Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Seite
67r
Einzelbild herunterladen
 

In vniuerſali6Tractatus.I.

aūt dolor ad finē ſue fortitudīs ꝑuenit: tūc ꝓcedet pulſusminorādo redibit ad inferiora donec ꝑdet magnitudi velocitatē: ſed vicē iſtaꝝ ſupplebūt ſpiſſitudo parnitas: fiet ſpiſſus ꝑuuꝫ. Ulteriꝰ aūt ſi plus augmēratus fuerit adduc et pulſuꝫ ad raritatē ꝑditionē .i. caſuꝫipſius. ergo dolor vehemēs ſeꝗtur vulnera iſtoꝝbroꝝ. Iccirco in pͥncipio ſui ponet pulſum magnū veloce: in ꝓceſſu aūt ſpiſſum paruū: vltimo aūt ꝑducet adꝑditione caſum ipſius. Et bene dicit Aui. Et caſu pulſus poſt ſpiſſitudinē ꝑuitatē ꝑducit ad ſincopim caſum virtutis. aūt huius eſt ex vehemēti dolore accidit: dolor .n. fortis calorē ſpm̄ virtute diſſoluitbra a ꝓprijs oꝑationibꝰ ꝓhibet ẜm Aui. dicit pͥmo canone. fen capl̓o eo qd̓ ꝑuenit ex dolore: vulnꝰ intalibꝰ mēbris ꝑducit ad ſincopim caſum v̓tutis. Et qn̄qꝫ ſeꝗtur ea ſpaſmus hoc eſt ꝓpter ꝯtinuationē neruorūad cerebrū: vnde ad paſſionē ipſoꝝ accidit aliqn̄ cerebrū cōꝑati ꝓpter cuius cōpaſſionē totū corpus ſpaſmat̉. Eſt aūt intelligendū circa p̄dicta vulnus pōt accidere neruis qͣdruplicit̓ ẜm apꝑet Gal̓. 6. de inge. ſa.Aui. in ꝑte ſequēti: de vulneribꝰ neruoꝝ: neruus: autpungit̉ aut ſcindit̉: ſi ſcindit̉ aut ſcindit̉ ẜm longitudi aūt ẜm latitudinē. Et ſi ſcindit̉ ẜm latitudinē: tūc autrecidit̉ ex toto: aut ſolū in ꝑte. Iſte ſunt qͣtuor ſpēs vulnerū poſſunt accidere neruis. Iſtoꝝ aūt vulnerū magis timoroſum ꝑiculoſuꝫ: ad qd̓ magis ſeꝗtur ſpaſmꝰ alia accidētia Aui. ponit: eſt pūctura. Deinde eſt vulnus qd̓ ē ſciſſura nerui latitudinē ex toto: deinde eſtvulnus nerui qd̓ eſt ſciſſura ipſius longū: minus autēviculoſuꝫ oībus: qͣꝫtū ad ꝑditionē infirmi eſt qn̄ incidit̉nernus ex toto: nihilominus tn̄ mēbrū qd̓ illū neruuꝫmouebat̉ motū amittet: eſt qd̓ dicit Ga. 6. de īge. ſani.I ē ſi neruus ſit īciſus ſeꝑatꝰ nullā ſuſpectionē eger hꝫcurabit̉ .n. ſicut cetera mēbra: ſed tn̄ mēbra mouebant̉ip̄m neruū motū amittēt. Qn̄ Ani. dicit de vulneribꝰſunt quedā hn̄tia timorē ſicut ſunt vulnera neruoꝝ ⁊c̄.intellige hoc maxīe de vulneribꝰ ip̄oꝝ: ſunt punctura ſciſſio latitudinē ex toto: eo ad hoc ſequūtur accidētia: Aui. ponit in lr̄a maxime cura iſtoꝝ diuerſificat̉ a cura vulnerū aliorū. Quare autē vulnera neruorūſunt magis ꝑiculoſa alijs vulneribus: qͣre etiā pūcturaeſt ꝑiculoſior ſciſſura latitudinē ex toto: qͣre ēt iſta ēꝑiculoſior ſciſſura ẜm lōgitudinē: ſpaſmus ſeꝗtur advulnera iſtoꝝ mēbroꝝ: vtꝝ de inniatiōe vel repletiōequō accidat ex vulneribꝰ quoꝝ neruoꝝ accidat totū: hoc eſt p̄ſentis intentiōis dicere: Aui. de vulneribꝰ iſtis loqͣt̉ niſi īcidētal̓r: vt dictū fuit pͥns: Sꝫ oīa ꝑfctē ẜꝫingenu noſtri poſſibilitatē inꝗremus in tractatu vulneꝝneruorū: qn̄ ip̄m deo dante auxiliū exponemus. Et ſil̓iilla ſupple vulnera ſunt timoroſa cadūt ante genu apd̓rotulā vel ꝓpe duos digitos. Et huiꝰ eſt ꝓpter multitudinē neruoꝝ chordarū ſunt ibi: multotiēs ſequūtur ea accidētia mala dicta ſunt pͥus: eadē eſt ibi: niſi hic intēdunt̉ plus illa accn̄tia propter capitapluriū neruoꝝ chordarū ſunt ibi. Et Aui. addit. Etſunt pimētia a ꝗbꝰ parū liberāt̉ .ſ. īfirmi. Deīde dic̄. Et qn̄ accidit ſpaſmus ex huiuſmodivulneribus lacertoſis recipit curationem: tūc curatio eſt incidere lacertuꝫin latitudine: eſt volūtas vt deſtruaturoꝑatio lacerti: verū illud eſt de illis queoportet vt poſtponant̉ quantū eſt poſſibile. Et curet̉ ſpaſmus ꝑmixtio rationis cum re alia p̄ter eam: ſicut vulnusgeniculi: fortaſſe enim neceſſe eſt vt po

natur cum ſectione dura. In iſta ꝑte Aui. tangit aliꝗd de cura iſtoꝝ vulneruꝫ. Etqꝛ vt dictū eſt loꝗtur hic de iſtis vulneribꝰ incidētal̓r: idcirco hic Aui. ſolū tangit incidental̓r incōplete de curaip̄oꝝ. Et duo facit. Primo tangit aliꝗd de cura tſtorūne cuiuſdā accidētis qd̓ in eis ſuꝑuenit pauca rōne ſpaſmi. ſecūdo ponit quendā canonē generalē. quantū ad curam iſtorū vulnerū. ſecūda ibi. (Et oꝑꝫ vt ſit feſtinatio.)Et intellige hic qͣꝫtum ad rectū ordinē cure iſtorū vulnerū ꝑs ſecūda debebat p̄cedere pͥmā: qꝛ rectus ordo indeterminādo de cura alicuiꝰ morbi eſt pͥmo ponere cn illius morbi: poſtea accidētiū eius. Sꝫ qꝛ Aui. hic loꝗtur de vulneribꝰ iſtis plus ſub rōne ſunt timoroſa: ſūtaūt timoroſa ꝓpter accn̄tia que ea ſequūtur. Idcirco pͥustetigit aliꝗd de cura accidētiū qͣꝫ de cura ip̄oꝝ. Et qꝛ īteraccn̄tia ea ſequūtur magis timoroſum eſt ſpaſmus: eo ſpaſmus ſuꝑueniēs vulneri eſt mortale: vt dic̄. HypoIdcirco Auicē. maxime inter alia accn̄tia tangit aliꝗd decura ipſius: nec etiā ꝑfecte tāgit curā ipſius hic: pͥncipaliter de his hic intēdat̉: ſꝫ ſolū tāgit aliꝗd neceſſariūfieri aliqn̄ in cura ipſius. Dicit ergo. Et qn̄ accidit ſpaſmꝰex hmōi vulneribꝰ lacertoſis .i. neruoſis: accidit aūt maxīeſpaſmꝰ in eis: vt dictū ē pͥus qn̄ neruus ē pūctꝰ: aut iciſusin latitudine ex toto: recipit curationē .ſ. alitermedicinas: tūc curatio eius eſt incidere lacertū .i. neruūin latitudine. aūt huiꝰ eſt: qꝛ ſpaſmus accidat ꝓpt̓nocumētū qd̓ fert̉ ad cerebrū rōne ꝯtinuatiōis nerui adip̄m cerebrū ẜm dictū eſt: tunc qn̄ ex toto recidit̉ amplius fert̉ nocumētū ad cerebrū: qꝛ ꝑs nerui ſana inciſa: recipiebat nocumentū a ꝑte leſa: ꝯn̄s etiā ducebatur nocumentū illud vſqꝫ ad cerrbrū amplius recipitillud nocumentū ꝓpter amplius ip̄m cōtinuari:tūc euitat̉ ſpalmus poterat eſſe ꝑ̄ditiōis infirmi. Uerūtamē quanqͣꝫ talis inciſio ſit ſpaſmi: ip̄a tn̄ eſtalterius nocumēti: qd̓ ſubdit Aui. dicens. Et eſt volūtasid eſt ē neceſſe tūc vt deſtruat̉ oꝑatio lacerti. Et debemus euitare iſtā inciſionē qͣꝫtum poſſumus: ſꝫ qn̄ nonpoſſumus aliud debemus facere: qꝛ minus malū eſt mēbrū ꝑdat talem oꝑationē qͣꝫ infirmus moriat̉. Et Aui. ſubdit. Uerū id eſt de illis .i. iſta inciſio que oꝫ vtpoſtponat̉ qͣꝫtū poſſibile eſt: ꝓpter nocumētū mēbriqd̓ inde ſeꝗt̉: curet̉ ſpaſmus ꝑmixtio rōnis re aliapter illā .i. p̄ter inciſionē ſicut mudificādo corpus flebotomia farmacia mūdificādo aperiēdo vulnus vteffluat ad exteriora eruginoſus ſudor ad cerebrū ducit̉ inūgēdo mēbra circūſtātia oleo tepido vt ſi vulnꝰ nerui ſit in manu inungemus alam ſubacſellam et collum circūſtātia mēbra. Si v̓o in pede inūgemus īguina vſqꝫ ad dorſum caput. huiuſmodi .n. ſi poſſumus debemus vitare curare ſpaſmū. Sꝫ ſi nulla iſtarū rerū ſpaſmo ſubueniat: tūc cogimur incidere neruū ex toto: quofacto ſpaſmus cito curabit̉ ꝓpter cām que dicta eſt: tūcAui. ſpecificat de vulnere geniculi quō in eo oportet facere talē inciſionē aliqn̄ dicens. Et ſicut vulnus geniculiſupple eſt timoroſum rōne ſpaſmi cito ad vulnus eiusſeꝗtur. Fortaſſe .n. eſt neceſſe vt ponat̉ .i. poſtponat̉ ſpaſmus in eo cum ſectione dura .i. cum tali ſectione nerui extoto: ad hoc eſt qn̄ poſſumus vitare ip̄m cuꝫ re alia:minus poſſumuꝫ vitare in ip̄o ꝓpter multitudinē neruo ſunt ibi: ideo cogimur in eo plus facere talem inciſionē nerui ex toto vt euitet̉ ꝑditio īfirmi. Dein̄ dic̄. Et oportet vt feſtinatio in apoſtematibꝰ eius vlceribus ipſius cuꝫ flebotomia ſolutione ventris: ꝓhibitione incarnationis donec mundificent̉ mundificatione vltima: deinde incarnētur.