CCXXII.Peculium
7 ¶ Sed nunquid aduocati qui ex aduocatōne aliquid acquirūt nō ex publico. ſed a clientulis habebunt ꝓ caſtrenſi? ℟. ẜm Bal. in. d. l. fi. ꝙ ſic. qꝛ cedit loco publici ſalarij. Exquo eis hodie nō ſoluit̉ex publico. l. fori tui. C. de aduo. diuer. iudic. et ibidicit Bar. ꝙ ſil̓r erit quaſi caſtrēſe id qd̓ acquirūtaſſeſſores ẜm glo. ibidē. Idem dic ẜm Bar. in. l. ſimulier. ff. de caſtren. pecu. de relictis aduocato proemendis libris vel equo cauſa eūdi ad officia. ⁊ huiuſmodi.D ¶ Utrum donatum filiofamilias. militi aduocato. aut aliud officiū publicū habenti ſine alia exp̄ſſione ſit caſtrenſe vel quaſi? ℟. ẜm Bar. in tractatu de duobꝰ fratribꝰ ꝙ aut donant̉ res neceſſariemilitie ſiue aꝑte: vt equus ⁊ arma militi. libri aduocato. tunc in dubio dicet̉ eſſe caſtrenſe vel quaſi a qͦcunqꝫ donent̉ eiſdem. l. miles p̄cipua. ⁊. l. caſtrenſeff. de caſtren. pec. Si autē donant̉ ea que non ſuntapta ad militiā nō erit caſtrenſe. etiam ſi exp̄ſſe dixerit: vt. l. ſi forte. ff. de caſtren. pecu. ⁊ qd̓ ibi tenetDynus. ⁊. C. eo. ti. l. j. Et hoc verum niſi in duobꝰcaſibus. Primus qn̄ ille qui donat ſoluꝫ ex militiavel aduocatione ⁊ hmōi notus eſt. Scd̓s caſus eſtqn̄ talia donata licet nō ſint apta ad miliciam veladuocationem. tn̄ dant̉ expēſe vt vendant̉ ꝓ emēdis armis. libris ⁊ hmōi neceſſarijs ad dicta publica officia. Alia v̓o que poſſunt eſſe apta ad miliciāet ad alia. vt ſeruus. tunc ſi ſpāliter ⁊ noīatim ad ipſa ſint data. ſic erunt quaſi caſtrenſe. Secus ſi ſimpliciter ſine exp̄ſſione. qꝛ nō erunt caſtrenſia. niſi vtdictum eſt. ſint data a noto ſolū ex militia. l. ſi militi. ff. de ca. pecu. ⁊ qd̓ no. Bart. in. d. l. ſi forte.¶ Quid de donato filiofamilias qui nō eſt miles.nec in aliquo publico officio cum iſta exp̄ſſione qd̓ſit ei caſtrenſe vel quaſi? ℟. ẜm Bart. in predictotractatu. ꝙ licet appoſitio talium verborum nō valeat: niſi vt ſit aduenticium: vt. d. l. ſi forte. operabitur tn̄ vt patri nō acquirat̉ vſuffructus qd̓ poteſtfacere donans: vt. C. de bo. qͣꝫ li. aūt. excipit̉. ⁊ ſic licet viciet̉ exp̄ſſum nō viciat̉ tn̄ tacitum. l. j. ff. qui.mo. pi. vel hypo. ſol.¶ Utrum libri empti a patre filio ſuo ſint quaſi caſtrenſe? ℟. ẜm Bart. in. d. tractatu. ⁊ in. l. j. §. neccaſtrenſe. ff. de col. bono. ꝙ aut pater tradidit et ſedonare exp̄ſſit. ⁊ tūc ſi filius erat aduocatus acquirit ſibi in quaſi caſtrenſe. l. j. C. de ca. pe. ⁊. l. caſtrenſe. ff. eo. nec pater poterit ſic datum reuocare. l. ſi filius. C. fami. herciſ. Si v̓o non erat doctor tēꝑe donationis. ſed ſcholaris tunc nō poteſt dici quaſi caſtrenſe. qꝛ conditio ꝑſone hoc nō patit̉. Nam ſcholares non gaudent priuilegijs quo magiſtri et doctores. l. j. in fi. C. de ſtu. libera. Et facit qd̓ no. in. l.fi. C. de iuriſdi. om. iudi. quod verum intellige. niſi ante mortem patris compleuiſſet ſtudium ſuuꝫ.quia ſic cepit quaſi militare. ⁊ tunc erunt quaſi caſtrenſe. l. ſiue emancipatis filijs. C. de donatio. ⁊. l.donationes. in concubinas. §. pater. ff. eo. Notatamen ꝙ licet non fuerit doctor. nec effectus antemortem pr̄is. ſi pater ei nō emācipato libros deditſed eos non eſt adeptus niſi poſt emancipationeꝫꝙ erunt ſui. quia confirmatur donatio. dicta. l. ſiue
et dicto. §. pater. Idem dic de quocunqꝫ donato apatre filio emancipato. vel etiam non emancipatoſi modo emancipatus volūtate patris poſſedit ꝙerit filij. nec pater poſtea poterit reuocare dicta. l. ſiue. Secus ſi poſt emancipationem tenuiſſet donata ante eam contra voluntatem patris. Similiteridem dic ꝙ confirmatur dicta donatio mortē etiāſi non erit ipſe emancipatus. ⁊ ſic poſt mortem patris talia erunt ſua. nec communicabit cum fratribus alijs. l. filie. C. famil̓. herciſ. ẜm opinionem approbatam in gloſa dicta. l. ſiue. Aut pater non tradidit nec expreſſit ſe donare. ⁊ ſic licet emerit nomine filij ſui. nihilominus erunt patris ⁊ communicabit eos cum alijs fratribus poſt mortem patris.l. j. in principio. C. de ca. pecu. requiritur enim traditio vt videat̉ donare. l. ij. C. ſi quis alteri vel ſibiꝙ ſi neſcitur. an donauerit vel ne. tunc ẜm Bald.in additionibus ad prefatum tractatum Barto.ad coniecturas eſt recurrendum. ẜm ea que infradicam in. §. xxxij. Aduerte hic ẜm Bartolum inautentica. ex teſtamento. C. de coll̓. ꝙ donatum apatre filio emancipato eſt conferendum poſt mortem ⁊ computabitur in eius parte. Sed donatumfilio exiſtenti in ſua poteſtate. licet non valeat in vita ipſius patris tamen aſſumit ſibi vim poſt mortem. ⁊ habet vim legati: vt in. l. in donationibus.C. ad. l. falci. ⁊. l. donationes. la prima. C. de dona.inter vi. ⁊ vxo. Et ſicut legata ⁊ fideicommiſſa nōconferuntur. l. a patre. C. de coll̓. ſic nec talis donatio. Fallit hoc in tribus caſibus. Primus quandoemergitur inequalitas. l. penulti. C. de coll̓. Secūdus quando pater hoc expreſſit. Tercius quādodedit vt haberet in peculio. l. ſi donatione. C. decoll̓.¶ Utrum omne acquiſitum ex pecunia patris a fi i iliofamilias ſit profecticium? Rn̄. ẜm Bartolumin predicto tractatu. et in. l. cum oportet. C. de boniſqꝫ libe. ꝙ id quod acquirit filiuſfamilias ex bonis patris ſiue ſit pecunia. ſiue ſint poſſeſſiones ſibi ab eodem date ſine labore ⁊ induſtria ſua: putadando poſſeſſionem alteri colono: vel pecuniammercatori. ex qua habuit de lucro tale lucrum eritprofecticium. Sed id quod. acquirit ex predictisbonis ex labore ſuo: vel induſtria: puta laborandoagrum predictum: vel negociando de pecunia predicta ſicut lucrum quod fit ex pecunia pro parte attribuitur perſone lucranti. et pro parte pecunie. l.prima. C. pro ſocio. et. l. ſi non fuerint. §. primo. ff.eo. ſi tale lucrum erit pro parte que debetur poſſeſſioni vel pecunie erit profecticium ⁊ pro parte quedebetur operi perſone lucrantis erit aduenticiumdicta. l. cum oportet. poſt principium. vbi patet ꝙomne lucrum proueniens ex perſona filij eſt aduēticium. Nec obſtat. l. ſi ita. §. fi. ff. de vſu. ⁊ habita.et. l. per ſeruum. §. fin. ff. de acquiren. re. dominioquas allegat Speculator qui tenet contrarium. qꝛloquuntur in ſeruo qui acquirit domino ex opereperſone ſue. Et hoc tene: niſi ex pecunia patris feciſſet vſuram. quia licet gloſa in dicta. l. cum oportet: teneat contrarium. tamen tu tene cum Bart.ibidē ꝙ tale lucrum nō erit nec ꝓfecticiū nec aduē