FerieCXI.
ẜm Tho. ſcd̓a ſcd̓e ꝙ nō ſolum ꝓ neceſſitate ꝓuiſionis que ꝑtinet ad cōſeruandū ꝑſonā ſuam velalioꝝ et rerū: ſꝫ etiā ad qd̓cunqꝫ damnū vitanduꝫet ſatis confirmat̉ hoc dictuꝫ ꝑ. l. j. ij. et. iij. ff. de ferijs. ⁊ melius. xv. q. iiij. in ſumma. ⁊ qd̓ no. in. d. c.conqueſtus. Itē etiā neceſſitas excuſat quā laboratur ꝓ acquirendo aliquo vtili qd̓ alio tꝑe nullomodo haberi poſſet. ſicut patet in. d. c. licet. vbi piſcari allecia concedit̉. quia alio tēpore non poſſenthaberi. Et idē de quocunqꝫ ſimili. Ratio eſt quianō eſt tamarta obſeruatio dominice: quo ad oꝑaſicut fuit ſabbati. Et licet ille qͥ laborat habeat lucrum: tamē ſi principaliter ſeruit ꝓpter neceſſitatēilloꝝ ꝓ quibꝰ laborat excuſat̉. ſicut ſi illi laborarētexcuſarentur.35 ¶ Nota. tamen ꝙ ad hoc vt neceſſitas vel pietasexcuſent p̄fatos oēs oportet ꝙ non dimittāt diuina illa quibꝰ neceſſario eſt inſiſtendum diebꝰ feſtiuis niſi forte eſſet tanta neceſſitas ꝙ arbitrio boniviri excuſarent̉. Itē ſcd̓o quando ineſt neceſſitaspro acquirēdo aliquo vtili requirit̉ diſpenſatio: ſipoteſt haberi cōmode ⁊ ab ep̄o ſi poteſt. vel a proprio ſacerdote ſi ep̄m cōmode adire nō pōt. Itemtercio ꝙ ſi ꝓuenit aliqd̓ lucrū ex cōſequentia. licetpͥncipaliter fiat ꝓpter neceſſitatē alioꝝ ꝙ faciat aliquas elemoſynas in recōpenſationē. hec no. in. d.c. licet. qͣꝫuis nō credā iſtud ẜm eſſe neceſſariū. ſecurū tamē eſt.3 6 ¶ Utrū opus mortalis peccati ſit ꝯͣ iſtud p̄ceptū.Sabbata ſanctifices? ℟. ẜm Nico. de lira ſuperExo. xx. ꝙ ſic. cū ſit opus totalit̓ ſeruile. vn̄ eruntduo peccata mortalia .ſ. quia fornicatus eſt ⁊ quiaopus ſeruile fecit in feſto. Et hoc verū ẜm Ale. iniij. ꝑ. ſumme tractatu de iſto p̄cepto rōe reatus. ſꝫrōne actus nō erit niſi vnū ſolū ⁊ ſic erit circūſtantia cadens ſub ſpāli prohibitione. ⁊ id̓o neceſſariocōfitenda. Peccatū aūt veniale nō rumpit feſtuꝫẜm. S. Tho. vbi sͣ. ar. iiij.37 ¶ Utruꝫ citatio facta ad diem feriatū teneat? ℟.glo. in. c. vltimo. xv. q. iiij. ꝙ ſi citat vt rn̄deat dieferiato eſt nulla ipſo iure. ff. de ferijs. l. j. ⁊ ſic cumliqueat ꝙ eſt nulla nō tenet̉ cōparere. ſecus ſi eſſetdubiū an̄ teneat citatio vel ne. qꝛ debet ire ad allegandū priuilegiū ferie. iij. q. ij. ſi ep̄s. ⁊ ibi glo. Siautē citet nō ad reſpondendū. ſꝫ vt cōpareat die feferiato bene tenet citatio. vt. ff. de adul. l. miles. §.ſexaginta.39 ¶ Utrū cauſa agitata in die feriato teneat? ℟. ꝙnō. etiā ſi de ꝯſenſu partiū ꝓceſſerit. intelligo de ferijs ob reuerētiā dei ſtatutis. ꝓpterea oīs ꝓceſſusiudicialis dꝫ ceſſare de p̄cepto. vt in. c. j. de fe. niſineceſſitas vel pietas aliud reqͥrat. vt no. xv. q. iiij.in ſumma. ⁊ in. d. c. cōqueſtus.¶ Utrū actus qͥ ꝑtinent ad voluntariā iuriſditionem. vt emancipare: contractus inire: iuſticiā facere: ſcribere: inſtrumenta conficere ⁊ hmōi valeant in diebus p̄dictis? ℟. Pa. in. d. c. conqueſtusꝙ ſic. vt videtur expreſſum in. l. actus. C. de ferijslicet peccent mortaliter facientes: niſi excuſenturꝓpter aliquod de quatuor. de quibꝰ ſupra dictumeſt. §. ix.
¶ Quibus eſt inſiſtendū in p̄fatis feſtiuitatibus: 4d℟. dicit tex. in. c. ieiunia. de cōſe. di. iij. Die aūt dominica nihil aliud agendū eſt niſi deo vacandumnulla oꝑatio in die illa ſancta agatur niſi tm̄ hymnis et pſalmis ⁊ canticis ſpūalibus dies illa trāſigatur. hec ibi. Et licet talibꝰ ſit inſiſtendū. tn̄ nonde p̄cepto niſi. v.¶ Primū vt cōterat̉ vel ſaltē atterat̉ de pctō mor 4 1tali cōmiſſo: in quo iterū eſt. ⁊ hoc ꝓbat̉. quia de p̄cepto tenemur vacare deo in aliqua hora diei feſtiẜm oēs. ſꝫ hoc facere nō poteſt: qui eſt in mortali:niſi de eo conterat̉ vel atterat̉. ꝓpterea dicit̉ Leui.xxiij. Sabbatum requietionis eſt affligetiſqꝫ animas veſtras. ⁊ iterū. Anima que nō fuerit afflictadie hac peribit. ⁊ ꝙ hoc ſit de p̄cepto in eo qͥ ſe eſſein peccato mortali recognoſcit habeo ꝓ indubitato ꝑ ea que dixi ſupra. Contritio. §. v. Sed de eoqui nō aduertit nec recogitat eſt magis dubiumſed credo potius eum teneri ſaltem generaliter inaliqua hora dolere ⁊ eſſe male contentū de peccatis omnibꝰ ſaltē in genere. aliter nō video quō excuſetur a mortali ꝓpterea in miſſa p̄mittit̉ cōfeſſiovt ſit admonitio. Ad hoc faciūt q̄ dicā. jͣ. Obligatio. §. viij.¶ Scd̓m vt audiat miſſam integrā. de cōſe. diſ. j. 42oēs fideles. ⁊. c. miſſas. Dicit tn̄ Ri. in quolibet. j.q. xix. ꝙ ſi ex vero cōtemptu omittat̉ vel interp̄tatiuo eſt mortale et vocat contemptum interpretatiuū qn̄ ſine aliqua legitima cauſa ad nō audiēdūmiſſā in feſtis aſſuefacit. Uoco ego legitimā cāmcorporalē infirmitatē. hr̄e pueros tenellos vel infirmos cōſuetudinē patrie q̄ hꝫ vt mortuo aliquonō egrediant̉ ꝑ tēpus: ſimiliter ne puelle nubilesducant̉ ad miſſam dūmō nō ducant̉ ad coreas etſpectacula al̓s nō excuſant̉. Caſtellani ⁊ ſil̓es veltimor inimicoꝝ vel aliqͥd aliud qd̓ ẜm rectū iudicium legitima excuſatio debeat appellari. Si autēomittit ex aliqͣ paſſione animi vel pigritia vel nōcā rōnabili: ſi tn̄ ad hoc nō eſt aſſuetus eſt venialepeccatū. Si v̓o ex legitima cā erit nullū pctm̄. Etqd̓ dico de tota die de ꝑte notabili. ſecus de modica. puta introitu. ⁊ hmōi. qꝛ tex. vult vt totaꝫ vſqꝫad benedictioneꝫ incluſiue audiat. in. d. c. miſſas.Item dicit Archi. in. d. c. oēs fideles ẜm Hug. ꝙiſtud p̄ceptū nō remouet qͥn cauſa neceſſitatis velhoneſtatis: ſeu ex cauſa minꝰ iuſta nō poſſit antefineꝫ miſſe qͥs diſcedere ſine hac pena. Qd̓ limitaniſi ducat in conſuetudinē. Idē dic ſi nō audit ſacerdotē eā dicentē ꝙ excuſant̉ qn̄ cōmode audirenō poſſunt. dūmodo exiſtant ibi pn̄tialiter. Ideꝫdic ꝙ excuſant̉ ſeculares qͥ neſciunt diſcernere int̓miſſam de officio vel votiuā ſi audiunt votiuamin die feſto. ſꝫ nō ſacerdotes publice eas dicētes. etetiā ſeculares ſi hoc ſciunt diſcernere niſi audiantillā de officio. de quo habes. jͣ. Miſſa. §. xxxiij. Siautē audit̉ in parochia vel alibi an ſufficiat. videinfra Miſſa. §. lix.¶ Terciuꝫ eſt vt in oratione perſiſtat. Nam cumoratio ſit de p̄cepto. vt infra Oratio. videt̉ ꝙ diesfeſtus ſit tēpus determinatū. Et hoc eſt indubitatum ꝙ hō tenetur in aliqͣ hora orare. Unde ſi ſtat