¶ Titulus.VIII.
berabit nos. Quis ē ex oībus dijs terraꝝ qui eruerit terrā ſuam de manu mea vt eruat dn̄s .ſ. deꝰ veſterirl̓m de manu mea? Et ſic blaſphemabant dei potētiam. quaſi non poſſet liberare eos ab ipſo. Ezechias aūt rex ſanctus homo ad orationē confugit. ⁊ adIſaiam ꝓphetam miſit vt oraret deuꝫ ꝓ ppl̓o. Cuireſpondit Iſaias ex ꝑte dei loquens de Sennacherib. Cui exprobraſti ⁊ quē blaſphemaſti. ⁊ ſuꝑ queꝫexaltaſti vocem tuaꝫ? Ad ſanctū iſrael. ⁊ infra. Superbia tua aſcēdit ad aures meas. ponaꝫ ergo circūlum in naribꝰ tuis. ⁊ frenū in labijs tuis. ⁊ reducā teꝑ viam per quā veniſti. quod ⁊ factum ē. Nā in vnanocte ab angelo dn̄i occiſa ſūt centūoctuogītaqͥnqꝫmilia exercitus Sennacherib. et reuerſus ip̄e ī Niniuen occiſus eſt a filijs ſuis in templo dei ſui. Habētur oīa hec Iſa. xxxvij. ⁊. iiij. Reg. xix. Petrus etiamDamianus vt narrat Uincē. in ſpeculo hyſtoriali.ad idem ponit hoc exemplū. Duo amici ⁊ cōpatres īBononie ꝑtibꝰ cuꝫ diſcumberēt in cōuiuio allatusē gallus. qd̓ pulmentū vnus eorū arrepto gladio infruſta deſecuit. tritūqꝫ piper cū liquamine ſuperfudit. quo facto alter ait. Profecto cōpater ſic explicuiſti gallū iſtū vt ſanctus Petrus ſi velit re integrarenon poſſit. Cui alter ſubintulit. Plane nō mō ſi ſanctus Petrus: ſꝫ ſi xp̄s ipſe imꝑet gallus iſte imꝑpetuū non reſurget. Ad hāc voceꝫ repente gallꝰ viuuscooꝑtus plumīs exiluiit. alas ꝑcuſſit ⁊ cecinit. ⁊ plumas excuſſit. totūqꝫ liquamen ſuꝑ eos qui veſcebantur aſꝑſit. Ilico ſacrilegi blaſphemi in aſꝑſioneperis lepra ꝑfuſi ſunt. que plaga lepre in poſteriarum hereditaria ꝑmāſit vſqꝫ ī obitū. Un̄ī famulatum ſb̓acti ſunt Bononiēſis eccl̓ie que btī petri inſignit̉ vocabulo. hec ille. Nolite gͦ loqͥ aduerſus deūiniqͥtatem.Quātum ad terci.§. iiij.um. Blaſphemāt aliqui dei iuſticiam dicentes deūiniuſtum. cum multū affligit aliquos. ⁊ crudelē. Inquorum ꝑſona ait Iob. xxx. Mutatus es mihi ī crudelem. cum tamen ſit iuſtiſſimus ⁊ clementiſſimuspͣs. Iuſtus dn̄s ⁊ iuſticias dilexit: equitatē vidit vultus eius. hec eſt blaſphemia damnatorū in inferno.Unde dicit̉ Apoca .xvj. Eſtuauerūt hoīes eſtū magno. ⁊ blaſphemauerūt nomen dn̄i habentis poteſtatem ſuꝑ has plagas. Ubi dicit glo. ꝙ in infernopoſiti ꝙͣuis ſciant ſe ꝓ merito puniri. dolent tamē ꝙdeus habeat tantam potētiaꝫ ꝙ plagas eis inferat.Pro cuius declarationē dicit be. Tho. ſcd̓a ſcd̓e. q̄xiij. arti. iiij. ꝙ cum ad rationeꝫ blaſphemie ꝑtincatdeteſtatio diuine bonitatis. illi qui ſunt in infernoretinent ꝑuerſam volūtatem auerſam a dei iuſticiain hoc ꝙ diligunt ea ꝓ quibꝰ puniunt̉ ⁊ vellēt eis vtiſi poſſent. ⁊ odiunt penas que pro huiuſmodi peccatis inferunt̉. ⁊ dolent de peccatis que cōmiſerūt nonꝙ ipſa odiant. ſꝫ quia ꝓ eis puniūtur. Et talis deteſtatio diuine iuſticie eſt etiam eis interior blaſphemia. Et credibile ē ꝙ poſt reſurrectionem erit in eisetiā vocalis blaſphemia. ſicut in ſanctis vocal̓ lausdei. Ex tali tn̄ blaſphemia non demerent̉. qꝛ in aliavita non ē locus merendi vel demerēdi. ſꝫ recipiendiẜm merita. Un̄ ſicut in beatis bona eoruꝫ oꝑa q̄ ibiagūt non ſunt meritoria ſꝫ ꝑtinentia ad p̄miū beatitudinis eoꝝ. Ita in damnatis mala eoruꝫ opera vtblaſphemare ⁊ odire deū ⁊ hmōi. non ſint demeritoria ſed pertinentia ad penam damnatiōis ſue. Quiergo blaſphemant deū vel ex tribulationibus repurantes iniuſtum vel alio modo. officiū ⁊ artē faciuntdānatoꝝ. Un̄ multū habebāt de ſua damnatiōe timere iudei qn̄ audiebant deum blaſphemare. p̨̄ horrore ſceleris ſcindebant veſtimenta ſua vel claude-
bāt aures ſuas ne audirent. Nabuchodonoſor viſomiracl̓o .ſ. de euaſiōe triū iuuenum Ananie. Azarie⁊ Miſahel̓ de fornace ignis fecit edictū ꝑ regnū ſuūcū tn̄ eēt paganꝰ. ꝙ qͥcūqꝫ blaſphemaret deū illoꝝ qͥē deꝰ noſter deꝰ verus. grauit̓ puniret̉.CCapitulum octauū de blaſphemia in ſpm̄ſanctum.ſex ſpeciebꝰ eius.Uia peccatum blaſphemie ꝯuenit ī noīe cū pctō blaſphemiī ſpm̄ſanctū ⁊ pctm̄ inuidie cū inuidentiafrat̓ne gr̄e q̄ ē ſpēs blaſphemie ī ſpm̄ſanctū ⁊ odiumdei cū odio ꝓximi. qͣꝫuis realit̓ ⁊ ſpecifice differātnūc de blaſphemia ī ſpm̄ſanctū h̓ agit̉. Circa qd̓dendū ē qͥd ſit. ⁊ quot ſpēs eiꝰ. ⁊ qūo dicat̉ irremiſſibile. Dicit. b. Tho. ſcd̓a ſecūde. q. xiiij. ꝙ de blaſphemia ī ſpm̄ſanctū tripl̓r aliqͥ loquūt̉. Antiqͥ .n. doctores .ſ. Athanaſiꝰ hylariꝰ Ambroſiꝰ Hieronymus ⁊Criẜ. dicūt pctm̄ eē ī ſpm̄ſanctū qn̄ ad lr̄am aliquidblaſphemū dr̄ ꝯtra ſpm̄ſanctū. ſiue ſpūſſanctꝰ accipatur ꝓut ē nomē eēntiale ꝯueniens toti t̓nitati. cuiꝰq̄libet ꝑſona ⁊ ē ſpūs ⁊ ē ſanctꝰ. ſiue ꝓut nomē ꝑſonale ꝯueniēs vni ī trinitate ꝑſone. Et ẜm hͦ diſtinguiꝰMat. xij. Blaſphemia ī ſpm̄ſanctū ꝯtra blaſphemiam ī filiū hoīs. Xp̄s em̄ oꝑabat̉ q̄dā hūanitꝰ comedēdo. bibēdo ⁊ alia hmōi faciēdo. Et q̄dā diuinitus .ſdemones eijciēdo. mortuos ſuſcitādo. ⁊ hmōi. q̄ qͥdēagebat ⁊ ꝑ v̓tutē ꝓprie diuinitatꝭ. ⁊ ꝑ oꝑatōeꝫ ſpūſſancti quo ẜm hūanitatē erat repletꝰ. Iudei āt primo dixer̄t blaſphemiā ī filiū hoīs cū dicebāt eū voracē. potatorē. ⁊ hmōi. vt hr̄ Math̓ .xj. Poſtea blaſphemauerūt in ſpm̄ſanctum cū oꝑa q̄ faciebat v̓tute ſue diuinitatis. ⁊ v̓tute ſpūſſācti attribuebāt beelzebub. ⁊ ꝓpterea dicūt̉ blaſphemaſſe ī ſpm̄ſanctūAugꝰ. aūt ī li. de v̓bis dn̄i. accipit blaſphemiam ſerpctm̄ ī ſpm̄ſāctū ꝓ finali impnia. qn̄ .ſ. qͥs ꝑſeuerat īpctō mortali vſqꝫ ad mortē incluſiue. qd̓ qͥdē fit nōv̓bo oris tm̄. ſed et cordis ⁊ oꝑis. nō vno ſꝫ ml̓tis. hocautē verbū ſic acceptū dicit̉ ꝯtra ſpm̄ſanctū. quia ēꝯtra remiſſionē peccatoꝝ q̄ fit ꝑ ſpm̄ſanctū qͥ ē charitas pr̄is ⁊ filij. Nec hoc dixit dn̄s iudeis qͣi ip̄i peccarent ī ſpm̄ſanctū. nōdū .n. final̓r erāt impenitēteꝫſꝫ admonuit eos ne talit̓ loquētes ad hoc venirēt qī ſpm̄ſanctū peccarēt. Et ſic intelligēdū ē qd̓ dicit̉Mat. vbi poſtqͣꝫ dixerat dn̄s. Qui blaſphemauerit īſpm̄ſāctū ⁊c̄. Subiūgit euāgeliſta. quoniā dicebātSpm̄ immūdū hꝫ. Illi aūt qͥ differūt cōuerſionē ſiam ⁊ pnīam vſqꝫ ad infirmitates graues exponūt ſemagno periculo huius peccati finalis impenitentieqꝛ rara eſt tunc vera cōuerſio ad deū. qꝛ nō videtumoueri amore ſꝫ timore ẜuili qͥ nō ſufficit ad ſalutē.Oportet em̄ (ait augꝰ. ī lib. de penitētia) non ſolumdeū timere iudicē. ſꝫ vt anxiet̉ ꝓ gl̓ia .i. diligē gloriaꝫdei. Et iō inquit ideꝫ. Multos ſolet deciꝑe ſerotinapenitētia. de peni. diſt. vij. ꝑ totum. Alij aliter accipiunt dicētes blaſphemiā eē in ſpm̄ſāctū qn̄ qͥs peccat ꝯͣ appropriatū bonū ſpūiſācto. Ei āt attribuiboītas. ſic̄ pr̄i attribuit̉ potētia. filio ſapīa. vn̄ pctm̄ī pr̄eꝫ dr̄ pctm̄ ex īfirmitate .i. ex paſſiōe. pctm̄ ī filiuꝫpctm̄ ex igͦrātia. pctm̄ ī ſpm̄ſanctū qn̄ peccat̉ ex certamalicia. nō ſolū ex certa ſcīa. qꝛ hͦ et accidit ī pctō exinfirmitate. ſꝫ ex ip̄a electōe mali. Qd̓ p̄t cōtinge̓ duplicit̓. Uno mō ex inclinatōe habitꝰ vicioſi qͥ dr̄ malicia. ⁊ ſic n̄ ē idē peccare ex malicia qd̓ peccare ī ſpiritūſanctum ſumēdo peccatum ī ſpm̄ſanctum ꝓprieput eſt ſpāle peccatū. ſꝫ large. qd̓ contingit fieri ẜnbe genꝰ pctī. ⁊ hͦ vtiqꝫ aggrauat pctm̄. ſed non ē ſpeciale peccatum. Alio modo peccatur ꝑ maliciam ex