Ornatus
ꝙ ſic eſt conſuetū quia corruptela eſt. l. ꝙ nō ratione. ff. de lega. que potius auget peccatum. c. fi. deconſue. Similiter ẜm aliquos videt̉ impudicumꝙ ml̓ier habeat caput diſcoopertū. Sed Auguſtinus in epiſtola ad poſſidiū videt̉ tenere ꝙ hoc ſitverū quo ad decentiā non neceſſitatē. Inquit em̄capillos nudare feminas qͣs et caput velare. Apoſtolus iubet: nec maritatas decet. hec ille. Et glo.ſuꝑ illud pͥme Coꝝ. xj. Mulier velatū habere debet caput: dicit ꝙ alique excuſant̉: a peccato quando hoc nō faciunt ex vanitate ſꝫ ꝓpter contrariamconſuetudinē. ⁊ ſic tene ꝙ cū hoc de ſe non ſit impudicum excuſat conſuetudo. ⁊ hoc ſequit̉ ſanctꝰTho. vbi sͣ.¶ Sed nunqͥd fucantes ſe: ſeu colorantes ſe: autalia figmenta adhibentes. vtputa adulterinos crines et hmōi faciant contra honeſtatem taliter ꝙpeccent mortaliter? ℟. circa hec eſt diuerſa opiniointer doc. S. Tho. vbi ſupra tenet ꝙ hmōi fictiones nō poſſunt eſſe ſine peccato nō tamē ſemꝑ eſtmortale. Sed ſolū qn̄ fit ꝓpter laſciuiā vel in dei cōtemptum. Alex. in. iiij. ꝑte ſumme recitat quoſdātenere. ꝙ ſi talia fiant ad occultandū defectū putamorpheā in facie vel nuditatē capitis quia nō videtur peccatū mortale. Si v̓o fiant ad fingendampulcritudinē maiorē. ſic fore mortale peccatū. Ip̄ev̓o Alex. dicit ꝙ licet hec opinio ſit humanior tamen tutius ſibi videt̉ dicere. ꝙ omnino ſit peccatum mortale. ad quod facit dictū Cipriani de habitu virginū qui ait. Manus deo inferunt quando illud qd̓ ille formauit reformare cōtendunt impugnatio eſt iſta diuini operis p̄uaricatio veritatis. Deum videre nō poteris qn̄ oculi tibi nō ſuntquos deus fecit. ſꝫ quos diabolus infecit de inimico tuo tincta cum illo pariter arſura. hec ille. Et dictum Hiero. ad Maurici filiam. Crimen eſt poſtcriſmatis ſanctificationē cuiuſlibꝫ pigmenti ſuccovel puluere ſordidari. Et dictū Auguſti. de conſecra. diſt. v. c. fucare. vbi oſtendit ꝙ eſt adulterinefallacie et inhoneſtatis. Ego v̓o in occultantibusdefectum tenerē opinionē. S. Tho. In alijs autēque talibꝰ vtunt̉ ad fingendā maiore pulcritudinem recitarē eis opiniones p̄dictas ⁊ inducerē ꝓpoſſe ad dimittendū oſtendens ꝑiculuꝫ ꝙ ſi purevellent tenere opinionē. S. Tho. non negarē eisabſolutionē. ſꝫ me exonerarē ⁊ ſuꝑ ipſos vel ipſasrelinquerem.¶ Terciū ꝙ requirit̉ in ornatu cōuenientia perſone. Nam religioſus debet habere habitū reugioſum aliter eſſet excōmunicatus. vt sͣ. Excōmunicatio. vij. caſu .xxvij. Clericis aliquibꝰ nō licet vtivt sͣ. Clericus. iiij. Unde tenet Ulde. ꝙ ſi religioſi vel religioſe ferrent habitn̄ non cōuenienteꝫ ſueꝓfeſſioni ꝙ peccant mortaliter ſi nō in modico excedant. Idē dic de muliere que vtitur habitu virili vel econtrario .ſ. ꝙ peccat mortaliter. quia facitcontra p̄ceptū Deutronomi .xxij. et videtur ſequiS. Tho. vbi ſupra. quia dicit ꝙ ſpecialiter eſt ꝓhibitum. Addit tamen ꝙ poſſet quis tali habituvti ſine peccato ꝓpter aliquā neceſſitatē vel cauſāvt occultaret ſe ab hoſtibus vel quia aliud nō ha-
bet veſtimentū ⁊ hmōi. Facit ad hoc. c. derici omcia. de vi. ⁊ ho. cle. ⁊ qd̓ ibi no.¶ Quartū ꝙ requirit̉ in ornatu eſt parſimonia et Gmoderatio .ſ. ne ſit ſuꝑfluus vel quo ad multitudinem et diuerſitatē vt in multis veſtibus iocalibus et hmōi. vel quo ad p̄cioſitatē vel quo ad curioſitatem. Nā vſus ſuꝑfluus eſt omnino vicioſus. vnde ad Gal̓. v. Inter alia que excludūt a regno dei cū fuiſſet dictuꝫ de fornicatione ponit̉ luxuria. vbi dicit glo .ſ. quelibet ſuꝑfluitas intelligenotabiliter excedens vt ſit mortalis. Unde Tho.vbi sͣ. dicit ꝙ facientes ornamenta ſuperflua ⁊ curioſa peccant ⁊ qn̄ ſuꝑfluitas eſt notabiliter exceſſiua nō eſt dubiū inter doct. quin ſit mortalis. ſeddifficultas eſt in cognoſcendo qn̄ dicat̉ notabilit̓exceſſiua. vnde ꝓ hoc intelligendo mihi videturdicendū ꝙ ornatus dicit̉ ſuꝑfluus qn̄ excedit conditionem ſtatus ꝑſone ad quā conditionē cognoſcendam. Tria ſunt tempora conſideranda tanꝙͣtria ſpecula ex quibꝰ intelliget̉. qn̄ dicat̉ ſuꝑfluus.Primū tempus p̄teritū .ſ. qualiter ꝑueniſti ad talem conditionē puta dominiū. nobilitatem ⁊ diuitias. Si quippe ꝑ rapinas. vſuras. falſos cōtractꝰex quibꝰ reſtitutioni teneris obnoxius ad talē conditionem ꝑueniſti vti nō poteris multitudine: diuerſitate p̄cioſitate vel curioſitate qua alij vtunt̉cōmuniter exiſtentes in tali cōditione ⁊ ſtatu ſinepeccato mortali. Nā rebus obnoxijs reſtitutioninō licet vti ſine peccato mortali ad ſtatū vel pompam. de reſtitutione ſpoliato. c. ſepe ꝯtingit. ⁊ hoceſt qd̓ dicit Iſa. ix. c. Ueſtimentū admixtū ſanguine cibus erit ignis. ⁊ Iere. ij. ca. In alis tuis inuētus eſt ſanguis animarū pauperū. Et qͣꝫuis ſuperincertis reſtituendis poſſit prelatus. Eccleſiaſticꝰdiſpenſare vt quis de eis viuat ẜm qualitatē conditionis naturalis alicuius. Si tamē hoc facit adſuꝑfluitatē et ſtatū ſolum. eſt in ſtatu dānationistam diſpenſans qͣꝫ diſpenſatus. facit qd̓ no. in. ca.dudum. el. ij. de elect. ⁊ in. c. et ſi illi. xij. q. ij. Solūmodo eis diſpēſare licet de incertis vt viuere poſſint ẜm eoꝝ conditioneꝫ. quia ille qͥ eſt conſuetusvti cibis delicatis. vel veſtibꝰ nō poſſet ſic groſſisvti ſicut qui ad hoc eſt aſſuetꝰ. ⁊ ideo oportet multum tēperate hoc faciant. Si v̓o ad talem conditionem ꝑueniſti non per talia que neceſſario ſuntreſtituenda ſic credo. ⁊ ſi non ſis naturaliter nobilis nihilominus poteris te ornare ẜm illum ſtatuꝫita ꝙ ex hoc non erit iudicandus tuus ornatꝰ notabiliter ſuꝑfluus. Secundū dicit̉ tp̄s p̄ſens ſcꝫ ſiornatus talis conuenit tue cōditioni. Maiori em̄dignitati cōuenit maior ornatus dicto capi. clericiofficia. Et ideo vt ſcias quid tibi cōueniat attēdeꝙ cū nulla ſit maior dignitas qͣꝫ diuina. ⁊ tamē inipſo cultū dinino debet ornatus eſſe temperatus.vt patet in. c. gloria ep̄i. xij. q. ij. a fortiori ornatusp̄latoꝝ eccleſiaſticoꝝ. Idē dic ꝙ ornatus imperatoris q̄ omnes mundanos ſuꝑeminet. vt in. l. cuꝫmulta. in fi. C. de bonis que liber. debet eſſe temperatus. Ceteroꝝ v̓o tanto magis tēperatus debet eſſe quanto inferiores ſunt ab ipſa imperatorꝭdignitate. Et qͣꝫuis ita ſit de iure nihilominꝰ con-