Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Seite
40r
Einzelbild herunterladen
 

TractatusDe apo. mol. fleg.

Et ventoſa aut ſunt eleuatio: aut inflatio. et eleuatio ꝗdē eſt qn̄ vetoſitas ꝑmiſcet̉ ſub̓e mēbri. inflatio eſt qn̄ eſt vētoſitas aggregata in ſpatio vno fixa in eoIn parte illa Aui. ſubdiuidit declarat tertiū membrūp̄dicte diuiſionis .ſ. ap̄ata ventoſa. Et dicit apta ventoſa aut ſunt eleuatio aut inflatio. Et vidēte vt dicit Aui.eleuatio dicit in pͥmo ſib. cazeſia. Un̄ dicit ipſe in pͥmoap̄ata ventoſa ẜm duas diuerfificant̉ ſpēs. Una eſt cazeſia. altera eſt inflatio. Un̄ Auic. ibi vocat cazeſiam: hic vocat eleuatiōeꝫ. Et modo Aui. on̄dit ꝗd eſt eleuatio īflatio. Et dicit qd̓ eleuatio eſt qn̄ ventoſitas expāſa .ſ. inbro permiſcet̉ vapori .ſ. flegmatis ꝑmiſcet̉ etiam .ſ. ventoſitas ſubſtātie membri. Sed inflatio eſt qn̄ ventoſitaseſt aggregata in vno ſpacio fixa ī eo. Et ex hoc qd̓ dicit Auic. habet̉ etiā dr̄ntia inter eleuatōeꝫ inflāmatōeꝫ. vt dicit Auic. in pͥmo lib. Eleuatio inflatio differūtduobus modis. eſſentia cōmixtura. hoc eſt differunteſſentiā cōmixturam .i. ẜm fitum. Differūt ẜm eſſentiāqꝛ eleuatio cauſat̉ ex vēto ſitate ꝑmixta vapori flegmatis.Et intelligo vapori flegmatis id ē humiditati ſubtili flegmatice: ſed īflatio fit ex vētoſitate pura. Differūt etiamẜm ſitum: quia ventoſitas in eleuatiōe eſt ꝑmixta expāſa in ſub̓a membri. ideo caceza et eleuatio reſiſtit tactui: īmo inuenit poſt tactus mollē: ſed in īflatiōe vētoſitas eſt aggregata ſeꝑata a mēbro fixa in vno loco.ſi tangatur reſiſtit tactui reſiſtentia multa aut pauca: ſicutfdicit Auicen. in primo libro. Deinde cum dicit. Et qn̄qꝫ cōponūtur illa apoſtemā adinuicem cum calidis ex eis.LHic Aui. ſubdiuidit. declarat quartū membrū p̄dictediuiſi .ſ. ap̄ata compoſita vt dicit. Et qn̄ componunt iſtaapa .ſ. frigida adinuicē cuꝫ calidis ex eis .i. qn̄qꝫ cōponunt̉ calidis: quaſi vult dicere Auic. apata compoſitafrigida ſunt duplicia. quedā ſunt cōpoſita ex pluribꝰ humoribus frigidis. vn̄ tunc cōponunt̉ ap̄ata frigida adinuiceꝫ. quedā ſunt cōpoſita: vt quia frigida ſint cōpoſitacum calidis: ſed tn̄ predominātur ibi humores frigidi. De apate molli fl̓atico qd̓ noīat̉ vndimia. Cap̄. III.St apoſtema album molle inquo eſt caliditas et quantoplus materia eſt ſubtilior magis madida ē mollificatio eiꝰvehemētior digitus facilius penetratin eo quod comprimit cum prohibitione eius quod eſt in eo quod eſt in eleuatione: et quanto plus materia eſt groſſior: eſt ad duriciem et frigus decliue. Suꝑiꝰ Auic. determinauit de apaupꝰ frigidis in vl̓i. Iniſta parte Aui. exequitur ipſis in ſpāli. diuidit̉ ꝑs iſtain ꝑtes qͣtuor. pͥmo determiat apatibꝰ frigidis flegmaticis. determiat de apatibꝰ frigidis melāco licis. determīat de apatibꝰ fridis vētoſis. determīat de ap̄atibꝰfridis cōpoſitis. ibi. (Ap̄a duꝝ noīatū ſephyros ⁊cͣ.)ibi De ap̄atibꝰ vēto ſis eſt ⁊c̄.) pōt aſſignari ibi (Eſt vtaccidat ſuꝑ tres corꝑis puſtula q̄daꝫ īflās ⁊cͣ. Prima ꝑsin qua determinat̉ de apatibꝰ frigidis fl̓aticis diuidit̉ inꝑtes qͣttuor. In prima ꝑte determinat̉ de apate molli. Inſcd̓a ꝑte determiat de nodis de nodis lenibus qͣꝫ de nodis duris. In tertia ꝑte determīat de glādulis. In ꝑtedeterminat ſcroffolis. ibi (Nodi ſunt debelet) ibi:

(Quandoqꝫ generat̉ in ꝗbuſdā mēbris ap̄a glandoſum)quarta ibi. Scroffule ſimilantur nodis) Non autē determinat Auicen. hic de apoſtematibus aquoſis: eo apoſtemata aquoſa generāt̉ niſi in mēbris d̓terminatis.ſicut hydropiſis aquoſa eſt egritudo ꝓpria ep̄atis. et hernia aquoſa eſt egritudo ꝓpria burſe teſticuloꝝ. ſil̓r accidit in craneo de aquoſitate eſt egrititudo membri appropriati. ideo quia talia apoſtemata aquoſa ſunt egritudines particulares determinate. ad hūc librumſpectat determinate de egritudinibus appropriatis: ſedſpectat hoc ad tertiū librū. ideo hic Auicen. determinat de a poſtematibus aquoſis: ſed in tertio libro ẜmibi apparet. Uel poſſet diuidi illa ꝑs aliomodo magisartificiali: ita diceret̉ illa ꝑs diuiditur in ꝑtes tres.In pͥma parte determinat de apoſtemate flgmatio molliIn ſecūda parte determinat de dubelet lenibꝰ. In tertiaparte de dubelet duris. ſecūda ibi (Nodi ſunt dubelet)ibi (Scroffule ſimilantur nodis) In pͥmo ergo cap̄. Aui.determinat de apoſtemate flegmatico molli qd̓ dicit̉ vndimia. Et diuiditur pars hec in duas. primo determinatde ipſo theorice. ſecūdo practice. ibi ſecūda (Euacuatioquideꝫ cum ſolutione ⁊cͣ.) Prima pars etiam diuiditurin quatuor. pͥmo oſtendit quid eſt vndimia et pōit ſignaipſius. ſecundo ponit cauſam ipſius. tertio ponit ſignaque differt ab apoſtematibus melanco licis. quarto quiavndimia p̄t accidere ex ꝑcuſſiōe ex cauſa pͥmitiua: tamēhoc ē raro. aliqn̄ tamē ex cauſa antecedenti. et hoc eſt vtplus: on̄dit quomodo aliquando vndimia pōt accidereex pͥmitiua ponit ſignū qd̓ differt ab ipſa vt acciditex an̄ti. ibi. Et pl̓m eius ⁊cͣ. tertia ibi: Et differt vndimia. quarta ibi: Et quādoqꝫ accidit exꝑcuſſiōe. Dicitpͥmo. Eſt .ſ. vndimia apa albuꝫ ⁊c̄. qd̓ eſt in eleuatiōe.Inō videt̉ veꝝ: qꝛ Aui. dic̄Ettu dice̓s: ¶lmn̄ pͥmo. vt ocm̄ ē ſupraeleuatiōem iuenit ſenſus mollē. ergo eleuatio etiā ceditimpreſſioni digiti ſicut vndimia. Preterea Auicen.dicit ſtatim poſt: vndimia eſt de genere eleuatōis. quomodo ergo dicit Auicēna eſt in eleuatiōe. Tupotes reſpondere ſic. quādo Auicē. dicit eſt in eleuatōe ītellige tanta impreſſio digiti ſicut eſt in vndimia:qꝛ in eleuatōe eſt aliqua vētoſitas que reſiſtit aliquo modo impreſſioni digiti: in vndimia aūt non. Ad pͥmūqd̓ tu arguebas: qꝛ tu dicis. Auicēna dic̄ in pͥmo eleuationem īuenit ſenſus mollem. Dd̓m Auicē. intelligithic per reſpectū ad īflatōeꝫ que īflatio reſiſtit ita impreſſioni digiti nulla quaſi in ea apꝑet īpreſſio: ſed in eleuatiōe apparet īpreſſio digiti: ſed adhuc eſt ibi terminata impreſſio digiti ſicut eſt in vndimia. Ad ſecundūquod tu arguebas: quia dicis Auicēna dicit ſtatiꝫ poſtvndimia eſt de genere eleuationis. Dd̓m eſt Auice.noluit oīno vndimia eēt de genere eleuatiōis: qꝛ tuncvndimia eſſet apoſtema vētoſuꝫ: ſed voluit per hoc dixit vndimia ē de genere eleuatōis hoc eſt vndimiacōuenit eleuatiōe: qꝛ cōuenit ea quodāmodo īpreſſione digiti: qꝛ eleuatio ſit ex ventoſitate permixta humiditati ſubtili flegmatice. digitus impͥmit in ea ſic̄ imprimit ī vndimia: ſed differt vndimia ab ea: qꝛ eſt ī vndimia maior imp̄ſſio: qꝛ vndimia fit ex humiditate ſubtiliflegmatica ſine vētoſitate: ſed eleuatio eſt cum aliqua vetoſitate: ideo hoc Auic. dicit eſt in eleuatiōepoſſumus dicere tangit dr̄ntiam inter vndimiā eleuationem. Cum aūt dicit inferius et eſt de genere eleuationis: poſſumus dicere tangit cōuenientiā īter vndimiam eleuationē. Sed ex predictis ergo pꝫ Aui.in iſta parte ponit ſigna ipſius vndimie. eadem ſignaon̄dit dr̄ntiam ip̄ius ab apatibus ventoſis: qꝛ illa ſignadiffert vndīa ab eleuatione. ſi illa ſigna differt ab eleuatione Auicen. excludit implicite multo fortius differat illa ſigna ab īflatiōe cum minꝰ cōueniat vndimia