¶ Capitulum.III.

mium dominium ſibi permiſerit in rebꝰ ſuis. Fabuloſe narrat Eſopus. ſꝫ moralitate notabili. ꝙ cū quidaꝫruſticus ꝑ deſertū trāſiret. inuenit ſerpente frigore afflictū iacentē ī t̓ra qͣſi mortuū. Cui ꝯpatiēs collegit. ⁊in ſinū ſuum poſuit ⁊ calefecit. qͥ reſumptis viribus intoxicauit eum. Cunqꝫ ille argueret eū de ingratitudine. qꝛ quaſi mortuū fouerat. Reſpōdit. Tu ſcis ꝙ natura mea ē. ꝙ non noceā niſi calefactus. ⁊ cū incaluerovenenū neceſſe ē effundere. Nō gͦ inculpes me. ſi ꝓprietatē nature mee ſeruaui. ſꝫ tibi imputa qui me calefeciſti ⁊ fouiſti. Sic ⁊ caro cū ⁊ delicate fouet̉ venenū concupīe quod in ſe hēt effundit. et ideo ait apl̓us ad Ro.xij. Exhibeatꝭ corꝑa veſtra hoſtiā viuentē ſanctā. deoplacentē. hoſtiā dicit ī qua animalis mactat̉. qꝛ corpꝰſenſualitati animali mactāda ē. Uiua tn̄ remanet. vtſcꝫ ita mortificet̉ caro ꝙ exercere valeat que ſibi incūbūt agēda. Ego dn̄s inquit odio habēs rapinā in holocauſtū quod fit. dum indiſcrete corpus macerat̉ vigilijs. abſtinētijs. ⁊ hm̄oi. vt dicit Siero. de cōſe. di. v.Nō mediocriter. ¶ Quintū tēptās ē dyabolꝰ. Et iſteſuꝑ omnes tēptat ⁊ deciꝑe querit. ⁊ hoc ē eius officiū.Un̄ anthonomatice dr̄ tēptator Math̓. iiij. Accedēstēptator dixit. Loquit̉ aūt vl̓ ſenſibiliter in forma humana. quā al iqn̄ aſſumit vt coīter dr̄. quādo xp̄m temptauit. vel inſēſibiliter diuerſis modis mala mēti ſuggerēdo. Unde Ioh̓. papa. xvj. q. ij. Uiſis. ait. verſutushoſtis mille nocēdi habet modos nec ignoramꝰ aſtutiam eius. Conat̉ em̄ a principio ruine ſue vnitatē eccl̓iereſcindere .ſ. ꝑ errores. charitatē vulnerare. quod fit ꝑquodlibet mortale. ſanctoꝝ operuꝫ dulcedinē inuidiefelle inficere. ⁊ omnibꝰ modis quibꝰ pōt genus humanū euertē ⁊ ꝑturbare. Dolet em̄ ſatis ⁊ erubeſcit charitatē quā in celo nequiuit hr̄e. hoīes conſtātes ex lutea materia in terra tenere. Un̄ oportꝫ qͣntū fragilitati nr̄e concedit̉. vt om̄es aditꝰ nocēdi verſutie eius muniamus. ne mors .ſ. pctī ingrediatur ꝑ feneſtras nr̄as.i. potētias. hec omnia ibi. Narrat̉ in li. de. vij. donis. ꝙmagiſter Iordanis ordinis p̄dicatorum. ſanctus ho.cum quendā obſeſſum a demone ſibi pn̄tatum adiuraret vt demon diceret ei nomen ſuū. Rn̄dit ꝙ mille artifex vocaret̉. quia mille modos ⁊ artes habebat̉ ad decipiendū homines. Et vt ſcias ꝙ veritatē dico. Egoſū qͥ decipio magnos theologos ⁊ decretiſtas ⁊ legiſtas⁊ phiſicos. baroes milites. p̄poſitos. mercatores ⁊ alios. Et cepit ſinguloꝝ verba. geſtus. modos ⁊ officia p̄ſentare vſqꝫ ad domicellas dominaꝝ. que ſeruiunt eis īcameris eorum blandiendo eis. adulando ⁊ mollit̓ loquēdo. puta vt diceret. Theologos tempto ⁊ decipio.vt ſcientifice ⁊ ſubtilia predicent. vt videant̉ acuti. nōvt populoꝝ ſalutē querāt. Querūt magiſtri cū adhucnon ſint diſcipuli predicationes ſibi ꝓcurant. vn̄ pluspecunie vel glorie hauriāt. Celebrare frequēter erubeſcere facio. retineo eos a confeſſione vt magis boni habeantur. occultatis eorum nequitijs. Refectōnes pinguēs ſibi ꝓcurare ſuadeo. vt ſint fortes ad predicādū.ad acquirendas ⁊ augendas pecunias inſtigo ſub pretextu libroꝝ emendoꝝ pro ſtudio ⁊ neceſſarijs ꝓuidendis. pānos ſeu cappas ſumptuoſas eos habere ſuggero. vt ſint in reuerentia apud magnates ⁊ ppl̓os. Uiſitare moniales vel viduas ſub pretextu pietatis admoneo frequēter. vt demū non ſolum ad amorem. ſed adcommixtionē adducā. In audientia confeſſionū principum ⁊ diuitū admitto. vt bonū foꝝ eis faciāt ne diſpliceant. et ſic vterqꝫ in foneam cadant. Queſtiones⁊ opiniones nouas inutiles ⁊ populis ſcādalizatiuasinter ipſos magiſtros inuenire laboro. vt ſibinuicemmordeant ⁊ inuideāt. ⁊ vt ſcripturas ſacras vt ſimplices literas dimittāt. ⁊ phiſica ⁊ poetica vt magis audita in mediuꝫ adducant allicio. ⁊ ſic diſcurrere ꝑ aliaexercitia. Sed ſupplātaſti: ait ꝓpheta inſurgētes ī meid ē demones ſubtus me. dando mihi fortitudinem ad

vincendū. Hic dyabolus temptator ē ille obſtinatiſimus Pharao. qͥ iſrahelitas .i. fideles egredi affectantes. de ſeruitute eius tyrānica magis grauat ī operibꝰluti. lateris ⁊ paleaꝝ. temptationibꝰ .ſ. concupīe. auaricie ⁊ leuis ſuperbie. Sed dei virtute egreſſos in manuforti adhuc ꝑſequens. in mare pnīe ſubmerſus ē Exo.xiiij. Hic tēptator ē Nabucho. potētiſſimus. qͥ fornacē malicie incēdere fecit ꝑ ſuos mīſtros demones ſeptēplicit̓ .i. ꝑ. vij. vicia capitalia. ⁊ ad incendendū ponensnaptā malarum cogitationū. ſtupā prauaꝝ locutōnūalioꝝ. picem fetente malorum exemploꝝ in opere alicrum malleolos excuſationū vel tribulationū. Sed inhanc miſſi tres pueri .i. omnes in tribus virtutibꝰ puros. rore celeſtis gratie ignis non leſit: Dan̄. iij. Hic ēille callidiſſimus Herodes qui nō patiens xp̄m regnatuꝝ. multos pueros in bethleē occidit. que interp̄tat̉domus panis .i. in eccl̓a. vt xp̄m occidat ne ſibi auferatregnū. Sed licet corꝑa ſanctorū multiplicit̓ afflixeritvſqꝫ ad mortē. xp̄m tn̄. .i. gr̄am eius extinguē nō valuitMat. ij. Sed grauiſſime dei judicio punitus ē. De calliditate eius ſeu malicia dr̄. Gen̄. iij. Serpēs callidiorerat cunctis animātibꝰ terre. Et tn̄ ſubdit̉. Ipſa mulier .i. rō. conteret caput tuū. Caput draconis ē initiūtēptationis. quod cū conterit̉ reſiſtēdo ⁊ ip̄e dyabolꝰfugat̉. Iaco. Reſiſtite dyabolo ⁊ fugiet a vobis. Ambro. in li. de ꝑadiſo. Nemo noſtrū tenet̉ ad culpā. niſipropria voluntate deflexerit. voluntarium ſibi militēeligit chriſtus. voluntarium ſeruum ſibi dyabolꝰ actionatur. xv. q. j. Non eſt. De poteſtate eius dicitur IobNon ē poteſtas ſimilis ei ſuper terram. Et d̓ obſtinatione eius dicitur. Cor eius indurabitur quaſi lapis.Ad bellanduꝫ ⁊ eum vincendum chriſtus hortat̉ ſuoexemplo. Unde apoſtolus ad Hebre. v. Nō em̄ habemus pontificem qui non poſſit comꝑati infirmitatibus noſtris. temptatuꝫ ꝑ omnia pro ſimilitudine abſqꝫ peccato. In quo enim paſſus eſt ipſe et temptatus.potens ē ⁊ his qui tēptantur auxiliari. Docuit ⁊ modum reſiſtendi.Secūdū aūt qͣtuor ſta. §. j.tus hoīm. ſic quadrupl̓r temptat. de quibꝰ in pͣs. Suꝑaſpidē ⁊ baſiliſcū ambulabis. ⁊ conculcabis leonem ⁊draconē. Aſpis ē quo ad peccātes. Baſiliſcꝰ quo ad ꝓficientes. Leo quo ad ꝑmanētes. Sraco quo ad preſidentes. Sed qͥ habitat .i. continue manet in confidentia diuini adiutorij. ambulat ⁊ ꝯculcat ꝯterēs ſathanſub pedibꝰ ſuis. Eſt gͦ aſpis dyabolus quo ad peccantes poſtqͣꝫ em̄ ad pctm̄ induxit malignus ipſe conat̉ ⁊inſtigat hominē ad permanendū in eo ⁊ nō audiendūvocē incantantis .ſ. remordentis conſcīe vel ſcripturediuine talia arguētis vel p̄dicatoris. Sed diuerſas excuſationes ſuggerit vel longitudinē vite. vnde adhuchabeat tēpus penitēdi ⁊ bn̄faciendi. In cuius figuraꝫdr̄ Gen̄. xxxiiij. ꝙ Sychem poſtqͣꝫ violauit Dynam filiam Iacob triſtem effectam. blanditijs deliniuit vtſecum ꝑmaneret. Sic dyabolus animā virginē ⁊ innocentē vicijs varijs eius integritatē auferēs. cū conſcientia remordēs eā contriſtat. qꝛ oīs malus implet̉ penitudine. inquit ph̓us in li. eth̓. dyabolus ei blāditurvt non recedat ab eo. vel quia multi alij faciuūt ſil̓ia.ẜm illd̓ Eccͣi. xxxij. Peccator vitabit correctionē. ⁊ iuxta voluntatem ſuam inueniet comꝑationē .i. ſimileꝫei in malis. Sed vt dicit Aug. non ꝓpterea minꝰ ardebūt. qͥ cū multis ardebūt .ſ. mali hoīes. ij. q. j. MultiUel qꝛ dei miſcd̓ia ē magna ad parcendū pctā. Sꝫ dr̄Ecc̄i.v. Ne dicas miſcd̓ia dei magna ē. pctōrum meorū miſerebitur. Adijcit em̄ exempla ſanctoꝝ magnoꝝqui ⁊ ipſi lapſi ſunt. ſed aliqͥ etiā nō redierūt ad gratiam. Uel qꝛ penitebit in futuꝝ. ſicut multi fecerunt. ⁊ſic ꝓmittit ſibi vitā longaꝫ. cū tn̄ dicatur Eccͣi. v. Netardes conuerti ad dominū. neqꝫ differas de die in diē