Druckschrift 
Summa casuum conscientiae
Seite
CCLVIv
Einzelbild herunterladen
 

Uſura. j.ꝯiecture p̄dicte. Aliqͦ etiā addūt. qͣrtū ſignū .ſ. qn̄aliqͥd ſoluit̉ vltra receptā ſummā. puta. fuit vendita res. C. flor. ponit̉ in pactuꝫ ſi venditioreſcindat̉ ſoluant̉. C. xx.Sꝫ qͥd ſi fiat pactū de retrouēdendo infra. x. annos. ita tn̄ īfra qͥnquēniū inſtr̄m reuēditōis neqͣꝙͣ face̓ teneat̉? Rn̄. Ho. Io. an̄. ī. d. c. ad nr̄aꝫ.ī nouella: eoip̄o fraus detegit̉. Quidā tn̄ dicūt ſi tal̓ ēptor hoc pactū apponēt ī fraudē vſuraꝝ: ſꝫ vt ſe indēneꝫ ẜuaret: eēt illicitū. puta. emitagꝝ vel vineā. vtsͣ. intēdit illā impīguare eamoptīe paſtīare et multas expēſas vtiles face̓ quā ſireſtitueret infra breue tp̄s multū grauaret̉: apponit tp̄s infra qd̓ teneat̉ illā vineā reſtituere.certe hoc eēt illicituꝫ ēt in foro ꝯſcīe: in credit̉ꝯfitenti: nec in tali foro neceſſariū ē p̄ſumere fraudes p̄dictas: ſꝫ ipſe de ſe loquat̉.Quid āt de illo vendit p̄diū alicui certo p̄ciode pn̄ti ſoluto. puta medietate. alia v̓o mediate ſoluenda hinc ad duos ānos cuꝫ hoc tn̄ pacto. qͣꝫdiu emptor ſoluerit p̄ciū alteriꝰ medietatꝭ: teneat̄ dare ipſi venditori ſingl̓o āno fructꝰ cōiterueniūt ex medietate dicte poſſeſſiōis. puta. reddebat de fictu. x. ſaccos frumenti. medietate teneatur dare. v. ſaccos. an ſit licitū? Dd̓m ſi vēditor intēdit totā reꝫ tradē: ſꝫ dn̄ium ſibi ꝑiculū reſeruare illiꝰ medietatꝭ de hūit ſolutōeꝫ: donecp̄ciū ſibi fuerit datū: tūc p̄t aliqͥd gr̄a fructuū ꝑcipere. Et hoc qn̄ a pͥncipio an̄ traditōeꝫ deduceret̉in pactū: vt fictu aliqͥd ſoluat̉: donec p̄ciū ſit ſolutū. ſit tali pacto tradit̉. hoc .n. vr̄ tenē̓ Bal.in. l. curabit. C. ac. emp .ſ. talis vēditor p̄t aliqͥd ꝑciꝑe fictu: donec p̄ciū ſit ſibi ſolutū. hoc vr̄ꝓbari ī. l. ī initio. C. de pac. int̓ empt̉. ven. Et ſicdꝫ intelligi. d. l. curabit. Si āt tradēdo intēdit dn̄ium trāſferre total̓r ī emptorē: tūc ſi aliqͥd exigitfructibꝰ vel vltra ſortē: ē vſurariꝰ. qꝛ ibi eſt veramutui. qꝛ emptor hoc caſu nihil alid̓ dꝫ hr̄e niſi medietatē p̄cij: qꝛ illo expectat aliqͥd vltra ſortēillicituꝫ ē vel ēt ſi in prīo caſu vellet plus qͣꝫ veriſil̓eeſſet fructꝰ rei valē ꝑte ſoluta: illicitū eſt. Provenditore tn̄ face̓t ſi ī ꝯuētōne facta fuiſſet mentiode affictu. eo ipſo vr̄ venditorē retinuiſſe dn̄ium dicte medietatis apd̓ ſe. Fictꝰ .n. dat̉ niſire illa: cuiꝰ dn̄iuꝫ ē apd̓ r̄cipientē fictū: hoc nota.Hāc etiā. q. forat Archi. f. in ſum. de tota poſſeſſion: ſic q̄rendo. Sꝫ qͥd vendo poſſeſſionē meā: des mihi pecuniā eꝰ tecū facio pactū. quovſqꝫ mihi tradas p̄ciū recipiā interī fructꝰ eiꝰ. Pe.de an. Bal. dicūt ꝯͣctū eſſe licitū: qꝛ cuꝫ poſſeſſiofructificet vr̄ iuſtū vt emptor hēat vtilitatemfructū rei empte venditor hēat vtilitatē p̄cij:vt poſſit pecuīa vti. Ita tn̄ lꝫ qͣntuꝫ emptor ſoluit de p̄cio in futuꝝ: tantū vēditor minꝰ recipiatrata. Sꝫ theologi approbāt dictū ꝯͣctū: qꝛ rōnedilatōis de ſoluēdo p̄cio vr̄ hr̄i fructꝰ. qd̓ ad vſurāꝑtinet. Item poſſeſſio ſubſtat ꝑiculo emptorꝭ deſe eſt fructificabilis. āt pecuīa ſubſtat ꝑicl̓o: necde ſe fructificat. ꝯſulendū eſt abſtinē ab hmōi.hec Archi .ſ. tn̄ ſi vēditor retinet in ſe dn̄iuꝫ periculū dicte totiꝰ poſſeſſionis vel ꝑtis rata pecuīe ſolute: tūc vr̄ caſus licitꝰ: vt volunt p̄dicti doc.Et ſic ceſſant motina facta theologos. Addit ētdictꝰ Archi .f. bn̄ p̄t fieri pactū. ſi infra certuꝫterminū ſoluit emptor p̄ciū: extūc fructꝰ ꝑcipiatvenditor qͦuſqꝫ p̄ciū recipiat: ſi hoc fiat ī fraudem vſuraꝝ: ſꝫ in penā. Et hoc tenet gl. in. c. ꝯqueſtus. extra. e. cuꝫ accipiat̉ aliqͥd ſic̄ vſura: ſꝫ ſic̄intereſſe. Eadē rōne ſi p̄dictū p̄diu in pignꝰ daret̉mihi: poſſuꝫ inde ꝑciꝑe fructꝰ ēt ſi trāſcēdātꝭ quātitatē intereſſe. lꝫ talis res a venditore poſſitpeti: tn̄ fructꝰ eiꝰ ꝑciꝑe pōt poſtqͣꝫ ꝯͣ voluntatē ſuāres vendita detinet̉.Quid āt eo emit equū: vel bladū aut fructꝰagri ſemīati mīori p̄cio ꝙͣ ꝓbabil̓r valeat: vel qͣꝫalter tūc eēt empturꝰ ſeu habiturꝰ: eo ſoluitciū priuſꝙͣ recipiat emptā?. S. Ber. ꝯmittit vſurā: qꝛ emptor qͣndā rōeꝫ mutui tradit p̄cium vēditori an̄ rei empte receptōneꝫ. Cōſtat .n.ex naͣ emptōis vēditōis ſeu ꝯmutatōis: tenetur p̄ciū rei empte tradē an̄qͣꝫ rem emptā recipiat. om̄s ꝯmutatōes ſibinuicē ꝑiter ad paria obligant̉. qꝛ ꝓpter mutui rōneꝫ ibi intercidentē qͣſiꝓp̄cio mutui accipit: ſeu retinet aliquā ꝑtem debiti precij rei empte: idcirco int̓cidit hoc caſu vſura.Monal. āt. dicūt emēs fructꝰ ꝓuenturoshoc āno de agro ſemīato: ex for̄a ꝯͣctꝰ eſt vſura:p̄t tn̄ fieri ī fraudē vſuraꝝ. vt ſi veriſil̓e ſit fructꝰcolligendi ēt ꝯputato dubio alijs īpediri poſſent: valebūt tūc pluſqͣꝫ id qd̓ nūc dat̉: maxīe ſi eſtꝑſona ꝯſueuerit vſuras exerce̓. Si āt ꝓbabiliterdubitat̉: vtꝝ fructꝰ illi plus vel minꝰ debeāt valere ꝙͣ debitor dedit: ē vſura. Eodē iudican eſt de creditore poſſeſſionē aliquā recipit procerta pecuīe qͣntitate. ita ad certos termios. puta. v. vel. vj. ānos faciat fructꝰ ſuos iur̄ emptōnislicet .n. talis ꝯͣctꝰ ſit vſurariꝰ: tn̄ pōt fieri in fraudem vſuraꝝ. ī foro iudiciali recurrēdū eſt ad predictas ꝯiecturas. In foro āt pnīali ſtabit̉ eiꝰ ꝯfeſſioni. Tn̄ p̄ſumēdū ē ꝯͣ talē emētē indicēda ē reſtōin ꝯfeſſiōe: ſi fructꝰ illiꝰ terre veriſil̓r credebant̉ plꝰlōge valere qͣꝫ ille dederit: ſi aliqͥs iuſtꝰ emptor īueniret̉. Bal. v̓o ſuꝑ ℟ica. C. de vſur. dicit ſi isemit frumentū ī herbis. Aut pn̄s nūeratio ēni ip̄iꝰ vēditoris. tūc ē vſura. Aut ſola ꝯuētio eſt dāni: qꝛ pn̄ti ſoluit̉ p̄ciū ꝯͣctꝰ ē licitꝰ. Autneutrū eſt dāni: qꝛ frumētū qd̓ ē in herba plꝰvalet tꝑe ꝯͣctꝰ. ſil̓r ꝯctꝰ ē vſurariꝰ. vt. ff. de ꝯͣhē̓.emp. l. fiſtulas. §. frumēta. de. ob. int̓ ſtipulāteꝫ.§. ſacrā. Et hec diſtinctō Bal. vr̄ valde eqͣ. Sꝫ pone. Petrꝰ hꝫ. C. lib. ī bācho alicuiꝰ recipiēdas vſqꝫad qͣtuor mēſes. vtꝝ alicui liceat emere eas. lxxx.Dicūt multi ſic. Sꝫ Ale. de alexā. dic̄ non: qꝛemens: plus minꝰ dat: ẜm plus minus expectat̉ pecunia ſoluenda. ẜm plus minus retinet vendēs p̄ciū. ita lucrū illud vr̄ ꝓuenire ꝓpt̓dilatōeꝫ tꝑis minoritas p̄cij ꝓpter anticipatiōeꝫſolutōnis. qd̓ licet. Cauendꝰ eſt iſte ꝯͣctus. exeo videt̉ fieri in fraudē vſuraꝝ. videt̉ eſſe iudirectū mutuū: vt qͣſi qͥs mutuet in pn̄ti. lxxx.. xx.recipiendis vltra ſorteꝫ vſqꝫ ad qͣtuor menſes. Sꝫſi res vel pecunia dꝫ hr̄i eſſet in ꝑiculo vel manu