¶ Capitulū.XII.

verbis vtimur nō vt ei conceptus noſtros manifeſtemus cū ſit inſpector cordium: ſed vt noſmetipſos etalios audientes ad eius reuerentiā inducamꝰ. ⁊ ideoeſt neceſſaria laus oris. non quidē ꝓpter deū ſꝫ ꝓpteripſum laudantē cuius affectus excitatur in deum exlaude ipſius. ẜm illud pͣs. Sacrificiū laudis honorificabit me ⁊ illic iter quo oſtendam ſalutare dei. Etinquātū homo ꝑ diuinā laudem affectu aſcendit indeū intantū ꝑ hoc retrahitur ab his q̄ ſunt cōtra deiẜm illud Yſa. xlviij. Laude mea infrenabo te ne intereas. ꝓficit em̄ laus oris ad hoc vt etiā populus audiens ꝓuocetur in deū. ẜm illud pͣs. Semꝑ laus eiꝰin ore meo. ⁊ ſubditur. Audiant māſueti et letentur.Magnificate dn̄m mecū. Quod auteꝫ dicit ph̓us ꝙoptimoꝝ nō eſt laus: ſꝫ maius aliquid ⁊ melius. vnde cū deus ſit optimus nō videt̉ laudādus. Ad quodfacit illud Ecci. xliij. Deus ē maior omni laude. Reſpondit Tho. vbi ſupra. ꝙ loquēdo de deo ꝙͣtum adeſſentiā eius cū ſit incōp̄henſibilis ⁊ ineffabilis maior eſt omni laude. ⁊ ẜm hanc ꝯſiderationē nō debeīei laus ſꝫ maius .ſ. reuerētia ⁊ latrie honor. vn̄ in pſalterio Hiero. Te decet laus deus. qͣꝫtū ad primū. ⁊ tibi reddet̉ votū. ꝙͣtū ad ſcd̓m: ſꝫ loquendo de deo amō .i. ẜm effectus eius qͥ in noſtrā vtilitatē ordinatur. ẜm hoc debet̉ laus deo. vn̄ dr̄ Yſa. lxiij. Miſerationū dn̄i recordabor: laudē dn̄i ſuꝑ omnia q̄ reddidit nobis dn̄s .ſ. tribuā. Debemus gͦ in horis deū laudare. ⁊ hec apud nos dr̄ laus nō illa q̄ ē cordis. vndenō ſufficeret dicere horas mēte: nec ſatiſfaceret precepto eccleſie niſi ore exprimant̉. Et cum priuatimdicit ꝙͣtūcunqꝫ ſubmiſſe dicit. ſufficit dūmodo oretenus dicat.Quātū ad te§. iij.ſcꝫ cauſam motiuā laudationis dei. notat̉ h̓ cū dicit̉Suꝑ iudicia iuſticie tue .i. diſpēſationes qͥbꝰ iuſticiavteris. Et pͥma ⁊ generalis iuſticia fuit qͣ mundū redimens incarnatꝰ ⁊ paſſus eſt pro nobis. Et vt dicitAugꝰ. qd̓ inducit mgr̄ ſentētiaꝝ in iij. li. Cuꝫ poſſetdeus genꝰ humanū potētia abſoluta liberare de manibus dyaboli noluit ꝑ potentiā ſꝫ ꝑ iuſticiā liberare. vt imitemur eū in iuſticia nō potentia. Ecce iuſticia. Cum ſuꝑ genꝰ humanū dyabolus ſibi dominiuꝫtyrannicū acqͥſiuiſſet qꝛ voluntarie ſe ei ſubiecit deorebellando ſuſcepit in ſe cauſam noſtrā. Xp̄s habensin ſe noſtrā naturā ⁊ nō culpā. Et qꝛ dyabolus ignorans ipſum deū eſſe intulit penā mortis inſtigandoiudeos ad mortē eius qͥ non erat debitor mortis. dignum ⁊ iuſtū fuit vt amitteret dominiū ſuꝑ hominēexquo innocēti intulit mortē. ecce iuſticia. Debitorerathō deo ꝓ peccato. tantū erat debitū vt nullus purus hō ſoluere poſſet. Sꝫ vnigenitꝰ dei factus hō inhumanitate ſuſcepta cuiꝰ omnis actio erat infinitivaloris ad placandū deū ſuſcepit penā qͣſi infinitamvnde dicit ꝑ pͣs. Dolores inferni circūdederūt me: etſic ꝑ paſſionē ſolutū eſt debitū. vn̄ Gregorius. Quipro nobis eterno patri Ade debituꝫ ſoluit. ⁊ veteriscautionē piaculi pio cruore deterſit. ⁊ ꝑ hͦ nos iuſticiam exercendo de manibꝰ dyaboli liberauit. Et qꝛipſa paſſio xp̄i in ſeptē tēporibꝰ horaꝝ canonicaꝝ expleta fuit diuerſis horis diuerſa ſuſtinens. vt patꝫ exofficio paruo crucis ob reuerentiā paſſionis. inſtitutum fuit vt illis horis laudet̉ deus ad gratias agēdūde ſua paſſione. Septies ergo ⁊cͣ. Recordare gͦ fraterpie inqͥt Bernardus ſeptem vicibus in die paſſionisdn̄i. cū ſcꝫ accedis ad laudandū deū in horis canonicis. ſuꝑ iudicia iuſticie eius .i. ſuper omnia oꝑa quibꝰiuſticiam exercuit cōtra dyabolum. Debent ergo deuote dici ⁊ cum attentione. vt habetur extra de cele.miſ. c. dolentes. in fi. Sed vtrum ipſa attētio ſit in p̄-

cepto ſunt opiniones varie. aliqui tenēt ꝙ ſic. alij ꝙnon. alij medio modo .ſ. ꝙ ſit neceſſaria intentio virtualis et ſi nō actualis. Declarationē hoꝝ habes intercia ꝑte ti. xiij. c. de horis. ¶ Et ſciendū ꝙ ſeptē negligentie committunt̉ in officio diuino dicendo. Etprima eſt quādo nō dicitur ꝓprium ⁊ ordinatū officium eccleſie ſue vel religionis ſue: ſꝫ ad placitū dicitnunc vno modo nunc alio. ⁊ de feria nō facit quādooccurrit. cauſa abbreuiationis: ſꝫ facit de ſanctis. veletiam dicens officium eccleſie ſue quia nō vult querere breuiarium dicit vnā antiphonā vel capitulū velorationē pro alia: nō eſt hoc abſqꝫ graui peccato. ſecus ſi faceret ex impotētia ꝓpter defectum libri vel viſus ⁊ huiuſmodi. Itē cum dicit̉ curſim et confuſe vtvnus non expectet alium in finiendo verſum. vel itavelociter ꝙ ipſe vel alius audiēs non poteſt ꝑcipereſenſum verboꝝ. Cui dici poteſt. ediſcere nobis ꝑabolam. quia ꝑabolice loqui videtur vel hebraice. Ecōtra legitur de Eſdra ſcriba. ꝙ legit corā omni populo diſtincte ⁊ aperte ad intelligēdū. Et dicit Inno.ꝙ nō peccat qui in diuinis officijs aſſiſtens illud qd̓dicit nō intelligit dūmodo al̓s cor ad deum habeat⁊ illi pſallat. Si quis ergo lectionem vel aliud quodin choro legitur nō intelligat ꝓpter legentis ineptitudinem nō peccat dūmodo conetur intelligere ſaltim verba. Sed ſi ꝓpter mētis euagationē nō intelligit que dicit vel audit nō eſt abſqꝫ culpa negligentaliqua. ¶ Secunda negligētia eſt quādo dicunt̉ hre ſyncopando. dimittēdo .ſ. vel verba vel verſus velſyllabas. Integre em̄ ⁊ complete ꝑſoluēde ſunt horenam ipſaꝝ ꝑſolutio ſeruitus dicit̉. in ſeruicio autemalicui debito debet quilibet eſſe fidelis. vt nec apiceꝫvel iotam p̄tereat: ſꝫ integre ſine fraude debitū ꝑſoluat. Si quis deberet quotidie ꝑſoluere alteri ſepteꝫmarchas. certe ſi aliquos denarios quotidie ſubtraheret nō ſatiſfaceret creditori. Sic infideliter agit.in officijs ſyncopat: quod rep̄hendit̉ in dicto. c. Delentes. de cele. miſ. Exemplū de illo ſancto patre quividit dyabolum in choro cuiuſdā monaſterūj manere cum fratres dicerēt officiū ⁊ mittere ſepe in ſaccoquē ſecum deferebat ⁊ interrogatꝰ a patre quid intromitteret. Reſpondit ꝙ verba ⁊ ſyllabas quas illi dimittebant de officio in futuro iudicio ea p̄ſentaturus ad punitionē negligentie eoꝝ. Ubi aduertendum ꝙ ſi quis ex aliqua cauſa ratōnabili vt qꝛ oportet reſpondere alicui vel inuenire librū ⁊ huiuſmodiaut etiaꝫ ex negligentia omittat verbum pſalmi velpſalmū: non debet ſubtrahere vocem p̄cipue cū ſintpauci ⁊ redire ad omiſſum ⁊ ſic ꝑturbare alios ex reuolutione libroꝝ vel ſubtractione adiutorij. Sed penitere de ſua negligentia in corde ⁊ ꝓſequi officiū chori. ⁊ poſt officium illud omiſſum vel aliquid loco eiꝰſupplere. Et idem ſi dormit in aliqua parte. Et ẜmHenricum in quolibet. dū vnus chorus dicit vnumverſum. alius alium. eſtimanduꝫ eſt ſingulos totumdixiſſe. quia ſic eccleſia ordinauit. Ex quo dicto ſcrupuloſe ⁊ irrationabiliter mouent̉ illi qui faciunt ſibi conſcientiā non dicendi quod inchoatur ab officiatore vel cantore vel ab aliquibꝰ quibus committitur verſus ⁊ huiuſmodi. vt Inuitatoriū ⁊ huiuſmodiSuperfluum enim eſt hoc. ¶ Tercia negligētia eſtquādo in officijs vana ⁊ extranea intermiſcent̉. ſecusſi neceſſaria vt interrogādo de libro vel quis habeatdicere hoc vel illud. neceſſitas em̄ non habet legem.vt extra de re. iur̄. Quod in lege. Sed nō ſolum vaniloquia ibi ſunt rep̄henſibilia ſed etiā bona verba imꝑtinentia ad officium. vt diſputabilia ⁊ huiuſmodi.Et ſicut verba ita nec opera interponenda ſunt inofficio nō ꝑtinentia ad illud. vt ſi quis faceret coquinam vel colligeret herbas. vel indueret ſe cū ſurgit a