Cap. xxxvii.klus eret ditetirIeſus eruce ditatus
in oībus ſemꝑ uidet deum optimum: & ideo deonullum dat defectum: ſeipſam nō poteſt uidere niſi omniū malorum radicē & abyſſalē infernū: ut dictum eſt ſupra: proximum ſemper uidet cū omniamore. Et ſi aliquē uidet peccare: nō ipſum deſpicit uel ei inſultat ſed compatitur & lamentat̉ proipſo & conſiderat ꝙ ipſa multo peius ruiſſet: niſi diuina gratia prouidiſſet: ꝓximū autem quatūcunqꝫſceleratū ꝓ tanto ſibi preponit: qꝛ donec nō eſt dānatus ultimo: ſemper credit ꝙ deus eruet ipſum deſuis peſſimis malis: & ad maiorem gradū gratie ꝗͣip̄a habeat ip̄m eleuabit: uel ſaltem ip̄m pōt eleuare qr eſt multo minus indignus ꝗͣ ip̄a ſit. Et hoceſt quod dicit Gregorius in libro. xxiii. moꝝ. capi.xii. ponens exemplum de Itēphano: & paulo. Stephanus enim ſi ſtatum preſentem conſiderauit inpaulo multo ſe illi p̄ferre potuit: dū eum ſic crudeliter lapidauit xp̄m confitentem. Sed ſi p̄uidit eiusfutuꝝ ſtatum in apl̓atus gradu: multū ſe illi imparem potuit reputare. ¶ Exit etiam de hoc ductilisobedientia q̄ ſemper inſpirationi interne obedit &de uirtute in uirtutem eius ducatu ꝓcedit: & quātoplus ꝓficit: tanto plus ſe ſub deo humiliat & ſuamrebellionē accuſat: & tāto ſemper ſibi magis ſentiſupereſſe quo tendat: & ſub ducatu gratie ſic ē mortua in ſuo abnegato: ꝙ ſic quietatur in ſuis penis &tentationibus non delectatis nec cōſentitis. Sicutin eleuationibus & guſtibus mētis. Et tanto ſecurius delectatur in his ꝗ diſplicent ſibi ſecundū ſuumcarnalē affectum: quato magis ē ſecuta in eis ꝙ ibinō delectatur niſi propter honorē diuinū. In conſolationibus uero quātūcūqꝫ ſpūalibus ſi uidet ſe ineis ſemper ſibi eſt ſuſpecta ne delectetur in ipſis nōtotal iter ꝑꝑ deum ſed ꝑꝑ ſuiipſius amorē. Et quiaip̄a toto ſuo ſtudio inſudat ꝓprio amore mori & īſolam dei uoluntatem tranſferri: ideo ſtudet in ſoladei uoluntate ſtabiliri: ut ī ea ſit mortuum: tam deſe ipſa: ꝗͣ de omnibus creaturis: & uoluntatis plena& contenta de eo quod fecit deus in ſe ipſo: & inomni creato: & maxime de menſura diſtributa unicuiqꝫ electo in participatione meriti mortis xp̄i: utnihil uelit de ſe: nec de aliquo creato: niſi illud qd̓ jdeſtinatrix gratia unicuiqꝫ diſponit in xp̄o ieſu: ꝑꝑipſius ineffabilē charitatē. Ratio autē huius contētationis uolūtatis eſt: qꝛ iſte ſublimis ſtatus illuminat & certificat mentē ꝙ deus in omnibus optimefacit: & ꝙ omnes electos ducit ꝑ illā uiā q̄ meliuscos ad predictū xp̄i meritū adducit: & ꝙ oīa mala& bona facit & ꝑmittit deus euenire ad melius ſecundū illum optimū ordinē quē ab eterno elegit.Quia uero xp̄us ieſus illud qd̓ in ſe ip̄o compleuitin nobis per ſpiritū ſanctū uegetat & facit nos ſibiaſſimilari de nouo & ſuꝑiora mēbra cooꝑari mīoribushierarchico ordine ſtatuit. Id circo ille perfectus ſtatus qui deſcriptus eſt ſupra quietis mētalisnō inducit negligentiā nec uirtutū conatum: & cōtinuum gemitum orationū excludit: quin potiuscum ponit animā in perfecto charitatis ardore: totā
eā euiſcerat ad fugā omnis mali in ſe: & ad ſuccurſum ꝓximi omnibus modis quibus decet: & ad cōtinuum gemitū ut qd̓ factū eſt in celo xp̄i ieſu decomplemēto uolūtatis diuine fiat & in terra membrorū ſuorum: & eſt ſollicita exorare ꝓ ſuccurſu diuino tam ſibi ꝗͣ ꝓximo: qꝛ ipſa ē bene certificata ꝙiſtud quod eſt factū in xp̄o de nobis debet ꝑ influxum ſpiritus ſancti totū fieri ꝑ nos ut aſſimilemur& configuremur noſtro capiti xp̄o ieſu. In quo: &per quē quicquid boni agimus oꝑamur. Quomōenim poteſt in illa anima negligentia cadere q̄ totain ſe eſt mortua: & ſolum uiuit in xp̄o: & totā ſe immolat deo pro honore dei & pro ſalute ꝓximi nullo reſpectu habito boni proprii: ſed ſolū beneplaciti dei & ſimilitudinis cordis ieſu xp̄i. Aut quomōcadit ſupra ſpiritū libertatis in illa anima incompaſſio ad proximū in tribulationibus: quādo ipſa aīaeſt tota ſic data amori eius: ꝙ omnes eius tribulationes petit a domino ficut dictum eſt ſupra ſuper ſeeuenire ſi deo placeat: & illum liberari ab eis: undeiſta aīa optime fugit peſtem illius uenenati erroris:ſpiritus libertatis: īmo potius malignitatis. Illi enīmortis filii ex hoc ueriſſimo principio: ꝙ nos nihiboni poſſumus ſine gratia: uolūt: ꝙ quicquid facimuſ ſit a gratia: ac per hoc comedere: & fornicari: &ſimilia dicunt in nobis nō eſſe culpas: ꝗr gatia mouet: ut dicunt ad iſta. Sed hec illuminata crux gratiedicit ꝙ libertas arbitrii defectiua ſtat coīter dum ſumus in uia cū gratia: & ideo poteſt cōtra lumē gr̄e& diuine legis agere ſecundū ſuū malitioſū appetitum: & ſic agendo deſtruit in ſe gatiā & hoc eſt peccare: & qꝛ hoc libere elegit contra remorſū gratie: &imperium legis diuine: ideo ſe auertit a deo ac perhoc facit ſibi falſū deū delectatione quā elegit: ꝑꝑqd̓ iuſtiſſime in eternum damnatur. At econtra aīailluminata in hoc gradu licet uideat ꝙ ꝑ ſe nullumbonū poteſt. Videt tamē ꝙ male agere pōt: & ſufficit ad dānationē: & ꝙ habita gratia pōt ex malitiaꝓpria operari contra gratiā: & ex ſola gr̄a pōt gratiam cuſtodire: & ſecundū illam operari. Et qꝛ gratiaramificatus in habitus uirtutū donoꝝ: & beatitudinū quoꝝ ē ſtrenue: faciliter: & delectabiliter operari ſimilia xp̄o ieſu: & omnia cōtraria aſꝑnari: idcircotalis aīa eſt in continua fuga maloꝝ & exceritio bonoꝝ: ꝗꝛ ſemꝑ ſicut debet recognoſcit a gr̄a: & quādo ab his deficit uel bonū obmittendo uel malumcōmittendoʳ ſemꝑ ſe recognoſcit ream & ſolā cām& ſibi eſt quaſi infernus uitiis ſubdi affectu ul̓ actuuel in his delectari: uel bonū faſtidire ex qua ſibi uidet īferri iuſte a diuina iuſtitia alium īfernū penalē& econtra eſt ſibi delicioſa paradiſus a uitiis habereaffectum libeꝝ: & operari ſecundum ſimilitudinēuirtutum dei hominis xp̄i ieſu: & uidet ꝙ gratia ꝓprie habet aſſimilare deo animā ſecundum uirtutesquas oꝑatus ē in aſſūpta natura unde totū īpetumcordis talis aīe gra inducit ad eligendū q̄ ꝓpͥus elegit: & fugiēdū qd̓ fugit: & in his ſolis quieſcit. Vn̄de diligit uirtutes ꝑp ſe: & odit uitia ꝑꝑ ſe. Nec ūqͣ
B iii