¶ Secunde partis¶ Capitulum xiiii.
tur ꝑ aſſimilatōem ad deū ⁊ trāſformatiōeꝫ in ip̄mQuarto rōe ſcripture. in quo notat̉ plena ſcīa ⁊ cognitio ꝟitatis q̄ ibi erit in beatis Et vocat̉ iſte denarius. tū qꝛ tota vita hoīs. tota etiā vita pn̄s reputat̉qͣſi vna dies. in qua nūqͣꝫ a bono oꝑe eſt deſiſtendū.tū qꝛ nō niſi oꝑanti in die gratie ⁊ nō in nocte culpereddit̉. tū qꝛ in die glorie primo dabit̉ Et miſit eosin vineā ſuā. qͣſi ab initio miſit ad vocandū hoīes adfidē redemptoris. ⁊ inuitauit ad viuendū iuſte ⁊ bn̄oꝑandū Et egreſſus ꝑ maiorē manifeſtationē circahorā terciā .ſ. a tꝑe noe vſqꝫ ad abraham. vidit ꝑ miſeratōem alios ſtantes in foro ocioſos. ⁊ illis etiaꝫad vineā inuitatis mercedē ꝓmiſit. ẜm criẜ. Perfoꝝ mūdus accipit̉. in quo calumnie iniurie ꝯtētiones diuerſoꝝ negocioꝝ difficultates ſꝑ tumultuoſe ⁊ oīa venalia ſunt. In iſto foro aīe hoīm venalesexponūt̉. Mercatores duo ſunt deus ⁊ diabolus.Quidā ſic ceci ſunt vt vendāt ꝓpriām aīam diaboloꝓvili p̄cio. qꝛ ꝓ modica pn̄tis vite delcātiōe. vt guloſi ⁊ luxurioſi. q̄dā ꝓ honoribꝰ ⁊ gl̓a mūdi. vt ſuꝑbi ⁊ vane gl̓oſi. qͥdā ꝓd̓itijs ⁊ bonis tꝑalibꝰ vt raptores ⁊ auari Talem mercatorē fugiamus. ⁊ vendamus aīas nr̄as xp̄o qui nos emit ſanguine ſuo p̄cioſo. Ocioſitas eſt debiti oꝑis defectus. Un̄ ẜm criẜ.Pccōres mortui ſunt non ocioſi. qui diabolo ſeruitmortuus ē. qui opus dei nō oꝑat̉ ocioſus ē qͥ alienatollit mortuus ē. qui ſua nō dat ocioſus eſt Coluiſtivitē mīe ſi das ieiuno. ſi ieiunas ⁊ ſi nemī das ocioſus es ⁊ ſic de alijs Iteꝝ aūt exijt ꝑ ampliorē manifeſtatiōem circa ſextā .ſ. ab abrahā vſqꝫ ad moyſē⁊ circa nonā .ſ. a moyſe vſqꝫ ad xp̄m. Et fecit ſil̓r inuitando ⁊ mercedē ꝓmittendo. circa vndecimā ꝟo.i. in vltimis tꝑibꝰ .ſ. a tꝑe xp̄i vſqꝫ ad finem mūdiexijt ꝑ clariorē manifeſtatōem. cū xp̄s apparuit. ⁊ inuenit alios ſtantes nō ꝓficiētes. nō ſe hūiliantes .ſ.gentiles ⁊ dixit illis Quid in hoc loco tā ꝑiculoſotā trāfitorio. tā fetido ſtatis. cū potius ire deberetisqꝛ vita breuis via lōga ꝟtus debilis tota die cū hēatis tꝑis īportunitatē mercēdis ſecuritatē ⁊ immēſitatē. ocioſi vobis nihil ꝓficiētes. ꝓximis nō ſubuenientes. hoſtibꝰ nō reſiſtentes ⁊ impoſteꝝ nō ꝓuidētes cū multa mala docuit ocioſitas. quaſi dicat dn̄socioſis. Cur tanto tꝑe ꝓ ſalute veſtra negligitis laborare Dicūt ei qꝛ nemo nos ꝯduxit .i. nullus ꝓpheta nullus doctor ad nos inſtruendū venit. d̓t illis Ite⁊ vos .ſ. gentiles in vineā meam. mente credendo.ore ꝯfitēdo. oꝑe laborando. qꝛ ẜm criẜ. qui nō oꝑatur in hoc ſeculo. non māducat in futuro. imo diesiſte eſt dies oꝑationū. dies qui ſequit̉ eſt dies feriaꝝEt interponit̉ hic ꝯiunctio copulatiua .ſ. ⁊ qꝛ gentiles iudeis adiūcti ſunt vt vna eccīa ex ambobꝰ fieret¶ Iſta ꝑabola principaliter ⁊ coīter exponit̉ ſcd̓mdiuerſas mūdi etates vt iā viſum eſt ſupra Moraliter aūt p̄t exponi de vocatis ad gr̄am ẜm diuerſas etates hoīm. ⁊ ſic in mane ſeu in prima hora intellgitur puericia. in tercia adoleſcentia. in ſexta iuuentus ſeu virilis etas. in nona ſenectus. in vndecimaſenium ſeu decrepita etas. In quibus qui in bonisoꝑbꝰ laborare negligit tota die .i. tota vita ocioſusſtat Ergo quolibet tꝑe qͣlibꝫ etate vocat d̓s homines
ad grām ⁊ gloriā. qꝛ ſꝑ aliqui ad vitam bonā perducunt̉ ⁊ a dn̄o premiant̉. ſi em̄ vera nunqͣꝫ ſera erit penitentia. Nota hic verbū cuiuſdā hoīs ſibijpſi opponentis ⁊ di. Iam es in hora nona. quid igit̉ ociarisNūc es in vndecima quid igit̉ ſtas. quā aliam expectas. Sꝫ nec in vndecima hō dedignabit̉ ſeruitutetua. Scd̓m yſi. ſex ſunt etates hoīs. Prima etas eſtinfantia ⁊ ꝓtendit̉ in ſeptē annos Scd̓a ē puericiatendēs vſqꝫ ad. xiiij. annū. Tercia eſt adoleſcentia.que ꝓtendit̉ vſqꝫ ad. xxviij. annū. Quarta eſt iuuētus finiens in quinquageſimo anno. Quinta eſt ſerioris .i. grauitas que eſt declinatō iuuentutis in ſenectutē nondū ſenectus. ſed iā nō iuuentus. que etasa quinqͣgeſimo anno incipiens in ſeptuageſimo terminat̉. Sexta ē ſenectus que nulla annoꝝ tꝑe determinato finit̉. ſed poſt illas quinqꝫ etates quatūcūqꝫvite eſt ſenectuti deputat̉ Seniū aūt eſt ꝑs vltima ſenectutis. dicta ꝙ ſit terminus ſexte etatis. Septīavero eſt in quiete aīaꝝ vſqꝫ ad diē iudicij. ⁊ tunc inteſurrectōe erit octaua etas. Cū ſero factū eſſet .i.cū finito oꝑe. finis mūdi vel huius vite aduenit Ubiẜm criẜ. ꝯſidera ꝙ non mane imo ſero reddit mercedē. qꝛ ſolū remunerat ꝑſeuerantē oꝑariū ⁊ fidelē.d̓t dn̄s vinee .i. deus pater qui dn̄s eſt ꝓcuratori ſuo.ſ. xp̄o. pater em̄ oīa dedit in manus eius. voca oꝑarios ⁊ nō ocioſos an̄ tribunal ⁊ redde illis mercedē.ſ. eternā. voca inqͣꝫ eos de labore ad requiē. de merore ad iocunditatē. de bello ad pacē. incipiēs a nouiſſimis vſqꝫ ad primos Denarius dat̉ prīo nouiſſimis. qꝛ ẜm aug. Licet det̉ omnibꝰ ſimul. illi tn̄ quipoſt vnā horā vel paucas ip̄m recipiunt dicunt̉ priꝰreciꝑe qͣꝫ illi qui poſt multas horas expectauerunt. ⁊poſtea receperūt. Et ẜm criẜ. Iuſticia fuit oībꝰ reddere. ſed nouiſſimis primo hoc nō fuit iuſticie ꝯtrarium. ſed mīe on̄ſiuum. dū tn̄ alijs reddat̉. Unde ẜmeundē vt on̄dat deus ineſtimabilē mīam ſuā primūnouiſſimis reddit mercedē poſtea primis. nimia eīmīa ordinē non aſpexit. dn̄i ergo mīa que in ſuis donis plus aſpicit cor ⁊ preſert oꝑi ⁊ tꝑi. ſupplet in nobis dāna ipſius oꝑis ⁊ tꝑis. Un̄ ber. Exaggera qͣntum vis merita ⁊ extolle ſudores. melior eſt mīa dn̄iſuꝑvitas. ex ea ſane oꝑis ⁊ tꝑis dāna mihi reſartioEt ſic ex precepto patriſfamilias acceperūt nouiſſimi ⁊ ſil̓r primi ſingulos denarios .i. ſingula premiaiuxta ꝯuentōem .ſ. eternitatē ſeu vitā eternā. Scd̓maug. Iſte vnus denarius qui oībus dat̉ eſt vna vitaeterna que ab oībꝰ ꝑcipiet̉. que equalis erit omnibꝰnulli longior. nulli breuior. qꝛ in eo nō viuit vnusalio minus ſeu ꝓlixius meritoꝝ tn̄ diuerſitate fulgebunt alij magis alij minus Hic gͦ denarius vnus eſtin ſe multiplex ꝓpter drām accipientiū. qꝛ ibi eruntmulte diuerfitates meritor ¶ Et accipientes primimurmurabāt aduerſus prēmfamilias dicentes. Hinouiſſimi .ſ. gētiles vel martires vel in bonis feruentes vna hora fecerūt. qꝛ modico tꝑe labores ſuſtinuerunt. deuotio em̄ voluntatis tꝑis ſpaciū breuianit cūmerito paſſionis xp̄i ⁊ pares nobis illos feciſti .ſ. inpͥmio qui portauimus pondus diei ⁊ eſtus. Pōdusdiei ſignificat opus iuſticie. eſtus ꝟo calorē tēptationum quas ꝯflat malignitas demonū. cupiditas tēpo