TractatusDe apo. mol. fleg.
Et ventoſa aut ſunt eleuatio: aut inflatio. et eleuatio ꝗdē eſt qn̄ vetoſitas ꝑmiſcet̉ ſub̓e mēbri. ⁊ inflatio eſt qn̄ eſt vētoſitas aggregata in ſpatio vno fixa in eoIn parte illa Aui. ſubdiuidit ⁊ declarat tertiū membrūp̄dicte diuiſionis .ſ. ap̄ata ventoſa. Et dicit ꝙ apta ventoſa aut ſunt eleuatio aut inflatio. Et vidēte h̓ vt dicit Aui.eleuatio dicit in pͥmo ſib. cazeſia. Un̄ dicit ipſe in pͥmo ꝙap̄ata ventoſa ẜm duas diuerfificant̉ ſpēs. Una eſt cazeſia. altera eſt inflatio. Un̄ Auic. ibi vocat cazeſiam: hic vocat eleuatiōeꝫ. Et modo Aui. on̄dit ꝗd eſt eleuatio ⁊ īflatio. Et dicit qd̓ eleuatio eſt qn̄ ventoſitas expāſa .ſ. in mēbro permiſcet̉ vapori .ſ. flegmatis ⁊ ꝑmiſcet̉ etiam .ſ. ventoſitas ſubſtātie membri. Sed inflatio eſt qn̄ ventoſitaseſt aggregata in vno ſpacio ⁊ fixa ī eo. Et ex hoc qd̓ hͦ dicit Auic. habet̉ etiā dr̄ntia inter eleuatōeꝫ ⁊ inflāmatōeꝫ.Nā vt dicit Auic. in pͥmo lib. Eleuatio ⁊ inflatio differūtduobus modis. eſſentia ⁊ cōmixtura. hoc eſt differunt ꝑeſſentiā ⁊ cōmixturam .i. ẜm fitum. Differūt ẜm eſſentiāqꝛ eleuatio cauſat̉ ex vēto ſitate ꝑmixta vapori flegmatis.Et intelligo vapori flegmatis id ē humiditati ſubtili flegmatice: ſed īflatio fit ex vētoſitate pura. Differūt etiamẜm ſitum: quia ventoſitas in eleuatiōe eſt ꝑmixta ⁊ expāſa in ſub̓a membri. ⁊ ideo caceza et eleuatio nō reſiſtit tactui: īmo inuenit poſt eā tactus mollē: ſed in īflatiōe vētoſitas eſt aggregata ⁊ ſeꝑata a mēbro ⁊ fixa in vno loco. ⁊ſi tangatur reſiſtit tactui reſiſtentia multa aut pauca: ſicutfdicit Auicen. in primo libro. Deinde cum dicit.¶ Et qn̄qꝫ cōponūtur illa apoſtemā adinuicem ⁊ cum calidis ex eis.LHic Aui. ſubdiuidit. ⁊ declarat quartū membrū p̄dictediuiſi .ſ. ap̄ata compoſita vt dicit. Et qn̄ componunt iſtaapa .ſ. frigida adinuicē ⁊ cuꝫ calidis ex eis .i. ⁊ qn̄qꝫ cōponunt̉ calidis: quaſi vult dicere Auic. ꝙ apata compoſitafrigida ſunt duplicia. quedā ſunt cōpoſita ex pluribꝰ humoribus frigidis. vn̄ tunc cōponunt̉ ap̄ata frigida adinuiceꝫ. ⁊ quedā ſunt cōpoſita: vt quia frigida ſint cōpoſitacum calidis: ſed tn̄ predominātur ibi humores frigidi.¶ De apate molli fl̓atico qd̓ noīat̉ vndimia. Cap̄. III.St apoſtema album molle inquo nō eſt caliditas et quantoplus materia eſt ſubtilior ⁊ magis madida ē mollificatio eiꝰvehemētior ⁊ digitus facilius penetratin eo quod comprimit cum prohibitione eius quod eſt in eo quod nō eſt in eleuatione: et quanto plus materia eſt groſſior: eſt ad duriciem et frigus decliue.¶ Suꝑiꝰ Auic. determinauit de apaupꝰ frigidis in vl̓i. Iniſta parte Aui. exequitur d̓ ipſis in ſpāli. ⁊ diuidit̉ ꝑs iſtain ꝑtes qͣtuor. pͥmo determiat d̓ apatibꝰ frigidis flegmaticis. 2º determiat de apatibꝰ frigidis melāco licis. 3º determīat de apatibꝰ fridis vētoſis. ⁊ 4º determīat de ap̄atibꝰfridis cōpoſitis. 2ª ibi. (Ap̄a duꝝ noīatū ſephyros ⁊cͣ.) 3ªibi De ap̄atibꝰ vēto ſis eſt ⁊c̄.) 4ª pōt aſſignari ibi (Eſt vtaccidat ſuꝑ tres corꝑis puſtula q̄daꝫ īflās ⁊cͣ. Prima ꝑsin qua determinat̉ de apatibꝰ frigidis fl̓aticis diuidit̉ inꝑtes qͣttuor. In prima ꝑte determinat̉ de apate molli. Inſcd̓a ꝑte determiat de nodis tā de nodis lenibus qͣꝫ de nodis duris. In tertia ꝑte determīat de glādulis. In 4ª ꝑtedeterminat d̓ ſcroffolis. 2ª ibi (Nodi ſunt debelet) 3ª ibi:
(Quandoqꝫ generat̉ in ꝗbuſdā mēbris ap̄a glandoſum)quarta ibi. Scroffule ſimilantur nodis) Non autē determinat Auicen. hic de apoſtematibus aquoſis: eo ꝙ apoſtemata aquoſa nō generāt̉ niſi in mēbris d̓terminatis.ſicut hydropiſis aquoſa eſt egritudo ꝓpria ep̄atis. et hernia aquoſa eſt egritudo ꝓpria burſe teſticuloꝝ. ſil̓r ꝙ accidit in craneo de aquoſitate eſt egrititudo membri appropriati. ⁊ ideo quia talia apoſtemata aquoſa ſunt egritudines particulares ⁊ determinate. ⁊ ad hūc librum nōſpectat determinate de egritudinibus appropriatis: ſedſpectat hoc ad tertiū librū. ideo hic Auicen. nō determinat de a poſtematibus aquoſis: ſed in tertio libro ẜm ꝙibi apparet. ¶ Uel poſſet diuidi illa ꝑs aliomodo magisartificiali: ita ꝙ diceret̉ ꝙ illa ꝑs diuiditur in ꝑtes tres.In pͥma parte determinat de apoſtemate flgmatio molliIn ſecūda parte determinat de dubelet lenibꝰ. In tertiaparte de dubelet duris. ſecūda ibi (Nodi ſunt dubelet) 3ªibi (Scroffule ſimilantur nodis) In pͥmo ergo cap̄. Aui.determinat de apoſtemate flegmatico molli qd̓ dicit̉ vndimia. Et diuiditur pars hec in duas. primo determinatde ipſo theorice. ſecūdo practice. ibi ſecūda (Euacuatioquideꝫ cum ſolutione ⁊cͣ.) Prima pars etiam diuiditurin quatuor. pͥmo oſtendit quid eſt vndimia et pōit ſignaipſius. ſecundo ponit cauſam ipſius. tertio ponit ſigna ꝑque differt ab apoſtematibus melanco licis. quarto quiavndimia p̄t accidere ex ꝑcuſſiōe ⁊ ex cauſa pͥmitiua: tamēhoc ē raro. aliqn̄ tamē ex cauſa antecedenti. et hoc eſt vtplus: on̄dit quomodo aliquando vndimia pōt accidereex cā pͥmitiua ⁊ ponit ſignū ꝑ qd̓ differt ab ipſa vt acciditex cā an̄ti. 2ª ibi. Et pl̓m eius ⁊cͣ. tertia ibi: Et differt vndimia. quarta ibi: Et quādoqꝫ accidit exꝑcuſſiōe. Dicit gͦpͥmo. Eſt .ſ. vndimia apa albuꝫ ⁊c̄. qd̓ nō eſt in eleuatiōe.Inō videt̉ veꝝ: qꝛ Aui. dic̄Ettu dice̓s: ¶lmn̄ pͥmo. vt ocm̄ ē ſupra ꝙeleuatiōem iuenit ſenſus mollē. ergo eleuatio etiā ceditimpreſſioni digiti ſicut ⁊ vndimia. ¶ Preterea Auicen.dicit ſtatim poſt: ꝙ vndimia eſt de genere eleuatōis. quomodo ergo dicit hͦ Auicēna ꝙ nō eſt in eleuatiōe. ¶ Tupotes reſpondere ſic. quādo Auicē. dicit ꝙ nō eſt in eleuatōe ītellige tanta impreſſio digiti ſicut eſt in vndimia:qꝛ in eleuatōe eſt aliqua vētoſitas que reſiſtit aliquo modo impreſſioni digiti: in vndimia aūt non. ¶ Ad pͥmū gͦqd̓ tu arguebas: qꝛ tu dicis. Auicēna dic̄ in pͥmo ꝙ eleuationem īuenit ſenſus mollem. Dd̓m ꝙ Auicē. intelligithic per reſpectū ad īflatōeꝫ que īflatio reſiſtit ita impreſſioni digiti ꝙ nulla quaſi in ea apꝑet īpreſſio: ſed in eleuatiōe apparet īpreſſio digiti: ſed nō adhuc eſt ibi terminata impreſſio digiti ſicut eſt in vndimia. ¶ Ad ſecundūquod tu arguebas: quia dicis Auicēna dicit ſtatiꝫ poſt ꝙvndimia eſt de genere eleuationis. ¶ Dd̓m eſt ꝙ Auice.noluit oīno ꝙ vndimia eēt de genere eleuatiōis: qꝛ tuncvndimia eſſet apoſtema vētoſuꝫ: ſed voluit per hoc ꝙ dixit ꝙ vndimia ē de genere eleuatōis hoc eſt ꝙ vndimiacōuenit cū eleuatiōe: qꝛ cōuenit cū ea quodāmodo īpreſſione digiti: qꝛ eleuatio ſit ex ventoſitate permixta humiditati ſubtili flegmatice. ⁊ iō digitus impͥmit in ea ſic̄ imprimit ī vndimia: ſed differt vndimia ab ea: qꝛ eſt ī vndimia maior imp̄ſſio: qꝛ vndimia fit ex humiditate ſubtiliflegmatica ſine vētoſitate: ſed eleuatio eſt cum aliqua vetoſitate: ⁊ ideo ꝑ hoc ꝙ Auic. dicit hͦ ꝙ nō eſt in eleuatiōepoſſumus dicere ꝙ tangit dr̄ntiam inter vndimiā ⁊ eleuationem. Cum aūt dicit inferius et eſt de genere eleuationis: poſſumus dicere ꝙ tangit cōuenientiā īter vndimiam ⁊ eleuationē. ¶ Sed ex predictis ergo pꝫ ꝙ Aui.in iſta parte ponit ſigna ipſius vndimie. ⁊ ꝑ eadem ſignaon̄dit dr̄ntiam ip̄ius ab apatibus ventoſis: qꝛ ꝑ illa ſignadiffert vndīa ab eleuatione. ⁊ ſi ꝑ illa ſigna differt ab eleuatione Auicen. excludit implicite ꝙ multo fortius differat ꝑ illa ſigna ab īflatiōe cum minꝰ cōueniat vndimia