Lm. XXVI. Cap.43.4-I. [C. C.54a. A.C. 210 .] 177

belli usus poscunt, suppeditentur. Quae quum magnaipsi habebimus, tum dempserimus hostibus multo ma-iora. Haec illis arx, hoc horreum, aerarium, arma-mentarium, hoc omnium rerum receptaculum est.Hinc rectus in Africam cursus est: haec, ima interPyrenaeum et Gades statio: hinc omni Hispaniaeimminet Africa. Sed, quoniam vos instructos et or-dinatos cognosco, ad Carthaginem Novam oppugnan-dam tolis viribus et bono animo transeamus. Quum-que omnes una voce , hoc faciendum, succi ani avent,eos Carthaginem duxit. Tum terra marique eamoppugnari iulict.

XC1V. Contra Mago Poenorum dux, quum terramarique instrui oppugnationem rideret, et ipse co-pias ita disponit. Oppidanorum duo millia ab eaparte, qua castra Romana erant, opponit: quingentismilitibus arcem insedit: quingentos tumulo urbis inorientem verso imponit: multitudinem aliam, quoclamor, quo subita vocasset res, intentam nd omnia,occurrere iuhet. Patefacta deinde porta, eos, quosin via ferente ad castra hostium instruxerat, mittit.Romani, duce ipso praecipiente, parumper cessere,ut propiores subsidiis in certamine ipso summitten-dis essent. Et primo haud impari stetere acie : sub-sidia deinde, identidem summissa e castris, non aver-terunt solum in fugam hostes, sed adeo effusis insti-terunt, ut, nisi receptui cecinisset, permixti fugien-tibus irrupturi fuisse in urbem viderentur. Trepiilartio vero non in proelio maior, quam tota urbe fuit.Multae stationes pavore atque fuga desertae sunt,relietique muri; quum, qua cuique erat proximum,desiluissent. Quod ubi egressus Scipio in tinnulum,quem Mercurii vocant, animadvertit, multis partibusnudata defensoribus moenia esse; omnes e castrisexcitos ire ad oppugnandam urbem, et ferre scalasiuliet. Ipse, trium prae se iuvenum validorum scutisT. Liv. Tom. III. M