¶ Cap. ii. V leſus uir baptizatus
ex baptiſmo conſequitur: ideo in baptiſmo ſuooſtēduntur corporalia ſigna eorū que ſpiritualiterefficit in quocunqꝫ ſine fictione ipſum recipientechriſti baptiſmum. Dicit enim Criſo. ſuper Mat. ꝙin principiis ſpiritualium rerum ſemper ſenſibilesapparent uiſioues: ut ſi poſtea nō fiant ex his quefacta ſunt recipiant fidem inuiſibilis effectus quicorporalibus ſignis delectantur. Et ideo ſuper chriſtum baptizatum corporali ſpetie ſpiritus ſanctusin colūba deſcendit: ut poſtea inuiſibiliter credaturdeſcendere ſuper omnes: quia etiam baptizatis: celum aperitur: & baptiſmus eſt a uirtute celeſti & adfidem atqꝫ amorem inuiſibilium que latent in celobaptizatos inducit: ideo ſuper baptiſmum chriſticelum dicitur aperiri: quia etiam ī baptiſmo fit adoptatio ſpiritualis per gratiam in filios dei: & hoc ꝑmeritum ieſu qui ē naturalis filius dei patris: ideoſuper chriſtum baptizatum uox patris intonuit corporali auditu. ¶ Et quia effectus baptiſmi a totatrinitate procedit: & ad uiſionem beate trinitatisinducit. Idcirco in baptiſmo chriſti manifeſtat̉ teſtimonium trinitatis: pater in uoce: filius in humanitate: ſpiritus ſanctus in colū be ſpetie. Dicitur artem in colūbe ſpetie: quia illa columba in proprietatibus ſuis fuit ſpecies ſpiritus ſancti demonſtratiua preſentie ſpiritus ſancti: & fuit uera columbain ſpetie animalis: ad hoc ſolum miraculoſe producta: & ſtatim poſt ad preiacentem materiam e ſtreducta. Non iuncta ſpiritu ſācto: ut ſuppoſito: ſedut ſignum ſignato ſicut dicit Auguſtinus de agone chriſtiano. ¶ Apertio autem celorum poteſtrationabiliter intelligi aliquis corporalis fulgor Iucis circa baptizatum ieſum quem fulgorem ſicut& alia corporalia ſigna potuerunt uidere circūſtantes: ſicut narrat Criſoſtomus: licet hoc relīquat ſubdubio. Non autem poteſt intelligi ſtatio corporalis celi. Sed altius eſt intuendum: ꝙ apertio celorūfuerit intellectualis uiſio chriſti ieſu qui tunc intellectualiter uidit in ſuo merito omni baptizato uiſionem ſummi celi beate trinitatis fuiſſe apertam:& hoc dicit littera que dicit. Aperti ſunt ei celi: licetautem hoc uiderit ab inſtanti ſue conceptionis: tamen rationabiliter dicitur: quando quaſi in perſona omnium baptizatur: ut per hoc oſtendatur ꝙ īeius merito eſt factum: quod in nobis per traſformationem in ipſum eſt denuo fiendum. Cuius uiſionis poteſt dici ſignum extrinſecus ſplēdor: quipropter magnitudinem luminis dictus eſt apertioceli. ¶ Rationabiliter autem pater manifeſtatur inuoce: quia prius proprie eſt dicere uerbum eternū:unde & ſignificatum huius uocis illam eternamgenerationem patris: & uerbi filiationem inducit:cum dicitur. Hic eſt filius &c. quaſi dicat. In hoc ſolo placitum meum cōſtitui: & ideo baptizatus ſoſus mihi placet: quia chriſtus efficitur per gratiamtranſformantem in ipſum. Videtur etiam Criſo. dicere: ꝙ uox fuerit audita a populo. Et ideo ne creditetur ſuper lo. facta colūba apparens ſuper ieſum
ſingulariter declarauit uocem de ipſo prolatā. Super ieſum autem baptizatum in colūbe ſpecie ſpiritus ſanctus apparuit: ut oſtendat baprizandum ſine fictione debere accedere: quia ſicut dicitur Sapiētie. i. Spiritus ſanctus diſcipline effugiet fictū. Columba autem eſt animal ſimplex: dolo & aſtutia carens: propter quod ieſus dicit. Eſtote prudētes &cVSecundo ad deſignandum ſeptem dona ſpiritus ſancti: que in cōiumbe proprietatibus figurantur. Tertio ad deſignandum effectum propriumbaptiſmi qui eſt remiſſio peccatorum & reconciliatio ad deum. Columba enim eſt animal manſuetum. Et ideo ſicut dicit Criſo. ſuꝑ Mat. In diluuiocolūba apparuit ramum ferens oliue cōmunem orbis terrarum tranquillitatem annuntians. Quartoad deſignandum cōmunem effectum baptiſmi ceſt conſecutio eccleſie unitatis. Ad eph̓. v. Chriſtustradidit ſemetipſum: ut exhiberet glorioſam eccleſiam non habentem maculam neqꝫ rugam aut aſiquid huiuſmodi mundans eam lauacro aque ī uerbo uite: unde in canticis de eccleſia dicitur. Vna eſtcolumba mea. Eſt enim columba animal amicabile & aggregabile. ¶ Quinta & precipua ratio eſtquia colūba eſt animal fecundum & amoroſū: pacificum & gemebundum: & purum: & per baptiſmi ſacramentum chriſtus ieſus infuſione amorisfecunda debuit multitudinem electorum generare innocentem puram: & per ſue paſſionis configurationem continentie gemebundam. ¶ Circahoc ſacramentum fiunt aliqui errores. ¶ Primus ēfelicianorum baptiſmum in aqua non recipientiūſed ſolum ſpirituale in anima ſufficere dicunt. Cortra quos dicit ieſus Io. iii. Niſi quis renatus fueritex aqua &c. I Secundus error fuit donariſtarū baptizantium eos qui ſunt a catholicis baptizati. Cōtra quos. dicitur ad ephe. iiii. Vna fides unum baptiſma. Eſt & alius error eorum: nam dicunt ꝙhomo in peccato exiſtens baptizare nō poteſt. Cōtra quos dicitur Io. primo. Super quem uideris ſpiritum deſcendentem: & manentem ſuper eum: hiceſt qui baptizat in ſpiritu ſancto &c. Vnde nō nocet ſuſcipienti malus miniſter: nec in hoc: nec inalijs ſacramentis: quia chriſtus eſt illius miniſter ꝑfectus: qui interius per ſeipſum efficit ſacramentū.¶ Quartus error eſt pelagianorum qui dicūt pueros: propterea baptizari: ut per regenerationē adoptati dmittantur ad regnum dei de bono meliustranſlati in iſta renouatione ab aliqua obligatiōeueteris uinculi abſoluti & ſic anichilant originalepeccatum. Huic etiam errori appropīquat opinioque dicit ꝙ paruuli non baptizati licet punianturcarentia uiſionis dei: nulla tamen puniuntur penaſenſibili in carne uel mente. ¶ Addunt ꝙ maioriconſolatione prediti ꝗͣ poſſit aliquis homo per naturam in hac uita habere. Dicunt enim ꝙ in ſeꝑaratione anime infunduntur eis ſpecies quibus eorum natura intellectualis perficitur: ī cuius cognitīone ī perpetuū delectātur. Nec autem uidet̉ fuiſſe