Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Seite
18r
Einzelbild herunterladen
 

TractatusDe pruna ig. per.

Capl̓m ix. De pruna igne perſico.Ec duo noīa fortaſſe abſolutaſunt ſuꝑ omne puſtulam corroſiuā veſicante adurentē facientem accidere eſcarā qualē facitaccidere combuſtio cauterium.CIn iſto capl̓o Aui. determinat de ꝗbuſdā puſtul̓: dn̄ipruna ignis ꝑficꝰ ignis ſacer. det̓mīat Aui. de ambobꝰiſtis ſub eodē capl̓o: qꝛ differūt niſi ẜm magis minꝰvt poſtea dicet Aui. Et diuidit̉ ꝑs hec ī duas: pͥmo determinat de ipſis theorice: ſcd̓o practice. ibi. (Neceſſariaeſt flōmīa vt eūet̉ ⁊c̄. Prima ꝑs diuidit̉ in ꝗnqꝫ ꝑtes. prmo on̄dit ꝗd pōt ītelligi nomē prune ignis ꝑſici. ſecūdo ponit driam inter prunā ignē ꝑſicū ſigna ꝓpria.nouit cauſas ipſoꝝ: hoc etiā ponit ibi differentiā inter illa ex ꝑte cauſaꝝ. cōparat iſta adinuicē penes nomina. ponit quedā indicia ſumpta ab iſtis. ibi. (Et ilIud qd̓ appropriat̉ noīe prune.) ibi. (Et vnūqd̓qꝫ amboꝝ. ibi. (Et tibi ꝗdē īeſt.) ibi (Et qn̄ ſunt ſpēbꝰPrima ꝑs diuidit̉ in qͣtuor. pͥmo ponit vnū ſignificatumprune ignis ꝑfici qd̓ eſt ſignificatū cōe ambobus. ponit qd̓dā ſignificatū qd̓ eſt ꝓpriū igni ꝑſico. ponit alid̓ſignificatū qd̓ appropriat̉ noīe prune. ponit qd̓dā ſignificatū prune ignis ꝑſici qd̓ eſt cōe ambobus: ſꝫ ē magis ꝓpriū ſignificatū ipſorū qͣꝫ ſit primū: qd̓ etiā eſt cōeambobus: qꝛ ꝓprie vident̉ dici pruna ignis ꝑſicus iniſto quarto ſignificato. ibi (Et qn̄qꝫ abſoluit̉.) ibi (Etibſoluit̉ nomē prune.) ibi (Amplius qn̄qꝫ veſicat. Dicit pͥmo. hec duo noīa .ſ. pruna ignis ꝑſicus fortaſſe abſoluta ſunt .i. fortaſſe pn̄t abſolui dici ſuꝑ oēm puſtulaꝫ⁊c̄. Sic in iſto ſignificato oīs poſtula veſicās adurensfaciēs accidere eſcarā pōt dici pruna ignis ꝑſicus. Etnota ẜm iſtā acceptionē largā prune ignis ꝑfici pōtreponi ſub iſtis egritudinibꝰ: ſub curis eoꝝ: ſub iſtiscapitulis: quaſi oīs puſtula quadā cruſta: nam videmus in multis aliqn̄ in eis oriunt̉ puſtule innumerabiles nigre quaſi cuꝫ virū: ad tales puſtulas valet mul vnguentū ex bolo aceto oleo ro. ſimiliter vnguentum ex cegi vſto litargiro aceto oleo roſa. ſpecial̓rqn̄ eijceret multū virus. Et ceteris vnguētis in talibuspuſtulis valet vnguentum de calce pre ceteris emplaſtris valet empl̓m qd̓ fit ex lentibus roſis cum pauca farina ordei oleo roſa. id em̄ emplaſtrū eſt optimū in pͥncipio taliū puſtularū emittentiū virus quadā caliditate: eo deſiccat alterat malā complexionē materiaꝫꝯſtrictā euaporat: adminiſtres in talibus vnguētūalbū: ſicut oēs cōiter faciunt. Uidi em̄ illud opilat poros ꝓpter viſcoſitatē eius: ꝓpter opilationē pͥoroꝝſtringitur ibi humor caliditas potēs reſpirare: cetero hoc vnguēto ꝯſolidant̉: nec exiccāt̉ tales puſtule: īmo aliqn̄ auget̉ malitia eaꝝ: ſed debēt adminiſtrari in eis vnguenta emplaſtra deſiccatiua non opilantia poros ſicut vnguentū de calce emplaſtrū predictuꝫde ſentibus emplaſtrum ex arnagloſſa qd̓ non ſic ponit in cura iſtoꝝ. Et hoc qd̓ dixi de cura iſtoꝝ hic incidētaliter dixi: quia non dixi niſi ad quandā rememorationem eorum que expertus fui: quia curam iſtorum Auicen. ſufficienter ponet in̄ ſequenti capitulo. Deindecum dicit: Et quandoqꝫ abſoluitur nomen igniſperfici de illis ſuper quod eſt illic puſtula de genere formice cōmeſtiua adurenſveficans in qua eſt aliquid ambulans ethumiditas eſt colerice materiei: pauce

nigredinis pauce putrefactionis: et eſtcum puſtulis plurimis alteratis quaſi ſitillic humor fetor plurime ebulitionis eleuationis. Auicēna ponit quoddā aliud ſignificatum qd̓ poteſt ſignificare nomen ignis perfici ſolum. dicit: Et quādoqꝫ abſoluitur ideſt pōt dici nomen ignis perfici de illisſcꝫ puſtulis: ſupple exiſtentibus in membro ſuper quodeſt illic puſtula de genere formice ⁊c̄. hoc eſt qm̄ pōt dicinomē ignis ꝑfici de formica ambulatiua corroſiua adurit deſiccat de qua dictū eſt ſupra ī priori capl̓o. Et humiditas colerice materiei .i. ip̄e humor colericus in talipuſtula eſt pauce nigredinis: pauce putrefactiōis .i. eſtalicuius nigredinis alicuius putrefactiōis: ideſt aduſtionis: ſed eſt pauce: qꝛ materia vel humor colericus noneſt ibi ſic aduſtus ſicut eſt in pruna: vt dicet̉ poſtea. Et eſt puſtulis plurimis .ſ. iſta formica pōt appellari ignisꝑſicus alteratis .i. inflāmatis: quare ſit illic humor calidus fetor plurime ebulitionis eleuationis: ꝓpterhumorē colericū cal̓m eſt ibi ſit ibi magna ebulitio veleleuatiōes in hūoribꝰ: ꝓpter ebulitionē fiunt ibi multeeleuatiōes ml̓te puſtule inflāmate: ideo eſt plurimis puſtulis alteratis. vult dicere Auic. in iſta parteignis perſicus aliqn̄ pōt dici formica comeſtiua adurēteveſiccantē. Deinde cum dicit: Et abſoluit̉ nomen prune ſuper illudqd̓ denigrat locum: facit membrū habens colorem carbonis abſqꝫ humiditate: eſt plurime nigredinis ſubmerſa:eminētia eiꝰ eſt parue qͣꝫtitatis ſupinalis fortaſſe non erit illic puſtula omnino:immo incipit in primis pruna: totumillud īcipit pruritu ſicut ſcarificatōes. In iſta parte Aui. ponit aliud ſignificatū qd̓ pōt ſignificare nomen prune. Et dicit: abſoluit̉ .i. pōt dici nomenprune ſuꝑ illud .i. ſuꝑ illā puſtulā que denigrat locum facit membrū habēs colorē carbonis: hoc eſt: quia illa puſtula ē de materia colerica multū aduſta: vel ab humore mel̓ico multuꝫ aduſto: abſqꝫ hūiditate aliqͣ .i. abſqꝫaliqͣ alia virulētia: hoc ē ꝓpter multā aduſtionē humoris in tali puſtula: vn̄ eſt ibi humor aduſtus terreſtris exiccatus: ꝓpter qd̓ puſtula talis eſt ficca ſine aliqua humiditate: eſt plurime nigredinis .ſ. talis puſtula: hoc eſtquia fit ab humore colerico melancolico multum aduſto ſubmerſa: hoc ē rōne groſſitiei hūoris quā hꝫ ex adſtione vn̄ ſubmergit̉ in mēbro eſt qd̓ ſubdit. Et eminētia eiꝰ ⁊c̄. Et fortaſſe erit illic puſtula .i. aliꝗs tumorpuſtuloſus: ſed ſolum fit ibi queda cruſta faciens tumorē ad modū cruſte que fieret a carbone: hoc eſt qd̓ſubdit Aui. īmo incipit in primis pruna .i. cruſta .i. ad mo cruſte quā facit carbo ignis: totum id hoc eſt puſtula predicta incipit cum pruritū ſicut ſcabies ideſt incipitcum pruritu: intellige ſicut ſcabies ſicca que eſt cuꝫ pruritu quia ſicut illa ſcabies ſit ex colericis humoribus intenſis: ita predicta puſtula: ideo incipit cum pruritū ſicut talis ſcabies. Sic ergo ex dictis Auicē. apparet pruna aliquando dicitur omnis puſtula ficca pruriginoſanigra aduſta ſubmerſa faciens membrum habere colorem carbonis. Et nota hic in tali puſtula quā hicdeſcribit Auicē. mirabiliter vide conferre emplaſtrumfactum ex farina tritici vel ordei cocta cum aqua oleoin modum vngueuti: hoc in principio. Et poſtea emplaſtrum cum farina ordei aqua melle: fecit enim cadeDinus ſuꝑ fen ⁊c̄. Auicē.