc eſt dr̄e. dato ſit neceſſe ponere ibi aſtellas: vt quia ſit ibi facta aliqua diſtocatio vel fractura: tunc line .i. inunge plures taliū affellaꝝſ. oleo aliquo reſolutiuo: quoniā eſt neceſſariū ⁊cͣ. Etfeſtinet .i. cōtinuetur vel multiplicetur ꝯtinuitas embrocarum .ſ. reſoluentia ſicut eſt embroca ex camomilla ſemine lini et fenugreco ſimilibꝰ. cura ⁊cͣ. Et propiid medicetur .ſ. qn̄ eſt ap̄a emplaſtris .ſ. reſolutiuis:cum quātitate effuſionis aque cal̓e deſuꝑ. aqua cal̓a eſoptima in mitigatiōe doloris tal̓ ap̄atꝭ. hoc dicit Gal̓. īde ingenio. Dicit enī aqua vero cal̓a que mitigat dolorēomnis ap̄atis fugienda ē ⁊cͣ. Tunc ſuꝑeſt illa ꝑs. Glādularum autē curatio. In iſta ꝑte Aui. ponit curā glandularum que aliqn̄ accidūt poſt ꝯtuſionē. pꝫ qd̓ dicit. De caſu offenſione ad lapidem aut parietemaut aliud.Aſus offenſio ledūt impediūt cōtuſionē attritiōe. Et eſt ineis timor ꝓpter ſol̓onem cōtinuitatis accidentē in viſceribꝰ .ſ. in pāniculisſuis et neruis eorum et venis magnisque ſunt in eis. et eſt in eis timor iterumpropter vehementiam doloris/ In p̄cedenti caº Aui. determinauit de cōtuſione attritione ẜm leſio ipſa ꝑtinet ſolū ad membra exteriora.In hoc caº Auic. determinat de ꝯtuſione attritiōe ẜm leſio ip̄a ꝑtinet etiā ad membra interiora. vocat Aui.ꝯtuſionem in hac intentione hoc noīe .ſ. caſū offenſionem. et Aui. intitulat hoc capl̓m de caſu offenſione.