¶ Capitulum

et manſuetudine debet velle euꝫ imitari ⁊ ſine turbatione velle ſuſtinere iniurias. j. Pet̓. ij. Xp̄c paſſus eſtpro nobis: vobis relinquēs exemplū vt ſequamini veſtigia eius. qui cum malediceret̉ nō maledicebat. cuꝫpateret̉ non ꝯminabat̉. Et Hieremias cū tractaret̉de morte eius loquens ad dn̄m ait. Ego nō ſum turbatus te paſtorē ſequēs. de quo in ꝑſona eius loquēsait. Ego quaſi agnus manſuetus qui portat̉ ad victimam. Hiere. xj. Grego. Si paſſio xp̄i ad memoriā reuocetur. nihil ē adeo aduerſum quod equo animo nōtoleretur. Omnia em̄ que poſſunt animū magis excitare ad iram ⁊ appetitum vindicte fuerunt facte circa eum. Nam iniuſte paſſus eſt ab his quibꝰ maioracontulerat beneficia .ſ. iudeis ⁊ corporalia ⁊ ſpiritualia ⁊ omnibꝰ modis. In ſubſtantia. quia ablata ſuntſibi veſtimenta. In fama. quia multis contumelijsinfamatus eſt. In ſuis adherentibꝰ. vt in diſcipuliset matre. In ꝑſona quia flagellatus. coronatus ſpinis. crucifixus eſt. et tamen nunꝙͣ iratus ſe pro crucioribꝰ exorauit ne perirent dices. Pater ignoſce ⁊cͣ.Secundū remediū contra iram eſt ẜm Grego inv. moral̓. vt cū alienos exceſſus aſpicimus: noſtra inquibꝰ in alijs exceſſimus delicta cogitemus ꝯſiderataem̄ infirmitas ꝓpria mala excuſat nobis aliena. Patienter quippe illataꝫ in iuriā tolerat qui pie meminitquod fortaſſe adhuc habeat tolerari. Erubeſcit enīpeccata alijs non ꝑcere qui vel deo vel ꝓximo recolitcendo peccaſſe. hec Grego. Ad hec facit qd̓ diciturEccͣi .xxviij. Homini hō ſeruat irā. ⁊ a deo querit medelā. q. d. ꝯtra dictamē ratōis eſt vt velit ſibi ignoſcia deo ⁊ in magnis offenſis. ⁊ ip̄e nō velit ignoſcere ſedtenere iram ꝯtra ꝓximū in paruis. Un̄ ⁊ ille ſeruꝰ cuidimiſſum fuerat debitū decēmiliū talentoꝝ. quia iratus eſt ꝯtra ꝯſeruū ex eo ꝙ nō ſoluebat ſibi centū denarios in quibꝰ debitor erat ſibi: ſed tenens ſuffocabat eum et in carcerē miſit adeo diſplicuit dn̄o ſuo ꝙtradidit eum tortoribꝰ quouſqꝫ redderet vniuerſumdebitū. vt habet̉ Math̓. xviij. ¶ Terciū remediū cōtra irā eſt tollere occaſiones. videlicꝫ dura verba ⁊ eaque magis accēdūt iram. Eſt em̄ ira accenſio ſanguinis. Incendiū aūt ignis diminuit̉ ꝑ ſubtractione lignoꝝ vel infuſionē aque. Ligna que magis accendūtſunt dure reſpōſiones. dura verba que dici nō debētſed taceri. Unde in vitiſpatrū cū abbati Moyſi dicta fuiſſꝫ magna ꝯtumelia interrogatus ſi fuiſſet iratus. rn̄dit illud pͣs. Turbatus ſum ⁊ nō ſum locutusCauendū tamē ne quis adeo taceat ꝯtra dura loquētem ⁊ turbatū vt ex taciturnitate ſua magis illū accendat qꝛ hoc malū eſſet. ſed tūc potius loquendū eſtſed cuꝫ manſuetudine. Nam vt dicit̉ ꝓuer. xv. Rn̄ſiomollis frangit irā. Sermo durus ſuſcitat furorē. Dequodā etiā ph̓o legit̉ ꝙ cū verberaret diſcipulū ſuūpro defectu ꝯmiſſo aduertens ꝙ ira ei incipiebat dominari ſuꝑſedit ⁊ vocauit aliū ſuuꝫ diſcipulū qui nōerat paſſionatus p̄cipiens ei illū verberare. ¶ Sciendum etiā ẜm Grego. in. v. moꝝ. Nōnunqͣꝫ dum accēſus animus ꝑ iram a ꝯſueta locutōne reſtringit̉ ꝑ acceſſum tꝑis penitus a dilectōe ꝓximi ſeꝑatur. ⁊ acriores ſtimuli ad mentē veniūt. cauſeqꝫ que grauius exaſperent oriunt̉. ⁊ ira in odiuꝫ vertit̉. plerūqꝫ ira perſilentiū clauſa intra mentē vehemētius eſtuat. ⁊ clamoſa tacitas voces format. verba ſibi quibꝰ exaſꝑeīobijcit. ⁊ durius exaſꝑata quaſi in cauſe examine reſpondet. Qd̓ Salomon breuiter inſinuat di. Preſtolatio impioꝝ furor. Et ante nos quidam ſapiens ait.Cogitatōes iracūdi vipere ſunt generatōnes. mentēꝯmedūt matrē ſuā. hec Grego. Talis ergo qui neſcitiram vincere mēte clauſaꝫ: debet vel cū illo ꝯtra quēeſt iratus ſi poteſt molliter loqui. vel ſi credit ex hocexcreſcere cuꝫ aliquo patre ſpūali vel amico ſapienti

eſerare. vt ſic paſſio ꝯquieſcat.Iraſcimini ⁊ nolite. §. v.peccare: que dicitis in cordibꝰ veſtris ⁊ in cubilibꝰ veſtris ꝯpūgimini. pͣs. iiij. Ubi nota ꝙ tripliciter nospoſſumus habere ad iram.Primo modo zelatiue ⁊ ꝑ rectum.Scd̓o modo remiſſiue ⁊ ꝑ defectū.Tercio mō viciatiue ⁊ ꝑ exceſſum.Et ẜm qd̓libet eoꝝ pōt exponi verſus vt pͥmū p̄ciplat̉ ſic exponēdo. Iraſcimi ꝯtra vicia alioꝝ ꝑ zelū. ⁊nolite peccare .i. ꝙ nō excedatis in zelo. ⁊ vt verus ſitzelus in corrigēdo alios ⁊ iraſcēdo ꝯtra eoꝝ defectusque dicitis in cordibꝰ veſtris ⁊ in cubilibꝰ veſtris ꝯpūgimini .i. penitemī ⁊ d̓ peccatis interioribꝰ. ⁊ iſta dicūtur in cordibꝰ .ſ. affectu. ⁊ de peccatis exterioribꝰ queagunt̉ ꝑ corpus. ⁊ iſta dicunt̉ .i. fiunt in cubilibꝰ. Eſtem̄ corpus tanꝙͣ cubile in quo reqͥeſcit animꝰ. Eſt em̄ẜm Augꝰ. pnīa quedā iraſcētis vindicta puniēs in ſeqd̓ dolet ꝯmiſiſſe. de peni. diſ. iij. Pnīa. Sed ad plenūzelū ⁊ neceſſariū ꝑtinet non ſolū iraſci ⁊ punire ſuosdefectus: ſed etiā alioꝝ debito mō inꝙͣtum pōt ⁊ debꝫIraſcit̉ em̄ iuſtus peccatis paleaꝝ .i. maloꝝ ſed n̄ oditt Aug. vj. q. j. §. fi. Un̄ dicit Criſo. Qui iraſcit̉ſſa: nō eſt reus. Naꝫ ſi ira nō fuerit .ſ. ꝑ zelū. necdoctrina ꝓficit. nec iudicia ſtant. nec crimīa ꝯpeſcuntur. vnde. jͣ. Mach̓. ij. inquit Mathathias inſtruensfilios ⁊ ad zelū legis exhortās ꝑ exempla. Helias zelando zelū legis receptꝰ eſt in celū. qd̓ habet̉. iiij. Re.elū aūt p̄cipue legis Helias on̄dit dū iratꝰ cōtraops ꝓph̓as qͥ ydolatrare faciebāt populū qͣdringētos occidit in torrēte Ciſon. vt habet̉. iij. Reg. xviij.Ad hūc aūt zelū inuitāt exempla ſanctoꝝ. Un̄ Hiero. ad Ripariū. Legi ſynomaſtrē .i. vindictā Finees.auſteritatē Helie. ⁊ zelū Simonis cananei Petri ſeueritatē ⁊ Ananiā ⁊ Saphirā trucidantē. Pauli cōſtantiā qui Elimā magū vijs dn̄i reſiſtentē eterna ſeueritate dānauit. Nō eſt crudelitas crimīa pro deopunire: ſed pietas. Un̄ in lege dicit̉. Si frater tuus ⁊amicus tuus ⁊ vxor que in ſinu tuo dormit deprauarevoluerit veritateꝫ: ſit manus tua ſuꝑ eos ⁊ effundesſanguinē ipſoꝝ. xxiij. q. viij. Legi ſynomaſtreꝫ. Si iudicialiter accuſando fuerit ꝯdēnatus ex ira ꝑ zelumDe Finees habet̉ Numeri. xxv. qui motus ira ꝑ zelūvnū de pͥncipalioribꝰ tribꝰ iuda qui ꝯtra legē dn̄i miſcebat̉ cū Madianita in ip̄o actu peccati occidit. DeHelia habet̉. iiij. Reg.j. ꝙ ſuꝑ duos quinqͣgenariosfecit ignem de celo deſcendere ꝯburentē eos. De zeloSimonis ꝓ eodem videt̉ hic ſumi Simon ⁊ Petrusqui binomius erat. et hyſtoriam de Anania et Saphira habes Act. v. Glo. tamē ibi exponit de Simone germano Thathei apoſtoli: tangendo hyſtoriamque habet̉ in legenda eoꝝ .ſ. de ſerpentibꝰ ꝑ magos ꝓcuratis. quos apl̓i miſerūt ſuꝑ eos ad affligendū eosexzelo dei. Hac ira ꝑ zelum motus Mathathias occidit nuncium regis Anthiochi qui eum inuitabat exparte regis ad ſacrificandū idolis. et iudeum qui coram eo ſacrificabat. vt patet primo Mach̓. ij. Hac iramotus xp̄c expulit flagello vendēt es ⁊ ementes in tēplo Ioh̓. ij. De hac ira Grego. v. moral̓. Si ſic proximos vt nos amare p̄cipimur: reſtat vt ſic eorum erroribus vt noſtris iraſcamur. De hac per SalomoneꝫEccͣs .vij. Melior eſt ira riſu. quia per triſticiam vultus corrigit̉ animus delinquentis. Ip̄e tamen zelusrectitudinis quia mentem inquietudine agitat moxeius aciem obſcurat vt altiora nō videat qui bn̄ pͥustranquilla cernebat. qꝛ nec ſolis radius cernit̉ cumꝯmote nubes faciem celi obducunt: ſed inde ſubtilius ⁊ ad alta reducitur. vnde ad tempus ne videat: reuerberat̉ .ſ. ira ꝑ zelū. Nam ip̄a recti emulatio eterna