Druckschrift 
Summa casuum conscientiae
Seite
XXXIIr
Einzelbild herunterladen
 

Cōmodatūmonio xp̄i non mendicet. xciij. diſ. c. dyaconi. etc. ij. de p̄be̓. Item ꝓpter reſidentiā clericus. lꝫpriuet̉ beneficio non tn̄ reperimus artetur adreſtitutōem fructuū. vt in. c. ex ꝑte. de cle. non re.vbi clericus fecit reſidentiā per annuꝫ tn̄fuit cōpulſus ad reſtitutōem fructuū. Item occaſione tituli quē habꝫ donec priuetur ꝑcipit fructꝰEtſi ſeruiuit eccl̓ie dicendo officiuꝫ tn̄ ſeruiuiteccīe vniuerſali in ordine clericatus. Cōtraria tn̄oꝑinio eſt tutior in foro anime. hec panor. Utrū clerici vel religioſi de bonis aduenticijspoſſint libere diſponere abſqꝫ cōſenſu patris.quid pater in his priuet̉ vſufructu. Rn̄. panor. inc. in pn̄tia. de ꝓba. dicit aut queritur de bonisaduenientibꝰ ingreſſo aut de bonis que prius an̄ingreſſum obuenerant primo caſu illa indiſtincteacquirunt̉ monaſterio. qꝛ amplius eſt filius inptāte patris. ſic acquirit̉ vſuffructus patriquo clerici et ꝑſone religioſe ſunt priuilegiate ſuꝑbonis aduenticijs. Ita vt habeant plenā ip̄oꝝ adminiſtratōeꝫ. Ita illud qd̓ eſt laicis aduenticiūclericis reputat̉ caſtren̄. vel quaſi. vt in autē. p̄ſbyteros. C. de ep̄i. cle. Et panor. in. c. cōſtitutus. dein inte. reſti. dicit hoc eſſe indubitatū qn̄ clericatꝰadheret tꝑe delationis bonoꝝ. Et forte idem dicipoſſet in bonis acquiſitis prius vt ſtatim ingreſſum gaudeant illo priuilegio. d. auten. Et ſic priuabit̉ pat̓ vſufructu iſtoꝝ bonoꝝ etiā in vita ſua. eſt pulcra noua ꝯſideratio. Et intelligo hoc qn̄filius hoc expreſſe diſponit. al̓s ſtabo diſpōni autentice ſiqua. C. ſa. ſan. ec. ob. c. lꝫ. de ſepul.li. vj. qꝛ illud loquit̉ in laicis ſed in clerico ſeureligioſo.Ommodatū eſt alicꝰrei ad aliquē ſpālem vſum gratuita facta ꝯceſſio tranſlatio. qꝛ qui cōmodat retinet̉ dn̄ium poſſeſſioneꝫ. extra eo. c. vno.Aicit̉ aūt cōmodatū quaſi cōmodo vtentis datuꝫ. Dicit̉ gratuita. qꝛ ſi interueniat merces pecunie. tunc eſt locatio. Si aūt non interueniat merces pecunie. ſꝫ aliud eſt cōtractus innominatꝰ.ſit quadrupl̓r: vicꝫdo vt des: do vt facias. facio vtdes. facio vt facias. ff. de p̄ſcri. ver. l. naturalis.Cōmodatū cōſiſtit in rebꝰ mobilibus ſe mointpe dedemuentibꝰ. immobilibꝰ ſil̓r ī incorꝑalibus. putain ſeruitute habitanti. ff. cōmo. l. j. Ea v̓o que vſuinr prepter oſintaꝯſumūt̉ vt pecunia cōmodari pn̄t. niſi adpam vel ad oſtentatōem. ff. co. l. ſed mihi. §. fi.Cōmodare pōt ei cōmodari qui pōt cōtrahere. vn̄ ſolū p̄latus pōt cōmodare vl̓ ei cōmodari. ſed etiā yconomus. qꝛ is contrahere pōt. x.q. ij. hoc ius.Quid aūt ſi pupillus cōmodet vel ei cōmodet̉glo. in. l. j. ff.. dicit pupillus obligat̉ ex cōmodato quanto factus ē locupletior. vel ſi dolūmiſit. Bar. ibi notabil̓r dicit hoc limitando.ſi ab initio cōſiſtit cōmodatū iure ciuili vel naturali. qꝛ pupillus erat infans vel a tutore recepittunc nullo caſu tenetur. qꝛ ab initio non ſubſiſtit.d. l. j. §. impuberes. Sed ſi ab initio conſiſtit ſaltēFo. XXXII.naturaliter qꝛ pupillus erat ꝓximꝰ pubertati tūctenet̉. quatenus eſt factus locupletior. vel ſi dolūcōmiſit: vt in. l. j. §. an in pupillū. ff. depo. Quero qn̄ pupillus dicatur factus locupletiorQuidā dicunt vt refert Bart. ibi. ſi eſt factuspauꝑior qd̓ quidā improbāt. ſed Bar. dicit recte intendēdo eſt iuſta rep̄henſio. ſi pupillꝰhabet rem cōuenitur vt eam reſtituat tenetur:qꝛ reſtituendo efficitur pauꝑior. Itē poſſumꝰcōmodare que noſtra ſūt. etiā res alienas quaspoſſidemus. vn̄ ſi fur vel predo res alienas comodauit. habet cōmodati actionē. ff.. l. cōmodarehoc tn̄ ſane intelligendū eſt. Male .n. fidei poſſeſſori cōmodari non licet. īmo cōmodando furtumcōmittit. ſed dicitur poſſe cōmodare quo ad hoc.vt poſſit contra cōmodatariuꝫ agere cōmodati. l.ita vt ſi. ff. cōmo. niſi forte concurrat dn̄s rei legitimis ꝓbationibꝰ. tunc ei oīno facienda ē libera reſtitutio. C. de fur. l. in ciuilē.In cōmodato. dꝫ reſtitui ip̄a res. hoc eſt iure naturali non deteriorata.An aūt in cōmodato admittatur cōpēſa. pan.in. c. bonafides. de depo. illum tex. dicit ſic qponit ſpālitatē in depoſito. Secus ergo in cōmodato. qꝛ exceptio firmat regulā in alijs. Et hoc videtur tenere glo. in. l. fi. C. co. hoc vbi debitū ſitliquidū. Itē ſi cōmodatarius in re cōmodata impenſas fecerit retentioni locus eſt. puta. qꝛ equuꝫſanari fecit. vn̄ aget ad recuꝑandas expenſas maiores intellige: modice .n. expenſe ꝑtinent ad eumff. e. in rebus. §. poſſunt. Idē Bar. in. l. diuortio.§. impēdia. ff. ſolu. ma. vbi dicit ſi cōmodo tibiequū tu impendis in eo curando. ſi quideꝫ modica fuit non repetitur ſicut nec cibaria. d. §. pn̄t.Secus ſi eēt magna. Idē dicit de impenſis factisin ſeruo curando quod no.Sꝫ quid erit. ſi res penes cōmodatariū pereatvel deterior fiat. Rn̄. ẜm Goſ. Ber. aut accipitquis cōmodatū gr̄a ſui aut gratia cōmodātis autgratia vtriuſqꝫ. Si gratia ſui qd̓ frequentius contingit. tunc tenetur de dolo: lata culpa: leui leuiſſima. quia debuit in conſeruādo rem adhibere curam magnā etiam maiorē ꝙͣ in rebus ſuis adhibere ſolebat. ſi alius diligentius reꝫ illā cuſtodirepoterat. Et declaratōe p̄dictoꝝ videndū eſt qͥdſit culpa in genere. quot ſunt ſpēs culpe. quidſit quelibet culpa de per ſe. Et de hoc vide Bart.in. l. quod nerua. ff. depo. panor. in dicto. c. vnico: vbi dicit culpa in genere eſt deuiatio ab eoquod eſt bonum. per hominum diligentiamuideri poterat. additur hoc vltimum ad differētiam caſus fortuiti qui preuideri non poteſt. extrade homici. iohannes. Ad ſecundum dico tresſunt ſpecies culpe. ſcilicet lata. leuis. et leuiſſima.Quo ad tercium dic lata culpa eſt deuiatio incircūſpecta ab ea diligentia communiter ſciūthomines illius profeſſionis. vnde ignorare quodcōmuniter ſciunt homines illiꝰ profeſſionis. Un.de ignorare quod cōmuniter ſcitur eſt lata culpa.Et dicitur incircūſpecta vt differat a dolo qui eſtinſidioſa machinatio. Et ſi ſerioſe deuiaret ab illa