¶ Titulus

quaſi nauis inſtitoris .i. mercatoris delonge porpanē ſuū .ſ. doctrine vel euchariſtie. qꝛ de celeſtibpaſcunt̉ hoīes fideles. Et Criſoſt. tractās illd̓ Mthei. ix. Aſcendēs xp̄s in nauiculā trāſfretauit dicitXp̄s nauim eccl̓ie fluctus ſꝑ mitigaturꝰ aſcēdit. hecē nauicula Petri que quatit̉ magnis fluctibꝰ ꝑſecutionū a tyrānis erroꝝ. ab hereticis prauoꝝ operuꝫab hypocritis vt aliqn̄ videat̉ ſb̓mergi. ſꝫ ſb̓mergi n̄pōt xp̄o eam gubernate. ſꝫ poſt tēpeſtatē trāquilluꝫfacit vt dicit̉ Thob̓. iij. Et figuratū fuit math. viij.qn̄ ip̄e ſurgēs a ſomno imꝑauit vētis ⁊ mari. ⁊ factaē trāquillitas. dormire v̓o videt̉ cū tribulatōes ſurgere ſinit vt dicit̉ diſ. xxiij. c. In noīe. Hec ꝑ Petruꝫ⁊ alios p̄latos ⁊ p̄dicatores rhetibꝰ p̄dicatōis capitmultos piſces ad fidē. vt impleat̉ nō ſoluꝫ nauiculaPetri .i. eccl̓ie occidētalis ſed etiā Ioh̓is euāgeliſteid ē eccl̓ie oriental̓ .i. gretie vbi ioh̓es p̄dicauit dū .ſ.ſociata fuit cū nauicula Petri .i. vnitati eccl̓ie romane. vt figurate hr̄ Lu. v. Petro quoqꝫ an̄ capturā piſcium dictū fuit. Duc in altū maris .ſ. nauiculaꝫ. etlaxate rhetia vr̄a in capturā. Qd̓ exponēs Ambro.ait. in altum .ſ. in ꝓfundū diſputationū. Quid enimtā altū ꝙͣ altitudinē diuitiaꝝ videre .i. ſcire dei filiū.⁊ ꝓfeſſionē diuine generationis aſſumere. xxiiij. q. j.Non turbat̉. Apte autē eccl̓ia militans ſignatur ꝑnauim. qꝛ quēadmodū nauis in principio ⁊ fine eſtarta ⁊ paucos continet hoīes. in medio ē lata ⁊ multos ꝯtinet: ita eccl̓ia militans fuit arta in principio.qꝛ in multis ꝑſecutionibꝰ ⁊ pauci erāt in ea. Un de ⁊Marcellus qͥ erat papa poſt fuſtigatōem fuit deputatus a Dyocletiano imꝑatore peſſimo multis ānisad cuſtodiā aīaliū ī ſtabulo. ⁊ Urbanꝰ papa ī ſepulchris latitabat ꝓpter immanitatē ꝑſequētium. Infine etiā .ſ. tꝑe antixp̄i erit arta. Erit em̄ tūc tribulatio qualis nō fuit ab origine mūdi. vt dicit̉ Mathei. xxiiij. Un̄ ⁊ pauci firmi ī fide eccl̓ie ꝑmanebūtIn medio aūt tꝑe .i. nūc. lata ē ⁊ multi in ea reꝑiunt̉clerici ⁊ laici vt dicit Criſoſt. Multi ſacerdotes. pauci ſunt ſacerdotes. multi in noīe. pauci in oꝑe. diſ. xl.Et pr̄imoniū ih̓u xp̄i latū ē ⁊ exaltatuꝫ. Et prīcipes⁊ magnates. ciues ⁊ populares oēs querūt de altariꝑticipare ꝓcurātes ſuos filios vel cōſanguineos velamicos conſtitui in dignitatibꝰ ⁊ bn̄ficijs. vt eos diuites faciāt ⁊ bona pauꝑibꝰ erogāda in prophanosvſus conſumāt. Sꝫ niſi male ablata eccl̓iaꝝ reſtituant ſi pn̄t: ꝯdemnant̉. ¶ Et primo nota ꝙ ẜm regulam iuris in .vj. bn̄ficiū eccl̓iaſticuꝫ n̄ pōt licite ſinecanonica inſtitutione poſſideri. Si qͥs ꝑ ſymoniaꝫrecipit bn̄ficium ſeu intruſionē ſeu vſurpationeꝫ. i.ꝑ laicos vel alios de facto qui nō poterant cōferre.vel habens aliqd̓ impedimentū irregularitatis. velnon canonice electꝰ vel poſitus: tenet̉ oēs fructus ſuſceptos reſtituere deductis expenẜ rōnabilit̓ factis īvtilitatē bn̄ficij ẜm doc. ¶ Scd̓o nota ꝙ etiā ſi riteaſſumptꝰ non officiat vel officiare facit ſecularit̓ viuens non intēdit demū clericari ſꝫ vxorari ⁊ ſequi forum ſcl̓are cū defraudet eccl̓iam ⁊ intētionē eoruꝫ qͥdederūt eccl̓ie poſſeſſionē: videt̉ ꝙ teneat̉ ad reſtitutionem. xij. q. ij. c. Gloria. Similit̓ q̄ deputata ſuntdeterminate ꝓ clericis ſeruientibꝰ. vel ꝓ fabricis eccleſiaꝝ. vel ꝓ pauꝑibꝰ dans alijs: tenetur reſtituere¶ Nota tercio ꝙ ſi ſua negligētia amittāt̉ bona eccleſie mobilia vt libri. paramēta. ⁊ hmōi. vel deſtruuntur īmobilia vel runt: tenet̉ ad ſatiſfactōnem deoībus. vt extra de iniu. ⁊ dam. da. c. Si culpa. de hicpoſſet intelligi illud Iob. xij. Abundāt tabernacl̓ap̄donū .ſ. clericorū. ⁊ audacter ꝓuocant dn̄m. ſcꝫ adiram ꝓpter malam vitā: cum oīa dederit eis ī manꝰvt. xij. q. ij. Si priuatum. De hac naui eccleſie ſic aitCriſo. Nauigat eccl̓ia inſtructa fidei gubernaculo

felici curſu ꝑ huius ſeculi mare. habēs deū gubernatorem. angelos remiges. portās choros oīm ſāctorūerecta ip̄a ſalutari arbore crucis in qua euāgelice fidei vela ſuſpendēs flante ſpūſancto ad portu paradyſi ⁊ quietem ſecuritatis eterne deducit. Ubi Crſoſt. ſeptem dicit de hac naui eccl̓ie. ¶ Primū ē quiaper hoc ſeculum qd̓ eſt mare tempeſtuoſum hꝫ nauigare. vn̄ etiā electi periclitant̉. Exemplū Ione prophete qui in naui exiſtens cum alijs ſuſtinebat periculū ſubmerſionis quātūcūqꝫ laborarēt ad exonerandum nauim. vt habet̉ Ione. j. ⁊ iō valde timēdū.Beatus vir qui ſꝑ ē pauidꝰ. ait ſapiēs. Ber. Nuſqͣꝫē ſecuritas o fratres. nec in celo. nec in paradyſo. etmultominus in mūdo. In celo angelus cecidit ſubpotētia diuinitatis. Adam ī paradyſo de loco voluptatis. Iudas in mūdo ſb̓ ſchola veritatis. ¶ Secundum ꝙ dicit Criſoſt. de naui eccl̓ie ē ꝙ hꝫ deumgubernatorem ⁊ habitatorem cui venti ⁊ mare obediunt. ⁊ ideo multum ꝯfidendū. qꝛ et ſi concuti permittit non tn̄ perire. Unde in huius figuram cureſſent diſcipuli in naui cū eo ⁊ ip̄o dormiēte periclitarent̉: ſurrexit xp̄s ⁊ imꝑauit ventis ⁊ mari. et factaeſt tranquillitas magna Math. viij. Etiā vicem detenent p̄lati ī gubernando nauim eccl̓ie. vn̄ ⁊ dij vocant̉. Sicut aut qui gubernat nauem nunꝙͣ deſerit.neqꝫ in tēpeſtate neqꝫ in trāqͥllitate. alioqͥn ſibi inputaret̉ ſubmerſio nauis ſi contingeret ex ſui negligentia etiaꝫ ſi non intēderet. Ita etiam p̄lati debētintendere cure eccleſie oī tꝑe. Unde Nicolaꝰ papaSi ꝑnitioſum ē proretam .i. directorem nauis ī trāqͥllitate nauem deſerere quātomagis in fluctibus ⁊paulopoſt. Nos qui tā ꝙ arietes gregibꝰ ducatump̄bentes. immo quia ⁊ paſtores horum ſumꝰ deo auctore cum eis in pericul̓ ꝓ viribꝰ perſiſtere cōuenit:et cum tranquillitas reddita fuerit diuina pietate:mox gregem reqͥrere ⁊ in vnū colligere. ⁊ eius aīas celeſtis patrie pace ſurſuꝫ erigere debemus. vij. qōe. j.Sciſcitaris. ¶ Terciū eſt qꝛ habet angelos remigesqui eam inter fluctus huius ſeculi cuſtodiūt et deducūt iuxta illud. Angelis ſuis deus mādauit de tevt cuſtodiant te in oībus vijs tuis. ⁊ ideo gaudēduꝫde tali adiutorio. Sacerdotes etiam angeli appellātur ẜm illud Mal̓. ij. Labia ſacerdotis cuſtodiūt ſcientiam ⁊ legē requirūt ex ore eius. qꝛ angelus domīexercituū eſt. Et hi remigando miniſtratōne ſacramentoꝝ nauē mouent .i. eccleſiam fideliū ad portū īquo non parū habent laborare in miniſtrādo debite. Unde in figura dicit̉ Mathei. viij. de diſcipul̓ ꝙerant laborantes in remigādo. Erat eniꝫ eis ventꝰcontrarius ſcꝫ tentationū. ¶ Quartum qd̓ dic̄ Criſoſt. de naui eccleſie eſt quia habet choros ſanctorūqui ſunt omni virtute pleni. Unde de Petro ⁊ pluribus diſcipulis dicit̉ Iohan. xxj. Aſcenderūt in nauim. ⁊ ideo libenter intrandū. qꝛ ẜm psͣ. Cum ſāctoſanctus eris. Unde figurat̉ per nauem Salomonisque ſemel in tribus annis adducebat. ij. paralipoaurū ⁊ argentū nimis ebur. ſymias ⁊ pauones. nameccl̓ia xp̄i in fide trinitatis ꝑſonarum et vnitatis eſſentie diuine ad ſupernam hieroſolymā inducit ſarctos apoſtolos ⁊ martyres. et hoc eſt aurum. doctores ſapientia ⁊ doctrina plenos. ⁊ hoc eſt argentum.⁊ confeſſores. ⁊ hi ſunt ebur. quia albi per vite mundiciam. ⁊ fortes per donum fortitudinis. et quaſi ſymie imitantes actus hominū id eſt ſapientiuꝫ inherentes exemplis. Et principes qui cuꝫ apparatu viuunt. ⁊ hi ſunt pauones. Multum iuuat talis ſocietas ſanctorum ſicut econuerſo multum nocent opera maloꝝ. Unde Ambro. in figuram huius ait. Nōturbat̉ nauis que habet Petruꝫ. de qua ſcꝫ habeturLuce. v. Aſcendens xp̄us in vnam nauim que erat