Follum. LVII.
queat. Philoſophiaꝫ aūt earum rerum quevere eſſent. ſuīqꝫ immutabilem ſubſtantiaꝫſortirent. quod diſcīplinam eſſe conſtituit.Eſt autē philoſophia amor ſtudium ⁊ amicitia quodāmodo ſapientie. Sapientie vero non huius. que in ferramentis quibuſdā⁊ in aliqua fabrili ſcientia notitiaqꝫ verſat̉ſed illius ſapientie que nullius indigens. viuax mens ⁊ ſola rerum primeua ratio eſt. eſthic amor ſapientie intelligentis animi. ab illa pura ſapientia illuminatio. atqꝫ quodammodo ad ſe ipſam retractio. atqꝫ aduocatiovt videtur ſapientie ſtudium diuinitatis. ⁊pure mentis illius amicicia. Hec igitur ſapientia cuncto animarum generi meritum ſuedignitatis imponit. Et ad proprie natureyim puritatemqꝫ reducit. Hinc naſcitur ſpeculationum ⁊ cogītationum veritas. ⁊ ſancta puraqꝫ actuum caſtimonia. Quomodovero humanis animis hoc excellentiſſimuꝫbonum philoſophie comparatum eſt. vt viefilo quodam procedat oratīo ab ipſis efficientijs anime ordiendum eſtNota infraſcriptade potetijs animeDe triplici animei. Et ſolum hominem ratione preditum.Riplex eſſe omnino anime visin vegetandis corporibus dep̄henditur. Quarum vna quidēvitam ſoli corpori ſubminiſtratvt naſcendo creſcat. alēdo ſubſiſtat. Alia vero ſentiendi iudicium prebet. Tertia in mētis ratione ſubnixa eſt. Harum autem p̄meofficium eſt vt creandis nutriendis alendiſqꝫ corporibus preſto ſit. Nullum vero preſtat rationis ſenſuſye iudicium. Hec autemeſt herbatum atqꝫ arborū. Et quicquid terre radīcibus affixum tenetur. Secunda vero compoſita atqꝫ coniuncta eſt. ac primamſibi ſumens ⁊ in partem conſtituens viriuꝫde quibus poteſt capere. ac multeforme iudicium capit. Omne em̄ animal quod ſenſuviget. idem̄ ⁊ naſcitur. ⁊ nutritur. ⁊ alitur.Senſus vero diuiſi ſunt. ⁊ vſqꝫ aq quinarium numerum creſcunt. Itaqꝫ quicquid alit̓
tantum. non etiam ſentit. Quicquid veropoteſt ſentire. etiam alitur. Ei quoqꝫ primavis naſcendi anime atqꝫ nutriendi probat̉.eſſe ſubſtantia. Quībus vero ſenſus adeſtnon tantum eas rerum formas capiunt̉. quībus ſenſibili corpore preſente feruntur. ſedabcedente quoqꝫ ſenſu: ſenſibilibus ſe poſitis cognitarum ſenſum formarum ⁊ ymagīnes tenent. memoriamqꝫ conficiunt. Et prout quodqꝫ animalyaleat. longius breuiuſqꝫcuſtodit. Sed eas ymagines confuſas atqꝫineuidentes ſummunt. vt nihil earum coniunctione ac compoſitione efficere poſſint.Atqꝫ idcirco meminiſſe quidem. nec equeomnia. Amiſſam vero obliuionem recolligete ac reuocare non poſſunt. Futuro verohis nulla cogitatio eſt. Sed vīs anīme tercia: que ſecum priores ſcilicet alendi ⁊ ſentiendi trahit. His velut famulis ac obedientibus vtitur. eadem tota eſt in ratione conſtituta. Eaqꝫ vel in retum preſentium firmiſſima concluſione. vel in abſentium intelligentia. vel ignotarum inquiſitione verſaturHec tamen humano generi preſto eſt. quenon ſolum ſenſus ymagīnationeſqꝫ perfectas ⁊ nō increditas capit. ſꝫ etiā pleno actuintelligentie quod ymaginatio fuggeſſit. explicat atqꝫ confirmat. Itaqꝫ vt dictum eſtHuic diuine nature non ea tantum in cognitione ſufficiunt. que ſublecta ſenſibus cōprehendit. Veruꝫ etiam ſenſibus ymaginatione concepta ⁊ abſentibus rebus nominavidere poteſt. Et quod intelligenti rationecomprehendit. vocabulorum quoqꝫ poſitionibus aperit. Illud quoqꝫ eī nature propriū eſt. vt per ea q̄ ſibi nota ſunt. ignota inueſtiget. Et non folum vnūquodqꝫ an ſit. ſꝫquid ſit etiam ⁊ quale ſit. nec non. cur ſit. oportet agnoſcere Quā triplicem anime vimſola (vt dictū eſt)hominū natura ſortita eſtcuiꝰ anime vis intelligentie motibꝰ nō catꝫAut em̄ an̄ quid ſit: inq̄rit aut ſi eſſe ꝯſtiteritquid ſit adiudicat. qd̓ ſi etiā vtriuſqꝫ ſciēti ārōne poſſidet̉. quale ſit vnūqd̓qꝫ inueſtigatCū tgit̉ hic ſit actus humani animi. vt ſemꝑinpn̄tium ꝯp̄henſione. aut in abſentiū intelligentia. aut ignotoꝝ inquiſitione verſetur.Duo ſūt in quibꝰ omnē. oꝑam vis aīe rōnātis impendit. vnū quideꝫ vt rerum naturasinquiſitionis ratione cognoſcat Alterū ꝟovtad ſcientiaꝫ prius veniat quod poſt mortalis grauitas exerceat