Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Seite
70r
Einzelbild herunterladen
 

TractatusIn vniuerſali

faciūt iſtas comparatiōes ſic̄ facit Aui. īfra ī capl̓o de medicis faciētibꝰ naſci carnē. Dicit .n. ibi in vlcere magishūido cōpetit medicina gn̓atiua carnis magis deſiccanua. Reſpōdeo Aui. alij auctores loquūtur ibi medicina que ex toto eſt generatiua carnis. talis medicina ẜm dcm̄ fuit pͥus quantū ad initiū ſue actiōis bn̄ ēdeſiccatiua plus qͦꝫ in pͥmo gradu. ſꝫ vt ſic dr̄ generanua carnis. qꝛ in tali vlcere nondū cōpetit generatio carnis vt dcm̄ eſt pͥus. ſed quātū ad terminū ſue actiōis inquantū generat carnē deſiccat niſi in pͥmo gradu ſic̄in illa medicina admīſtrat̉ in vlcere parū hūido. hoceſt ẜm dcm̄ fuit pͥus. quia vlcus iam reductū eſt ad terminum illius humiditatis in quo eſt aliud vlcꝰ paꝝ humidū tūc cōpetit ibi generatio carnis medicia reducta eſt ad terminū ſiccitatis pͥmi gradus. vn̄ tunc generacarnē deſiccat niſi in pͥmo gradu. Sic ergo illudargumentū bene ꝯcludit ibi cōpetit medicina exiccatiua plꝰ qͣꝫ in pͥmo gradu. Sꝫ ego dico talis medicīa vtſic eſt generatiua carnis. Et ſi auctores lequunt̉ medicinis generālibꝰ carnē in talibꝰ vlceribꝰ: dico loquūtur de medicinis ex toto dicunt̉ generātes carnem.qꝛ quantū ad initiū eaꝝ deſiccāt in ſecūdo tertio gradu. ideo vt ſic generāt carnē: ſed quantū ad terminū earum dicunt̉ generatiue. ſed tūc vt ſic de ſiccant niſi inpͥmo gradu: ſicut declaratū fuit prius. ideo cōcludit ꝯtra ꝓpoſituꝫ: qꝛ quādo Gal̓. dicit medicina generatiua carnis deſiccat ſolum in pͥmo gradu: ītelligit medicina carnis vt generatiua. talis autē medicina ſi pludeſiccat eſt generatiua: ſicut dcm̄ eſt. Tunc ad alid̓argumentū. tu dicis. omnis cura fit per contrariū equalein eodem gradu: cōcedo. tu dicis. aliquod vlcus eſt humidum in ſecundo gradu: aliquod in tertio. dico falſūeſt de vlcere in dꝫ admīſtrari medicīa gn̓atiua carnisvi generatina eſt. qꝛ in tali vlcere debet niſi illa duplex humiditas que dicta eſt: quā ſufficiēter exiccat excedentia parum gradum pͥmi. Uel ſi in tali vlcere ſic hūido dicat̉ cōpetere medicina generatiua carnis: tūc competit in eo medicina que ex toto dr̄ medicīa generatua carnis: qꝛ tunc quantū ad initiū actiōis bene deſiccatin ſecūdo tertio ẜm maiorem minoreꝫ humiditatemvlceris. vt ſic dr̄ generatiua carnis. ſed quantum adterminū ſue actiōis dr̄ generatiua carnis: eo tūc deſiccat in pͥmo gradu. vlcus eſt reductū ad illam humiditatem tēperatā quā poteſt exiccare excedētia pͥmi gradus. ideo medicīa generatiua carnis vt generatina eſt ſemꝑdeficcat ſolum tn̄ pͥmo gradu. qꝛ in vlcere in quo cōpetitmedicīa generatiua carnis vt generatiua eſt talis humitas pōt exiccare excedētia gradus pͥmi. ideo ratio arguit contra ꝓpoſitum. Ad tertium argumentumautem tu dicis: ſi hoc eſſet veruꝫ qd̓ dicis: tūc ſequeret̉in corꝑe membro humidiſſimo competeret medicia minus ſicca in corꝑe ſicco competeret medicīa magis ſicca: concedo: tu dicis. cōtrariū huius ponit Aui. in pͥmoſen ⁊cͣ. Dico Aui. dicit ſi corpus mēbꝝ in eſtvlcus fuerit decliuia ad multam humiditatē: tunc vlcꝰ indigebit maiori exiccatōe. ſi aūt ad ſiccitatē minori: qd̓ ip̄eītelligit de humiditate ſiccitate accn̄tali. nam ſi corpusvel membꝝ in quo eſt vlcus: habeat humiditatē nimiaꝫex aliquo accn̄ti: tunc debemus magis exiccare: ſi ſit ibificcitas etiam tūc debemus minus deſiccare: vt dcm̄ fuitpͥus. Nos autē intelligimus hoc per reſpectum adplexionem naturalē: vt ſi corpus vel membrū in quo eſtvlcus ſit multū humidū natural̓r. tunc dico competitmedicīa minꝰ deficcatiua in vlcere. Et ſi ſint multuꝫ ſiccanatural̓r. tūc dico competit medicina magis ſicca. etdcm̄ Auicēne non ꝯtradicit dicto Gal̓. qd̓ credo Auicītelligat ibi illo modo quo dcm̄ eſt. ꝓpter quod ratiocōcludit. Sic ergo ex predictis dubitationibus apparet medicīa generatiua debet eſſe deſiccatiua. quātū

etiam debet eſſe deſiccatiua debet eſſe abſterſiua. ſicutAui. ponit in littera. Et ratio huius eſt: qꝛ in vulnerecauo in quo generanda eſt caro: vt dicit Gal̓. in tertio. ſitduplex ſuꝑfluitas īpediēs generationē carnis. vna ſubtilis: iſta indiget exiccatiōe que dicta eſt Alia v̓o eſt groſſa: quā Gal̓. vocat in de īgenio. lutū. que alio nomīe dicitur putredo. iſta indiget mundificatione abſterſiōe. etideo quelibet medicina generatiua debet exiccatiua.in hoc vlcus eſt humiduꝫ: abſterſiua mūdificatiuain hoc qd̓ eſt putridum. ſed eius abſterſio debet vehemens: ſicut nec exiccatio. Et ratio huius eſt quia medicina generatiua carnis debet coagulatiua ſanguīs ſani in carne. ſed abſterſio vehemens amouet ſanguinemvenientem ad vulnus: facit eum fluere. hoc aūt eſt ꝯtrarium intentioni coagulationis. ideo medicina multuꝫabſterſiua eſt cōcauatiua vlceris. quia eſt corroſiua dimiuuens carnem eliquās eam. debet ergo eſſe abſterſiua parum .ſ. in tanta quātitate vt abſtergat ſorditiem ſolum que eſt cauſa īpediens generationē carnis: debeteſſe abſterſiua ſine mordicatiōe: hoc ſeꝗtur ex p̄dictisquia mordicatio cauſat̉ ex forti abſterſione. et ideo cuꝫnon debeat eſſe fortiter abſterſiua ſed parum: idcirco debet eſſe ſine mordicatione. ītellige de iſta abſterſiōe ēquaſi eodem modo de forti pauca abſterſione mediciegeneratiue carnis: ſicut ē de forti pauca ficcitate: eēdedubitationes poſſent dari. et ideo hic inſiſto: ſꝫ hocſe videat ītellectus. Debet etiam eſſe medicina generatiua carnis abſqꝫ ſtipticitate omnino de qua ſit curandumEt ratio hꝰ ẜm dic̄ Gal̓. in tertio de ē īgenio. qꝛ ſi talismedicina eſſet ſtiptica: tūc putredo coagularet̉ cōglutinaret̉ ī vulnere: ita vt nullatenus egredi valeret. Nuncaūt eſt contraria intentiōi medicine generatiue. eo eaque generant carnem cum deſiccatiōe ſui debēt eſſedificatiua excolatiua vt nil putredinis ī vulnere remaneat. Sic ergo ꝑfecte declarata ſunt ea que Anicen. dicitin hac parte. Deinde cum dicit: Et oꝫ iteꝝ vt ſit ī cal̓itate frigiditateſua in complex iōe ſi fuerit ſeparata cumcōtrario ẜm quātitatē ſe paratōis: ſifuerit ſeparatā ſe ꝑatōe de qua curet̉: tūcaſſil̓etur calido valde calidū valde: frīdo valde frīdū valde. Et obẜuetur iterūimpreſſio medicīe in loco vt opponaturei ſi ſuꝑfluit in malitia complexionis. In parte iſta Auicēna poſtqͣꝫ oſtendit cuuis cōplexionis d̓bet eſſe medicina gn̓atiua carnis quātū ad qͣlitatespaſſiuas .ſ. quātū ad humiditatē ſiccitatē: on̄dit cuiꝰplexiōis debet eſſe quātū ad qͣlitates actiuas .ſ. quātū adcaliditatē et frigiditatē. Et vult dicere Anicēna. debeteſſe omnino ſil̓is mēbro in caliditate frigiditate ſi eiuscōplexio natural̓r ſe habeat. Un̄ in mēbro calido debeteſſe medicina generatiua calida: in frigido frigida: intēꝑato tēꝑata. ſed ſi mēbri complexio eſſet diſtemperataex aliquo accidenti verſus caliditatē frigiditatem: tuncmedicina debet eſſe contraria tali complexioni vt ipſamreuocet ad ſuam naturā. Et cauſa huius apparet in ꝓmptu. quia omnia naturalia ſunt cōſeruanda. conſeruatioaūt fit ſimilibus oīno. ideo medicina generatiua carnis dꝫ eſſe in caliditate frigiditate cōſimilis cōplexioninaͣli. ſed ea que ſunt cōtra naͣm ſunt deſtruenda. deſtructio aūt ꝯtrariū fit. debet eſſe contraria complexiōidiſtēperate. ſi ergo mēbꝝ in quo vlcus ſit diſtēperatumin cal̓itate: dūmodo hoc ſit natural̓r d̓bet admīſtrari ſibimedicina cal̓a. Si aūt eēt diſtēꝑatū ī cal̓itate ex aliqua accidētali diſtemꝑantia. tūc debet ſibi admīſtrari medicina