Lib. XXX. Cap. 13.14. [U.C.54g.A.C.2o3.] 353

collata, tum recordatio hospitii dextracque datae, ctfoederis publice ac privatim iuncti. Eadem haec etSyphaci animum dederunt in alloquendo victore.Nam quum Scipio, quid sibi voluisset, quaereret, quinon societatem solum abnuisset Romanam, sed ultrobellum intulisset; tum ille, peccasse quidem sese at-que insanisse, fatebatur; sed non tum demum, quumarma adversus populum Romanum cepisset: exitumsui furoris fuisse, non principium. Tunc se insanisse,tunc hospitia privata ct publica foedera omnia ex ani-mo eiecisse, gttum Carthaginiensem matronam domumacceperit. Illis nuptialibus facibus regiam confla-grasse suam: illam furiam pestemque omnibus delini-mentis animum suum avertisse atque alienasse: necconquiesse, donec ipsa manibus suis nefaria sibi artitaadversus hospitem atque amicum induerit. Perditotamen atque afflicto sibi hoc in miseriis solatii esse,quod in omnium hominum inimicissimi sibi domum acpenates eandem pestem ac furiam transisse videat.Xcque prudenliorem, neque constanliorem Masinis-sam, quam Syphacem, esse, etiam iuvenla incautiorem.Certe stultius illum atque intemperantius eam, quamse, duxisse.

XIV. Ilaec non hostili modo odio, sed amorisetiam stimulis, amatam apud aemulum cernens, quumdixisset; non mediocri cura Scipionis animum pepu-lit. Et fidem criminibus raptae prope inter armanuptiae, neque consulto, neque exspectato Laelio,faciebant; tam que praeceps festinatio, ut, quo diecaptam hostem vidisset, eodem matrimonio iunctamacciperet, et ad penates hostis sui nuptiale sacrumconficeret. Eo foediora haec videbantur Scipioni,quod ipsum in Hispania iuvenem nullius forma pepu-lerat captivae. Ilaec secunt volutanti Laelius acMasinissa supervenerunt. Quos quum pariter amboet benigno vultu excepisset, et egregiis laudibus fre-