Ieſus die occupatusIeſus die occupatusCap vti.
uigiliis: mens eius qͣſi cum alis in breui tꝑe uolat& exaltatur in dilectione dei: & cito ꝑuenit ad gloriam eius. Et infra monachū ꝑſeuerantem in uigilis cum mentis diſcretione: ne reſpicias illū ſicutferentē carnē: hic utiqꝫ angelici cordis eſt non humani. Et infra. Qui autem hec neglexerit p̄ſumodicere ꝙ ignorat ad quid laborat: & dicit mira deutilitate uigiliarum. Dicit tn̄ ꝙ parum ꝓdeſt uigilare in nocte in orōne: & in die ſe diſꝑgere: propt̓duo. Primo quia in die perdit lucrum noctis. Secūdo quia in nocte plenus eſt fantaſmatibus diuinarum diſtractionū. Et ideo oratio eius ē inquieta& impura: ac per hoc paꝝ deuota: & in deum trāſformatiua. Sed qui ſe cōtinet a noua diſtratiōe indie cito cū nocturna uigilia ad ꝑfectionem aſcendet. Vnde & de hoc infra dicit. Nā ſi nocturne meditationi concordem faceres oꝑationē diurnā caIorisᵉ cordis: nec in medio dr̄iam adhiberes in breui tempore amplexaueris pectus ieſu. Et infra concludit: unde rogo te qui affectas adipiſci mentemſtudioſam apud deum & agnitionē noue uite toto tꝑe uite tue noli negligere contēplationē uigiliarum: quia per ip̄am aperiuntur oculi tui ad intuendum totam gloriam cōuerſationis noue: & uitutem uie iuſtitie. ¶ Dicit etiam ibidē ꝙ ſi homouel corpore fatigatus: uel īfirmitate debilitatus nōpōt gēnūflectere: uel alia corporis exercitia facere īorando: ſicut eſt ſtare brachis extentis ante crucēſe ꝓſternere: & tanꝗͣ moriens p̄dolore ante crucifixum clamare: & ſimilia. Dicit ſic. Rogo te in charitate: ut ſi derelictus fueris in huiuſmodi ne poſſiseadē oꝑari: ſaltem ſedendo uigilia ne dormias incorde tuo: ſed oī negotio educ noctem ſedens &bona cogitās in intellectu tuo. Et infra confortatomnem hōiem negligentiā excutere: quia ſe probat homo ꝙ dormitatō & ignauia & grauedo coporis & orōnis tedium: & inſipiditas mentis: quomnia opprimunt homīem ne uigilare poſſit ueluelit. Vnde preſcidendus eſt ſomnus oībus mōisuolēti ad perfectionem aſcendere: & in ip̄a perſeuerare niſi ꝗͣtum requirit ſtricta neceſſitas. Et ī hismirā benedicti ieſu potentiā experietur aīa que ſuam corporis fragilitatem ſuo ſuſtentabit confortatiuo. Exꝑietur maxīe ſi uigilia p̄ nimīa xp̄m pro ſeuiglante attendat: ipſumqꝫ aſſociet in oratione ꝑnoctantē in monte.¶ Ieſus die occupatus. Cap. xvj.Agiſter perfectionis ih̓s & omnis alte uirtutis forma predicti ſancti patris Iſaac doctrinam ſuo premonſtrauit exemplo: dūnon ſolum pernotabat in uigiliis nocturnis ꝓ noſtra ſalute: uerum etiam in die uacabatur pro opereconſimili ab omni ocioſitate cauens & iugiter innoſtre ſalutis operibus ſe exercens. Propter quodMar. vi. Quod erant qui ueniebant & qui redibātmulti: ita ut nec quidē tempus manducandi haberent. Multum ergo damnauit ocium benedictusīeſus dū nec die nec nocte uoluit īterrūpere opus
paterni honoris: & exercitium perfecte uirutis: exquibus ſecutum eſt beneficium noſtre ſalutis.Inter omnia autem opera ſpūale exercitium mētis ſemper fuit in eo: nec unꝗͣ in eo interruptū tanquam intrinſecum: non ſolum inꝗͣtum comp̄henſor fruitione glorie: ſed etiam inꝗͣtum uiator contemplatione ſublimiſſima uiatori cōueniente quātum ad illum modum quo erat uiator. Et hoc credimus de beata uirgine matre ſua: adminus poſt ſecundam ſanctificationem ſuam: ſicut dictum ē ſupra. Et ideo labor ille quo mens exercetur contemplatione diuina de genere operis eſt labor ꝑfectus& ſic exercitium corporis que adhuc immediate iūguntur: ſicut cantus pſalmoꝝ & diuini officii exercitium genuflexionis & clamoꝝ uocalium & cordialium ſuſpirioꝝ & gemituū & fletuū. ¶ Et hecpoſt pͥmum modum tenet ſecundū locum: que ꝓopere alio nō ſunt p̄termittenda niſi aſſit facultasperſeuerandi in eis niſi inꝗͣtum requirit ſtricta neceſſitas corporis uel zelus procurande ſalutis.¶ Tertium locum tenet exercitium ſtudii illarumſcripturarum ſanctaꝝ que mentē inſtruūt & attrahunt ad ſenſum tenendū in deū: uel uilificationē īducūt ſuum manifeſtando defectum: uel de ſtatuuirtutum & articulorum fidei & efficatia ſacramentorum: & occulta lucta tētationum & alijs neceſſeriiſ ad intellectū ſupradictoꝝ tam pro ſe ꝗͣ pro aliorum ſalute. ¶ Contrarium huius ocupationis faciunt ſtudētes in dictis paganicis & ſubtilitatibuscurioſis que inflant non edificant. ¶ Quartum locum tenet exercitium operis manualis uel mechanici in quo eſt utile occupari tam pro edificationeproximi ne uideamur ſolū uelle alioꝝ manducarelabores: ꝗͣ etiam pro utilitate uitandi ocium ne pereamus iaculis inimici. Et hoc nō eſt curioſis & uanitatibus mūdi & incōpetentibus pauꝑtati & pauperi uſui ſtatus euangelici: ſicut ſunt curioſa edificia alta: ampla: mōſtruoſa: que magis regalibus faſtigiis ꝗͣ pauperibus mendicis apta uidentur.¶ His ergo excluſis malis oꝑationibus que in ſuperfluitate aggregationis uel edificationū tēporaſium pauperum ieſu ſunt incōpetentes: multū laudo oꝑe mechanico operari duplici cauſa cū predicta & tribus melioribus exercitiis: nō propter hecimpeditur. Quandocūqꝫ autem uidemur conſtrigere uiros euangelicos ad opus manuale in operiſto: ſic uolumus ineſſe ut dictum eſt in hoc loco:& tali operi priora exercitia anteponi. Nam ſtudiūillud paganicum uanū & garrulū magis ad nocumentū ꝗͣ ad perfectū euangelice uite ſentimus nōſolū inꝗͣtū per hec tentamenta carnalium exdudūtur: q̄ multo melius & ſalubrius mois aliis deum.cuntur. Nam per alios modos raro deuincitur luxuria ꝗn fortius per hoc ſuꝑbia dn̄etur: quod nō ēſuperare: ſed perdere. Nequaꝗͣ enī benedictus instalibus ſtudiis docuit tentamēta uincere: uel uirtutes acꝗrere. Sed dicit ꝙ oportet orare: & nunꝗ deficere: qui maxime tale uanitatis ſtudiū aduerſat