Liber. i.

Ec de epipedarum podiſmationibus figurarum ad preſens dicta ſufficiant: reſtat vtiixde montuoſa ſuccintius aliquid ratione traIctemus. inſcribatur etiam mons in vertiIcis circuitu. ccc. pedibus podiſmatus. a pede autem vſqꝫ in ſummitatem. d. ccc. pedibus protentus. pes vero montis eiuſdem in circuitu pedibꝰ millenis conſignetur. Proponatur modo inquiſitum:quot iugera in hoc monte habeantur. Quod tali cuꝫratione ordiendum iungantur ⁊ enim pedis ⁊ cacuminis duo illi circuitus ideſt. ī. ccc. quorum per medium ſi aſcenſus hoc eſt. dccc. per. dcl. multiplicabit̉.dxx. pedes habere montis huius ſpatium comprobabitur. hanc igitur ſummam ſi in. xxviii. dccc. diſperſeris. xviii. in hoc eſſe monte comprobabis. reſtantibtantum millenis: ⁊ ſexcentis pedibus.

¶ Mons autem ſtrabus ideſt inequalis ſi fuerit in pedis circunferentia. ī. cccc. ⁊ in verticis decliuo. cc. ⁊ indextere partis aſcenſiōe. D. cccl. in leui lateris autēſuſpectu. D. cc. l. pedes habens iugeralis v̓o ſita planitudo hoc modo eſt indaganda. Sumatur ⁊ enimduarum medietas circunferentiarum in vnum collectarum ideſt. Dccc. ⁊ aſcenſuum compoſitorum parsmedia hoc eſt. D. ccc. Et he medietates per ſe multiꝑ licate. dcxl. producunt podiſmum ſcilicet montis ſupradicti. Expeditura autem iugeralem facile ſummāſecundum quod dictum eſt ſupra inuenies.

¶ Si autem mons in pedis circuitu. ii. d. ⁊ medietatiscircuitione. ī. d. c. in cacuminis autem circunductionecentum ⁊ in aſcenſu. D. pedes habeas ſuerit: hoc pacto iugera ſunt adinuenienda. iungantur triuꝫ ſupradictorum circuituum Summe ⁊. iiii. cc. naſcunt̉: quorum tertia parte. id eſt. ī. cccc. montis aſcenſionē hoceſt. d. multiplicante. d. cc. prodeunt: quos per iugeradiſpartiens. xxiiii. efficies non pluſquam ducentis pedibus reſiduis.

¶ Quia igitur de omnium huic arti inſerendarum ſpeculationum ratiōibus breuiter enodateqꝫ ſat diſſeruimus: Reliquum eſt vt de vnciali ⁊ digitali menſura. Et de punctoruꝫ ⁊ minutorum ceteriſqꝫ minutiisſicut promiſimus dicamus: Mirabilem ⁊ arti huic:ceteriſqꝫ matheſeis diſciplinis neceſſariam figuram:quam archita premonſtrāte didicimus: edituri.¶ De minutiis rubrica.Eteres igitur geometrice artis indagatores ſubtiliſſimi maximeqꝫ pythagorici: cūomnia certis menſurarum diuidentes rationibus ad ea: que natura renueret diuidi ⁊ ſecari: vſqꝫ peruenirent: ingenio preſignante ea que naturaliter erant indiuiſibilia poſitisnotis nominibus eque datis diſpartiere. Cuius veroagros ꝑ actus. per perticas .i. per radios: per paſſus.per gradus: per cubitos: per pedes: per ſemipedes: ⁊per palmos diſperſiſſent non habentes palmum perquod diuiderent: id quod palmo eſſet minus digitoautem maius: Unciam vocare maluerunt. In ſecundo vero loco digitum ſubſcripſerunt. in tertio ſtaterem. id eſt ſemiunciam: in quarto quadrantem in quito dragmam. in ſexto ſcrupulum. in ſeptimo oboluꝫ. īoctauo ſemiobolum: quem geci ceratem nuncupant:in nono ſiliquam. in. x. punctum. in. xi. minutuꝫ. in. xiimomentum nominando poſuerunt. His ergo minutiis adinuentis: nominibuſqꝫ editis multiformes eisnotas indidere. quę quia partim grece: partim erātbarbare: nobis non videbantur latine oratiōi adiungende. Quapropter nos rem obſcurā obſcuris ignotiſqꝫ notarum ſignis inuoluere nolentes: loco earundem notarum latinorum elementorum notas ordineponimus. ita ut. a. vncie reſpondeat. b. digito. c. ſtatere. D. quadranti. e. Dragme. §. ſcrapulo. g. obolo. h.ſemiobolo. i. Silique. k. puncto. l. Minuto. M. momento aſcribatur. Deſcribat̉ itaqꝫ his lr̄is: quam diximus figuram vnciarum: hoc modo.13j