Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Seite
10v
Einzelbild herunterladen
 

.III.FenDe cura

in augmēto d̓bemꝰ miſcere reſolutiua reꝑcuſſiuis. SꝫAui. vltra dictū iſtoꝝ ſpecificauit pl̓s: qꝛ ip̄e plus ꝑticularizauit qͣꝫ alij auctores: ponit enī debēt eſſe mollitiua.Et ratio huius eſt: qꝛ in augmēto materia flegmonis eſcompacta et indurata quodāmodo a reꝑcuſſiuis: et ideodebent pont talia que emolliant tenerificēt maͣꝫ rarificent poros abilitent maͣm ad reſol̓onē paulatiꝫ equaliter ſubito: qꝛ tunc reſolueretur ſubtile relinqueretur groſſum: talia aūt ſunt reſolutiua mollitiua. Undeſi ponerent̉ reſolutiua exiccātia in augmento reſolueretur ſubtile relinq̄ret̉ groſſum. Iterū talia etiā reſolutiua mitigant dolore: ſicut dicit Auic. ꝓpter ea eo ſunt reſolutiua temperata: talia autē ſunt mitigatiua doloris: ſicergo tunc in augmento ſtatu cōpetūt reſolutiua mollitiua: in fine autē competunt reſolutiua exiccatiua ſicut dicet poſtea. Et per iſta que dicta ſunt apparet reſpōſioad pͥmū argumentū. Ad ſcd̓m argumentuꝫ dd̓m eſtAuic. dicit abſolute omne reſolutiuum exiccet: ſedẜm plurimuꝫ: hoc ſufficiat dicere hic: qꝛ iſte textꝰ exporetur melius quando exponemus id capitulum. Et apud finē ſtatuꝫ vltimitatē magnitudinis additioneꝫ ſue vltimitatisfac vincere mollificantia fac ea pura. In parte iſta Auic. oſtendit quid ſit faciendum in ſtatuflegmonis dicēs apud finem ſtatum .i. apud pͥncipiūſtatus vltimitatem ſue magnitudinis. i apud mediū ſtatus additionem ſue vltimitatis .i. apud finem ſtatusiungitur quare in pͥncipio declinatiōis fac vincere mollificatiua .ſ. ſupra repercuſſiua hoc qͣꝫtum ad pͥncipiū etmediū ſtatus: fac ea pura .ſ. in fine ſtatus: quia tunc materia totaliter fluxit: ideo debēt eſſe pura mollificatiua Et nota hic ꝓpter hoc quod dixit exponendo ſicutquilibet morbus hꝫ quattuor tempora .ſ. principium: auginentū: ſtatum declinationeꝫ. ita etiam quodlibet tempus poteſt diuidi in tres partes particl̓ares. in pͥncipiū:medium: finem. in principio ſui conuenit cum temꝑeprecedenti. in fine autem conuenit cum tempore ſequenti. In medio autem habet ſuum verū eſſe: ideo hoc qd̓Auicen̄. dicit fac vincere mollificatiua: refertur ad principium iſtius ſtatus: quia in hoc conuenit cuꝫ augmēto.hoc aūt quod dicit: fac ea pura: refertur ad vltimitatemſtatus .ſ. ad mediuꝫ finem ipſius: qꝛ tunc materia total̓rfluxit alterata ē etiā mala cōpl̓o: et ideo oꝫ ſolū reſoluere mollificare: ideo tunc mollificatiua debēt pura. Et exiccantia ſunt ſanāt in fine: verihūectātia mollificātia ſūt ad dilatādosporos ad ſedandū dolorē. Et exiccati ē illd̓ quod ſanat ꝓhibet remanerealiꝗd quod fiat ſanies. Si aūt ſanatītegre dimittit aliꝗd relinꝗt niſi remodicā quā reſoluit illd̓ in quo ē acuitasEt qn̄doqꝫ accidit ex refrenatione vehemētia doloris ꝓpter ſuffocationē materiei ſoliditatem membri.THic Auicen. oſtendit quid eſt faciendum in fine apoſtematis que medicine ſunt ponēde: qꝛ medicine deſiccatiue: duo facit. Primo facit hoc. ſcd̓o comparat medicinas exiccatiuas ad mollitiuas: in hoc oſtēditur quaredebēt poni medicine exiccatiue in fine apoſtematis: ante finem debent poni mollitiue. ſcd̓a ibi (Uerum humectantia. ) Dicitur pͥmo exiccatiua ſunt que ſanant infine .i. in declinatione apoſtematis. Intellige autē hic

iſta exiccatiua etiam debent eſſe reſoluitua et calida etnon debent eſſe frigida exiccatiua: eo impeditur exiccatio ratiōe frigiditatis que īſpiſſat: vnde in fine flegmonis debent apponi reſolutiua exiccantia: eo in augmēto in ſtatu p̄ceſſerūt reſolutiua mollitiua: que quidē reſoluunt aliquid de materia abilitāt reſiduū equaliterad reſolutioneꝫ: ideo in fine debet ſequi medicina quereſoluat reſiduum totaliter. Talis aūt eſt medicina exiccatiua ſequens mollitiuam: et ideo medicina exiccatiuacōpetit in fine: hoc ſubdit Anic. cōparando medicinasexiccatiuas ad mollificatiuas cum dicit: (Uerum humectantia ſunt ad dilatandos poros ad ſedandū dolorē)quaſi velit dicere mollitiua dilatāt poros emolluntmateriam abilitant eaꝫ equaliter ad reſolutionē etiāreſoluunt de ip̄a. Et ideo debēt poni in augmēto in ſtatu. (Exiccatiuum autem eſt id quod ſanat) .i. quod conſumit materiam totaliter: ideo ꝓhibet remanere aliquidquod fiat ſanies: ideo exiccatiuū debet ſequi in fine. Etaddit Auic. dicens. ( ſi exiccatiuum non ſanat ītegre.hoc eſt non totaliter exiccet conſumet materiam: ſeddimittat aliquid ſ. groſſuꝫ quod obedit debili reſolutioni: tunc relinquit niſi modicā rem quaꝫ reſoluit inid in quo eſt acuitas: hoc eſt ī quo eſt fortior cal̓itas magis forte reſolutiuuꝫ vt poſſit reſoluere groſſum: qꝛ tuncnon timemus reſoluat ſubtile relinquat groſſuꝫ:ſit pauca materiā illa que remāſit. Et tale medicamē poſſet eſſe ſicut dyaquilon vel dyapalma vel empl̓m de melle glutino cum farina ordei ſimilibꝰ que ſunt aliquātulum magis fortia reſolutiua. Tunc ſequitur illa pars:Et qn̄qꝫ accidit ex ea reditus materietad mēbra principalia: qn̄qꝫ accidit vt īduretur apoſtema: accidit qn̄qꝫ vt incipiat mēbruꝫ tēdere ad viriditatē nigredinē ꝓprie quando medicat̉ cum eis infine rei prope ſtatum. In parte iſta Auic. oſtendit que nocumenta poſſunttingere ex repercuſſione. Iſta pars diuiditur in duasPrimo cōnumerat nocumenta que poſſunt accidere exrepercuſſione ſi inconuenienter fiat. ſecūdo docet enitare illa. ſcd̓a ibi. (Et ſcias vehemētia doloris ⁊cͣ. Dicit ⁊cͣ. ſoliditatem membri ⁊cͣ. .i. ꝓpter conſtrictionē materie in membro. Et quandoqꝫ accidit vt incipiat mēbrūtendere ad viriditatem: hoc eſt ꝓpter mortificationē caloris naturalis membri ex nimia repercuſſiōe. Et ꝓpriequādo medicatur flegmon in fine rei .i. in fine augmenticum eis. i. cuꝫ repercuſſiuis. Et intelligas cum eis puris valde repercuſſiuis: qꝛ vt dictū fuit ſuper ius in augmēto bene ponuntur repercuſſiua: ſed pura: ſꝫ mixtareſolutiuis propter cām que dicta fuit ſupra. Et ꝓprieapud ſtatū .i. maxime accideret nigredo liuiditas membri ſi medicaretur ex eis flegmō apud ſtatū: quia ibi nullo modo competunt repercuſſiua: vt dictum eſt ſupra. Et ſcias vehementia doloris facitte indigere medicinis mollificantibusabſqꝫ attractione et fortaſſe erit cum eisinfrigidatio non prohibens mollificationem.In qua parte docet euitare predicta nocumenta. Et primo docet euitare dolorē qui poteſt accidere ex repercuſſione. ſecundo docet euitare reditum materiei ad princiꝰpalia membra ex repercuſſiōe. tertio ponit remediū duriciei facte a medicina reꝑcuſſiua. ſcd̓a ibi (Ex reditu vero materiei.) ibi ( Et timetur declinet ad duritiē)