¶ Capitulum.IIII.

ē ꝓprie detractio. niſi qͥs hͦ intēderet. Un̄ cū dr̄ ī diffinitōe ꝙ detractio ē denigratio fame intelligit̉ ex intētōe facta. vt .ſ. qͥs eo aīo loqͣtur malū de alio vt diminuat famā eiꝰ. Et ſic ſoluūt̉ multe qōes. Un̄ et ſiqͥs ordinarie accuſat vl̓ denūciat crime alt̓iꝰ ī iudicēqͣꝫuis ex hͦ denigret̉ famā accuſati vel denūciati. ſi hͦnō intēdit ſed vt ꝓuideatur bono cōi ⁊ ſaluti ꝓximiquod ꝓmouetur ꝑ punitionē criminū ⁊ correctiōeꝫhoīm. n̄ detrahit talis ſed meret̉. Secꝰ ſi intēdēt infamiā illiꝰ. qꝛ tūc mortal̓r peccaret. ſꝫ ad fame reſtitutiōeꝫ nō tenetur. Itē ſi qͥs loqͥtur ꝯtra aliquē qͣꝫuisn̄ ſeqͣtur denigratio fame illiꝰ. qꝛ .ſ. v̓ba nō credūturtn̄ exqͦ hͦ intēdit ⁊ ad hͦ oꝑatur detractor ē. Itē ſi qͥsex loquacitate vl̓ leuitate refert crimīa alioꝝ occulta nō intēdēs fame derogare. nō formalit̓ ſed mat̓ialit̓ dr̄ detractor. vn̄ nec pctm̄ ē mortale. niſi ⁊ v̓bū qd̓de alio ꝓfert ex loquacitate eſſet adeo graue ꝙ notabilit̓ ledat famā ꝓximi. ⁊ p̄cipue ī his q̄ ꝑtinēt ad honeſtatē vite ẜm Tho. vbi ſup. vt referēdo de aliquoꝙ ſit adult̓. fornicator. vſurariꝰ. p̄dator et hm̄oi. ſedicēdo aliquē eſſe iracundū. ſuꝑbū. contētioſū. p̄ſptuoſum. leuē. et hm̄oi. Itē referēdo mala crimialiaalioꝝ ex quadā loquacitate q̄ notoria ſūt nō ꝑtinetad detractionē. qꝛ nō denigrat famā illoꝝ cū iā denigrata ſit. ſi tn̄ hac intentōe ageret mortalit̓ peccaretDetractio igitur ꝓprie ⁊ ſtricte ſumpta ſꝑ ē mortale.ẜm Tho. vbi ſupra arti. ij.De detractōe loquēs.p̄s. ait. Induant̉ qͥ detrahūt mihi pudore. et oꝑiant̉ſic̄ dyploide ꝯfuſiōe ſua. p̄s. cviij. Ꝙͣuis ꝓpheta ibi loquatur ī ꝑſona xp̄i ad patreꝫ de iudeis qͥ detrahebātmultis modis. dicētes eū eſſe trāſgreſſorē legis. blaſphemū. maleficū. ⁊ hm̄o i. Un̄ dr̄ Ioh̓. vij. Murmurmultus erat de eo in turba. Alij dicebant qꝛ bonuseſt. Alij nequaqͣꝫ ſed ſeducit turbas ⁊ hi detrahebātSed om̄es tales induti ſunt pudore. qꝛ manifeſtiſſime apparuit de ſanctitate ſua īmo ⁊ deitate. Et oꝑtiſunt cōfuſione duplici .ſ. tꝑali ⁊ eternali nō penitentes de peccato illo. Et ideo dicit. ſicut dyploide. q̄ ēveſtis duplex. ⁊ ſignificat duplicē confuſiōꝫ. Pōt etiam v̓ſus iſte verificari de quolibet detractore. ⁊ ponitur pn̄s imꝑatiui modi ꝓ futuro indicatiui. vt frequēter fit in pſalmis. Induantur .i. induentui .i. circūdabuntur vndiqꝫ pudore cū .ſ. manifeſtat̉ falſitaseoꝝ. vel ī reſtitutōe fame. Et oꝑiētur duplici ꝯfuſione ſi nō penitent .ſ. tꝑali ⁊ et̓nali ¶ Sꝫ ſciendū pͥmoꝙ detractio variatur ſeptempl̓r. aggrauatur terribilit̓. ⁊ purgatur difficiliter. ¶ Etum ad primū dicit̉Eccͣs. x. Si mordeat ſerpens ī ſilentio nil eo minꝰ hꝫqͥ occulte detrahit. Serpens comedit terrā. Sic em̄dictū fuit primo ſerpenti in quo locutus eſt dyabolus mulieri. Terrā comedes Gen̄. iij. Sic detractorpaſcitur defectibꝰ hoīm quos recitat. Serpēs ē aīalvenenoſū quod ſuo flatu inficit ꝓpe aſtātes. Ita detractor habet venenū malicie. ⁊ ſua locutōne inficitaudientes generādo malā opinionē in mentibꝰ eoꝝ.Serpēs occulte vulnerat ſeu mordet. Sic detractorocculte .i. in abſentia eius cui detrahit male loqͥturde eo. agens cōtra illud diuinū mandatū. Nō maledices ſurdo. ⁊ coram .ſ. ceco nō pones offendiculū Leuit̓. xix. Maledicit ſurdo detractor. qꝛ dicit malū deeo qͥ eū n̄ audit. Ponit offēdiculū corā ceco. qꝛ notificat defectꝰ alicuiꝰ ei qͥ nō videbat .i. neſciebat. ⁊ inde ille ſcandalizatur ex illo malo oꝑe ip̄ius. Et vt dr̄Beut̓. xxxij. Uenenū aſpidū inſanabile. qꝛ nō pt̄ tolli mala opinio generata ex detractōe. Serpēs ē aīacallidū. Un̄ dr̄ Gen̄. iij. ꝙ erat callidior cūctis aīantibus terre. Uidetur em̄ ī inceſſu ꝙ ſumat vnā viā ⁊imꝑceptibilit̓ voluit ſe ad aliā. Un̄ dr̄ ꝓuerb̓. xxx. ꝙ

vnū ex difficilibꝰ ad cognoſcendū ē via colubri ſuꝑ t̓rā. Sic detractor incipit loqͥ bonū de aliquo de quointēdit malū dicere vt ſic magis ſibi fides adhibeatur. ⁊ ſubito vertit ſe ad mala ⁊ vicia illius. vtēs cōiūctione aduerſatiua. puta talis bona fuit hec ⁊ illatale tamē viciū habet. tale ſcelꝰ ꝑpetrauit. Hoc aūtagit ſeptē modis quos ponit. b. Tho. ſcd̓a ſecūde. qlxxiij. ar. j. in rn̄ſione ad vltimū argumentū. Directequidē qͣtuor modis. ¶ Primo mō qn̄ imponit falſuꝫalt̓i dicēdo aliquē cōmiſiſſe tale crimē quod ſcit veꝫnō eē. Et idē videt̉ ſi ex ſuſpitōe loquēs aſſerit quodignorat ſiue ex odio hoc agat ſiue ex loquacitate. hͦem̄ mortale eſt. Secus ſi ex loquacitate diceret ſe auiiſſe tale crimen de illo. Idem eſt .ſ. mortale qn̄ depͥo diceret crimen cōmiſiſſe quod nō fecit. Nō erminꝰ tenetur qͥs ꝓuidere fame ſue qͣꝫ ꝓximi. etiā ſitmore pene hoc faceret. puta ne reducat̉ ad patibulūſeu torturā vel diutius ibi teneatur. fatetur vl̓ refirmat crimē de ſe quod nō ꝑpetrauit. ¶ Scd̓o mō qn̄pctm̄ auget v̓bis ſuis. ⁊ ẜm ꝙ auget ⁊ intētionē hēt.ſic eſt mortale vel veniale. vt ſi dicit aliquē furatumfuiſſe centū florenos qui nō abſtulit niſi qͥnqꝫ. dicitꝑcuſſiſſe aliquē multis verberibus qui leuiter ꝑcuſſit. ⁊ illud quod addit ē qͥd notabile ⁊ falſū. tenet̉ reſtituere famā. ſecus ſi qͥd leue. Quō autē reſtitueredebeat famā infra dicetur. ¶ Tercio mō qn̄ occultū reuelat dicendo .ſ. quod veꝝ eſt ſed occultū alijs.tūc em̄ mortale eſt qn̄ ex maliuolentia agit. intēdēsdiminutionē fame illius. vel etiā ex loquacitatē cuꝫillud ē ita graue ꝙ ex illa manifeſtatiōe pct̄i occultſeqͥtur diffamatio eiꝰ. al̓s veniale. Sed hͦ faciēdo ēcharitate dicēdo ill̓ ꝑſonis quas credit poſſe ꝑ earūcorrectionē emendari. vel etiā ex iuſticie zelo accuſādo vel denūciādo ī iudicio vt mala puniātur vel malobuietur. nō malū ſed bonū ⁊ meritoriū ē ẜm Tho. īquolibet. ¶ Quarto qn̄ id quod bonū ē dicit malintentōe factū. puta dat aliqͥs elemoſynas. diſcurrit ad indulgētias. eccl̓ias frequentat. deuote auditdiuina officia. dicit qͥs illū talia agere ex inani gl̓a ⁊ypocriſi. ſi intēdit talē opinionē malā ingerere ī mētibꝰ audientiū mortalit̓ peccat. ſiue hoc ip̄e credat ſiue nō credat. talis tn̄ nō tenet̉ ad reſtituendū famaꝫilli. qꝛ nō abſtulit. Nā audientes hoc ſciūt vel ſciredebent intentionē alicuiꝰ quo fine agat oꝑa bona ſri non poſſe. Et ideo ſi hoc crederent ex leuitate ſueſſet hoc nō ex illa locutione. ¶ Quinto mō indirecte detrahit qͥs cū .ſ. negat bona oꝑa alterius vt cuꝫnarrat̉ de aliquo ꝙ eſt rectus hō adminiſtrās iuſticiā ſubditis. elemoſynariꝰ ad pauꝑes. ⁊ hm̄oi. detrahere aliquis illi volens dicit non eſſe verū vt ſic famā illius diminuat. ¶ Sexto etiam indirecte cū bona alicuius malicioſe recitet. vt cū queritur de conuerſatione alicuius vt exhibeatur ei aliquod officiūvel beneficiū ſciens aliquis multa bona de illo ex qͥbus iudicaret̉ aptꝰ ad illd̓ tacet illa bona oꝑa ne ꝯſequatur talem vtilitatem. talis etiam etſi grauit̓ peccat indirecte nocens ꝓximo nō tn̄ tenet̉ ad aliquā reſtitutionē fame. ¶ Septimo ꝯmittit̉ detractio ꝑ cātilenas ſeu libellos famoſos. vt cū qͥs facit cātilenāvel ſonettū ſuꝑ aliquo crimīe alicuiꝰ. vel etiā ſcribitſcedulam continentē crimen alicuius falſū. vel etiam verum ſed occultū. et ponit in loco manifeſto vtinuenta legatur. ⁊ ꝑ noticiam illius crimē diuulget̉Et hi qͥ ſcribūt has ſcedulas q̄ dicunt̉ libelli famoſi ẜm iura canonica ⁊ ciuilia grauit̓ puniunt̉ ſi reꝑiūtur eū eis qͥ ip̄os inuentos libellos nō ſubito dilacerāt ſed alijs oſtēdūt. Un̄ Adrianꝰ papa ait. Qui inalteriꝰ famā publice ſcripturā vel verba cōtumelioſa confinxerit. ⁊ reꝑtus ſcripta nō probauerit flageletur. Et qui euꝫ prius inuenerit rumpat ſi nō vult