¶ Capitulū.VIII.

los ꝑcutit in eo ꝙ mali ſunt. ⁊ hꝫ ius interfectionisid eſt ptātem miniſter eſt domī. ⁊. q. ea. c. Miles. et. qPrincipes. Si aūt iudex reum dignū mortē ad mortem ꝯdēnat nō ſeruato ordine iudiciario. vl̓ ex amore pecunie. qꝛ de hoc emolumentū ꝑcipit principaliter motus vel ex liuore vindicte. vel odij. vel delectatione effundendi ſanguinē vel hn̄di laudeꝫ: peccaretmortaliter. ⁊ quilibꝫ cooꝑans ad hoc ſimili intention. arg. xxiij. q. v. Eum miniſter. ¶ Ꝙtuꝫ ad tercium. Nota ꝙ cuꝫ qͥs occidit aliū a caſu .i. p̄ter omneꝫſui intentōeꝫ ⁊ voluntatē ſꝫ dabat oꝑam rei licite. etadhibuit debitā diligentiā. nō imputat̉ ei ad peccatum. puta pulſat campanā debito mō ſoluit̉ vel frāgitur pulſatoriū. quaſi de nouo aptatū occidit hoīeꝫͦꝫ nō imputat̉ pulſanti nec p̄lato eccl̓ie ad pct̄m.Aug. ad publicolā. Abſit vt ea que ꝓpter bonūac licitū habemꝰ aut facimus ſiquidē p̄ter nr̄aꝫ volūtateꝫ quicꝙͣ mali acciderit nobis imputet̉. xxiij. q. v.De occidendis. Alioquin vt ſubdit idem in dicto. c.nō liceret hr̄e ligones. gladios. funes. ⁊ equos.homo pōt vti ad ſui occiſionē. Hoc aūt. b. Thda ſcd̓e. q. lxiiij. arti. viij. ſic declarat ẜm ph̓m ī. ij. phiſicoꝝ. Caſus eſt cā agēs p̄ter intentōeꝫ. ⁊ ideo ea quecaſualia ſunt ſimpl̓r loquēdo nō ſunt intēta nec voluntaria. ⁊ qꝛ om̄e pctm̄ eſt voluntariū ẜm Aug. conſequens eſt vt caſualia inꝙͣtum hmōi nō ſunt peccata. ꝯtingit tn̄ ꝙ id qd̓ nō eſt ꝑ ſe volitū ⁊ intentū actuꝑ accidēs ſit volitū ⁊ intentū ẜm ꝙ cā ꝑ accidens dicitur remouēs ꝓhibens. Un̄ ille qui non remouet q̄debet remouere ex quo ſequit̉ homicidiū erit ei quodammō homicidiū voluntariū. Qd̓ pōt ꝯtingē dupliciter. vno mō qꝛ dat oꝑaꝫ rei illicite. alio mō quiaetſi dat operam rei licite nō adhibet debitā ſolicitudinē vel diligentiā ad tollendū homicidiū qd̓ pōt ſequi. ¶ Et in quolibet hoꝝ reputat̉ homicidiuꝫ qͦ adpctm̄ ⁊ irregularitatē. puta ludit ad ſaxa. vel cū gladio vel verberat mulierē p̄gnantem. vel ꝑcutit virūeius cum qua ꝯmittebat fornicatiōeꝫ vel adulteriuꝫvolentē eum detinere. aut cum ꝓijcit lapides ad expellendū beſtias de agro. aut ꝓijcit tegulas de tectoipſum aptando. ⁊ nō attendit ſi aliquis tranſeat: neclamat nec ſignum ad hmōi ponit. vel pater ⁊ mr̄ vinutrix ponit filiū paruulū iuxta ſe in lecto ⁊ dormiēdo calcat. vel mulier pregnans ſaltat aut magnū pōdus portat. vel medicus ex notabili ignorantia vl̓ negligentia infirmū male curat. qn̄ in aliqͦ p̄dictoꝝ caſuum ſequit̉ homicidiū imputat̉ ei ad mortale: ⁊ eritreſeruatus caſus ep̄o. al̓s vt dictū eſt dando operamrei licite ⁊ adhibendo diligentiā nō imputabitur ei.Ꝙͣtum ad quartū .ſ. hoſtili pugnatione cum quisin iuſto bello occidit nō ex odio vel delectatōne effūdendi ſanguinē humanū: ſed qꝛ nō pōt aliter hoſtesſuos ſubijcere. ſeu inducere ad debitū iuſticie. Dicitem̄ Tho. vbi ſupͣ. arti. vij. ꝙ licet ei qui hꝫ publicamauctoritatē intendere occidere hoīem ad ſui defenſionem referendo hoc ad publicū bonū. vt patꝫ in milite pugnante. ꝯtra hoſtes. ⁊ in miniſtro iudicis pugnante ꝯtra latrones ꝙͣuis peccarent hi ſi priuata libidine mouerent̉. Un̄ Aug. Si homicidium eſt hominem occidere. pōt hoc aliqn̄ ſine peccato acciderenam ⁊ miles hoſtem. ⁊ iudex vel miniſter eius nocentem cui telū a manu fugit inuito: nō mihi videt̉ peccare cum occidūt. xxiij. q. v. Si homicidiū. Ideꝫ dicit in li. de ciui. dei. ꝙ ſi in iuſto bello occidat nō ē hemicidium. Ad idem. xxiij. q. j. Quid culpat̉. Et ſi inbello qd̓ ꝓ iuſta cauſa ſuſcipit̉ auctoritate principisterreni nō reputat̉ pctm̄ homicidiū ibi factuꝫ ab ill̓.Multomagis in bello qd̓ mandat dn̄s dominantiuꝫdeus. qui nō pōt niſi iuſtā cauſam hr̄e ad om̄es. cumom̄es ſint mortis debitores ſi occidant̉ nō erit pctm̄.

ſicut occidit in bello Ioſue ꝯtra habitantes terramꝓmiſſionis. vt patet in libro Ioſue ꝑ totum. Similiter ſi aliquē ī ꝑticulari quis occidat ex mādato deimanifeſte vel ꝑ occultum inſtinctū ei facto non peccabit: nec erit ꝓprie homicida. ſicut Samue locciditAgag regem Amalech. Finees coeuntē cum madianita publice. Abraham etiam paratus fuit ex hͦ yſaac filium occidere ex mandato dei Gen̄. xxij. Un̄ Auguſti. in. j. de ciui. dei. Nequaqͣꝫ ꝯtra hoc p̄ceptum fecerunt quo dicit̉. Nō occides. quia deo auctore bella geſſerūt. Aut ꝑſonaꝫ gerentis publice poteſtatisẜm ius legis ſceleratos morte punierūt. Et abrahānō ſolū nō eſt inculpatꝰ crudelitatꝭ crimine ſꝫ laudatus quia voluit filiū obedienter occidere vt habeturxxiij. q. v. Non occides.Quantū ad ſecūduꝫ. §. ij.principale. Sciendū ꝙ cuꝫ occiſioni adiungit dolꝰ .i.malicia ſeu volūtas directe vl̓ indirecte ꝓpria aucͣtetūc eſt ꝓprie homicidiū pctm̄ graue. ⁊ ꝯtra p̄ceptum.Un̄ viro ſanguinū adiugit̉: ⁊ doloſuꝫ: ⁊ talis ē vir ſāguinū ⁊ doloſus qͥ nō dimidiat dies ſuos. Om̄is eī qacceꝑit gladiuꝫ (ait xp̄c Math̓ .xxvj. ſcꝫ ꝓpria aucͣtevtens ad occidendū. gladio ꝑibit tꝑali ẜm iura. Etſi iſtū euaderet qꝛ hic nō puniret̉. gladio diuine iuſticie peribit in alio. ſi nō peniteret.Nulli gͦ licet occidere ꝓpria auctoritate.Nec ſeipſum per aliquē caſum.Nec aliquē etiam impijſſimum.Nec virum iuſtū ob premium.ec vnꝙͣ ad tollendū ſcandalum.Ꝙtum ad primuꝫ dicit Aug. in. j. de ciui. dei. cumdn̄s dicit. Nō occides. intelligamꝰ vtiqꝫ de hoīe dictū: nec te nec alterū. Nec em̄ qui ſeip̄m occidit aliuꝫqͣꝫ hoīem occidit. Hoc aūt eē illicitū declarat beatusTho. ſcd̓a ſcd̓e. q. lxiiij. artit̓. v. triplici rōne. ¶ Prīoqꝛ naͣliter q̄libꝫ res ſeip̄aꝫ amat. Et ad hͦ ꝑtinet ꝙ q̄libet res naͣliter ſeruat ſe in eſſe. ⁊ corrumpentibꝰ reſiſtit quantuꝫ pōt. Et ideo ꝙ aliqͥs ſeip̄m occidat eſtꝯtra naͣlem inclinatiōeꝫ ⁊ ꝯͣ charitatē qͣ qͥlibet dꝫ ſeip̄m diligere. Et iō ſꝑ ē mortale occidē ſeip̄m. ¶ Scundo qꝛ q̄libet ꝑs illud qd̓ ē: ē totiꝰ. qͥlibꝫ aut hō ēꝑs coītatis. ⁊ ita illud qd̓ ē: ē coītatis. vn̄ in hͦ ꝙ ſeipſum interficit iniuriam facit coītati. vt pꝫ ꝑ ph̓m. vethico. ¶ Tercio qꝛ vita eſt quoddā donuꝫ diuinitꝰhoī attributū. ⁊ eiꝰ ptāti ſubiectū qͥ occidit et viuerefacit. ⁊ iō qͥ ſeip̄m occidit vita ſe priuās in deū peccatſic̄ qͥ alienū ſeruū interficit: peccat in dn̄m cuiꝰ ē ſeruus. Et ſic̄ peccat ille qͥ vſurpat ſibi iudiciū de re ſibi nō ꝯmiſſa. Ad ſolū .n. dn̄m deū ꝑtinet iudiciū mortis ⁊ vite. ẜm illud Deū. xxxij. Ego occidā ⁊ viue faciā. Un̄ nec iudici hn̄ti publicā ptāteꝫ lꝫ ſe occidereꝯmittēti qd̓cūqꝫ maleficiū: qꝛ nullꝰ ē iudex ſuipſiꝰ. lꝫtn̄ ei ſe ꝯmittē iudicio alioꝝ. Un̄ Aug. de ciui. dei. li.j. Hoc dicimꝰ. hͦ aſſerimꝰ. hͦ modis oībꝰ approbamusneminē ſpōtaneā mortē ſibi debe̓ īferre. xxiij. q. v. c. ſinō lꝫ. §. Nō occides. Et ponit om̄es caſus qͥ poſſentaliqueꝫ mouē ad hͦ vicꝫ. ¶ Prīo mō cā melioris viteſeu felicitatꝭ citiꝰ ꝯſeq̄nde. vt fecit qͥdaꝫ ph̓s qͥ lecto libro de īmortalitate aīe Platōnis ob deſideriū impatiēs ꝑtingēdi ad hāc īmortalitatē ſentiēdaꝫ ī igne ſeꝓiecit. vt refert Aug. v. de ci. dei. Sed vt dic̄. b. Tho.vbi ſupͣ. trāſitꝰ hoīs de hac vita ad aliā feliciorē nonſb̓iacet libero arbitrio hoīs. ſꝫ ptāti diuīe. Et iō n̄ lob feliciorem vitam ſe occidere. ¶ Secundo pōt qͥsmoueri ad hoc ob euadendum miſerias vite preſentis. paupertatis. cōfuſionis. infirmitatis ⁊ hmōi. ſitfecit Achito fel laqueo ſe ſuſpendens. ij. Reguꝫ. xvij.Et Saul qui in bello deuictus a philiſteis ruit ſuꝑgladium ſuum ⁊ non plene mortuus rogauit Ama-