Druckschrift 
Summa casuum conscientiae
Seite
XXXIv
Einzelbild herunterladen
 

Clericus. iiij.vtputa. qꝛ eſt eccleſia vel capella ſe ſtās et habēsclericū ad ſuū regimē. tūc ad minꝰ requirit̉ tp̄usxiiij. annoꝝ. Nam in hoc beneficio rectorie dꝫrequiri tempꝰ .xxv. annoꝝ. qꝛ cum hoc caueat̉ ſpecifice in curatis: vt in dicto. §. inferiora. videt̉ alid̓dicendum in curatis. ar. c. nōne de preſumptNec videt̉ ſufficere etas. vij. annoꝝ. quia cum talis habeat gubernare eccleſiā indecens eſt vt talisdicat̉ idoneus qui neſcit gubernare ſeipſum vt ind. c. indecorū. Aut ſonat in nomē rectorie. ſꝫ eſtbeneficiū in eccleſia. tūc ſi requirit maturitatēſilij. Exemplum in canonicatu eccleſie cathedralis ẜm Ho. Archi. requit̉ etas. xiiij. annoꝝ: naꝫan̄ illam etateꝫ pōt ſapientū iura tractare. glo.tam ē in d. c. ſi eo temꝑe. ſentit oppoſitum. c. ex eode elec. li. vj. Et ibi dicit glo. minor. xiiij. ānis dicitur idoneus ad bn̄ficium etiam ad canonicatuꝫeccleſie cathedralis ad hoc. d. c. ſuper inordinata: de reſcrip. ſi eo temꝑe li. vj. vbi dicit glo. ſeptēnes maiores dicunt̉ idonei ad bn̄ficia. Cum em̄tales poſſint ordinari. xxviij. di. de hijs ergo et inbn̄ficijs intitulari. ar. de p̄ben. cum ſcd̓m. niſi acceperint talia bn̄ficia que ſacrum ordinem requirerent. hec ibi. Sed Archi. rn̄det illud cōtinet diſpenſatōneꝫ. diſpenſatiue ille fuit ꝓmotus incaſu illius capituli ante. xiiij. annos. panor. dicitaudiuiſſe curiam ſeruare opinioneꝫ archi. Ho. dicit de hoc eſſe tex. non impropriando verbumpueri poſitum in tex. d. c. ſuper inordinata. Si v̓o requirit maturitateꝫ ꝯſilij. tūc ſufficit etas. vij.annoꝝ. Et hoc caſu ſerua nota in. d. c. ſi eo tēꝑe. etper glo. in. d. c. ſuper. Pone exemplum in prebendis clericalibꝰ. nam in multis eccleſijs ſunt beneficia pro clericis minoribꝰ. qui tn̄ non ſunt de collegio ſed ſimpliciter beneficiati de hijs bn̄ficijs pōtꝓuideri iſtis minoribus. Utrū quis poſſit bona ꝯſeīa hr̄e plura bn̄ficia. dic ẜm Panor. in. ca. iam dudū de p̄ben.aut bn̄ficia requirūt reſidentiaꝫ: ſiue inſpecto iurecōi: ſiue ſpāli ſtatuto. Et indubie eſt licitū plura retinere. Sunt .n. incōpatibilia ꝓpter onus reſidentie. hoc eſt ẜm mentē iuriū. naꝫ qd̓libet beneficiū dat̉ ꝓpter officium vt in. c. fi. de reſcrip. li. vj.Si v̓o requirūt reſidentiā. puta. qꝛ cōſuetudoeſt in ꝯtrariū ſatis valet in ſimplicibꝰ vt in. c.om̄s de ꝯſti. Et tūc aut ſufficit vnum ad ꝯgrue ſuſtentandū clericū licet tenere plura ꝓpter vtilitatem ꝓpriā. īmo eſt pctm̄ mortale ſit ibi viciūambitōnis auaricie occupat ſtipendia aliorumpauperū. vt notat glo. in. c. dudum. de elect. ij. Etita pōt intelligi. c. ſanctorum. lxx. di. vbi dr̄ quisnon pōt eſſe p̄bendarius canonicus in diuerſiseccleſijs. Aut vnum per ſe ſufficit. tūc licet tenere plura vſqꝫ ad cōgruam ſuſtentatōnem. et ſicpoſſunt intelligi. c. gr̄a. de reſcrip. li. vj. cle. gr̄e. eti. Ibi tn̄ quidam dicūt dūmodo non auaricie vel alia illicita cauſa quis obtineat plura beneficia ſimplicia: licitum eſt etiam ſine diſpenſatiōe.adeo eſt pctm̄ etiā ſi vnū de illis ſufficeretvictu: et ſecus dicendo eſſet illaqueare plures animas. Et hoc papa ſcit et tolerat. c. j. de conſuet. li.vj. et vide glo. in dicto. c. gratia. que dicit ẜm Innoce̓. habere plura beneficia non curata: et quede ꝯſuetudine vel ſtatuto reſidentiam non requirunt eſt pctm̄ nec ꝯtra iura. Et ex predictis poteſt ſolui alia queſtio quotidiana quid dicendum de dominis cardinalibus etalijs p̄latis qui habent plures epiſcopatus et abbatias alia beneficia ꝯmendata. An hec poſſintſalua conſcientia retinere. Dic ẜm Panor. in. c. demonachis. de preben. ſi tales habent eccleſiasꝯmendatas. vt temporalia recipiant: tenentur eccleſias conſeruare in ſolito ſtatu. tantuꝫ ꝑcipere lucrifacere redditos ſuperfluos vt in dicto. c. demonachis. Secus ergo ſi ſeruāt eccleſias abbatias in ſolito ſtatu. puta. quia erat ſolita tenere.xij. monachos qui officiarent dictam abbatiam.nūc tenēt niſi duos vel hmōi. Utrum clericus beneficiatus ꝯtrahens matrimonium perdat beneficium ipſo facto. dic ẜm. d.an. in. c. j. de cle. ꝯiug. conſtitutus in ſacris contrahens matrimonium .ſ. per verba de p̄ſentieſt priuatus ipſo facto ſed priuandus. Moueturquia cauſa priuatōnis elicit̉ ex. c. quod a te.. c. diuerſis. de cle. coniū. quia poſſet ſeruire vxori etbeneficio. Sed in conſtituto in ſacris ceſſat hec ratio quia non eſt matrimonium. ideo compellit̉ dimittere vxorem. Si autem clericus ſit in ſacrisſed in minoribus dumtaxat. tunc alij diſtinguūtinter ſponſalia de futuro et de p̄ſenti. vt primo caſu diſſolutis ſponſalibus poſſit redire ad beneficium ſuum facit. l. ea que. ff. ad municip. vbi deſpōſata ante nuptias ꝯtractas ante ſuum non mutatdomicilium. Et ſic effectualiter dicitur matrimoniū ꝯtractū. Scd̓o caſu tūc recuperat beneficium quia ex ꝯtractu matrimonij verba de preſenti inſurrexit vinculum incompatibile cum ipſobeneficio vnde perditū eſt ius quod habebat ī ipſo beneficio ideo amplius non dabit̉ regreſſus.Idem ſi clericus in minoribꝰ ꝯtraxit matrimoniūcum ꝯſanguinea in facie eccleſie. poſtea ꝓbataſanguinitate ruptū eſt matrimonium ꝑdit beneficia: facto ſuo eccleſie renūciauerit. Utrum clericus dicens officium ſine cauſarationabili teneatur reſtituere fructus quos interim percepit ab eccleſia. Io. cal. ī. c. j. de cele. miſ.cludit ſic. Mouetur primo qꝛ ꝓpter reſidentiam clericus priuatur beneficio fructibus beneficij vt in. c. pe. de cle. non re. Nam non dicens officiū effectualiter reſidet. ergo ⁊cͣ. Scd̓o bn̄ficium datur propter officium. vt in. c. fi. de reſcript.li. vj. Sed hoc fortificando. Ubicunqꝫ aliquid datur ob cauſam cauſa non ſecuta illud poteſt repeti. ff. de condi. ob tur. cauſam. quaſi totum. Sedbeneficium datur propter officium dicendum. ergo officium non dicendo poſſunt fructus beneficij repeti. Sed Panor. in dicto. c. j. dicit hec opinio eſt nimis rigida nec eaꝫ ſequitur do. car. quiaiure non probatur. Et ad argumenta contrariapoſſumus dicere beneficium non datur ſimpliciter propter officium. ſed etiaꝫ vt clericus ex quoaſſumptus eſt in partem domini viuat de patri-