Druckschrift 
De exemplis et similitudinibus rerum
Entstehung
Seite
187r
Einzelbild herunterladen
 

De animalibus terreſtribus

et mētis ſoliditatē frāgit: vltimo crucia ꝯſcīe vel pene īducit: Eſa. lxvj. Vermiseoꝝ moriet̉. Itē aſſimilat̉ muſce bouine: quouſqꝫ ſub cauda vacce vl̓ eius corpori manet affixa: qͥeſcere non ſinit: ſedcauda erecta miro inſaniēs camposvndiqꝫ currit. Sil̓r qͣꝫdiu peccati inheretꝯſcīe aīa pōt quieſcere: et tūc diuerſavagat̉: q̄rens inueniēs requiē qͣꝫdiupctm̄ fuerit amotū pnīam. Itē peccati fetorē dꝫ odire fugere exēplo formice. Dicit enī Ariſto. in formicꝭ eſt ſenſus olfactꝰ: odiūt omnē fetidū. Un̄ ſi qͥsdomos earuꝫ ſubfumigauerit aliqͦ fetido:eas deſerūt. Sic dꝫ oīa dimittere et fugere in qͥbus ē fetor peccati: Eccī̓. xxj. Fuge pctā. Item pctm̄ aſſimilat̉ regulo ſerpenti .i. baſiliſco: olfactu ſuo necat: viſuſuo interficit om̄e viuū: ad cuiꝰ aſpectumnulla auis illeſa ꝑtranſit: ſi procul fueritore eius cōburit̉ deuorat̉ a muſtela conuincit̉. Un̄ ab hoībus ad eiꝰ cauernā deferunt̉. nihil enī altiſſimꝰ abſqꝫ remedio dereliqͥt. Un̄ baſiliſcꝰ viſa muſtela fugit quēinſequit̉ occidit: maxime ſi priꝰ paſta ſitruta: vt Ariſto. Auicē. dicūt. Sil̓r pecca occidit aīam: vel odoratū moroſe delectatiōis in cogitatiōe: vel viſum .i. conſenſum oꝑis. Un̄ aues .i. hoīm mētes ſoloviſu .i. cōſenſu etiā ſi lōge ſint ab oꝑe: occidunt̉ deuorant̉ a peccato. Sed remediūꝯtra baſiliſcū .i. ꝯtra pctm̄ eſt muſtela rutarefecta .i. pnīa amaritudine plena ip̄m viſa fugat: qꝛ penitētia ſolū in ꝯtritiōe vel inꝓpoſito habita qn̄qꝫ pctm̄ purgat. Psͣ.xxxj. Dixi ſcꝫ in ꝓpoſito cordis confiteboraduerſum me iniuſticiā meā dn̄o ⁊cͣ. Sꝫ tn̄opere cōpleta ip̄m ꝑfruens ſcꝫ pctm̄ extinguit: Actꝭ. iij. Conuertimini peniteminivt deleant̉ peccata vr̄a. Item pctm̄ aſſimilat̉ aſpidi. aſꝑis aurē obturat vt vocem hoīs incantantꝭ audiat nec ei obediat: hoc ꝑtinet ad pctm̄ ſuꝑbie: qꝛ ſuperbus vocē dei audit: eiꝰ mādatis obedire contēnit. Psͣ. lvij. Sicut aſpidis ſurde obturātis aures ſuas non exaudietvocē incantantiū ⁊cͣ. Item aſpis interfecto cōꝑari ſuo .i. cōiuge ſua ilro furore interfectorē ꝑſequit̉: illū ſtue foluꝫ ſiue int̓multos aggredit̉: nec periculū curare videtur vt ſuū cōꝑarē vlciſcat̉: hoc ꝑtinet advitiū ire: qꝛ iratꝰ ꝓpter appetituꝫ vindicte

precipiti furia omni periculo ſe exponit.Itē eſt quedam ſpecies aſpidis d̓r ſititla: ex eo a ſe ꝑcuſſum fiti occidit: hocnet ad auariciā. Cuiꝰ ſitis .i. apperitꝰ fit inextinguibilis Itē eſt quedā alia aſpisd̓r viperalis: ſcꝫ ſomno interficit: hūccleopatra ſibi apponeret: ſomno reſolutaeſt: hoc ꝑtinet ad accidie vitiū: pigricia ſomnolentia aīam occidit. Ite eſt aliaque d̓r emorrois: qꝛ ꝑcuſſus ab ea diſſolutis venis fluxū ſanguinis vitā finit. ꝑtinet ad luxurioſos: qꝛ ſcꝫ luxuria fluxū ſeminis corpꝰ reſoluit: ad eternū interituꝫaīam inducit. Itē eſt aliꝰ ſerpens dicitur peſter: ſemꝑ ore patente emittēs virꝰincedit: ſꝫ ab eo ꝑcuſſus diſtendit̉ necat̉.hoc ꝑtinet ad vitiū gule: qꝛ guloſus ore patente .i. parato ad cibū ſemꝑ īcedit: virꝰ:id eſt vitiū gule patent̉ on̄dit. Itē aſpishabet oculos in tymporibus in fronte.Un̄ directe reſpicit: ideo aduerſariuꝫꝑſequit̉ magis auditu vel olfactu qͣꝫ viſu. ſi ſic eſſet vt dicit Plini. vix abeo euaderet: hoc ꝑtinet ad inuidiā: qꝛ inuidus recto ſꝫ toruo maliuolo reſpicitoculo: ex auditu vel opinione ſua ſolū detrahendo ꝑſequit̉: tanqͣꝫ de re viſa vel certa. vn̄ Ps. cxxxix. de talibꝰ dic̄: Venenuꝫaſpidū ſub labijs eoꝝ. It̓eꝫ pctm̄ qͣꝫdiuretinet̉ ſemꝑ multiplicat̉ creſcit. Un̄ aſſimilat̉ crocodilo: qͣꝫdiu viuit ſemper creſcit. pctm̄ qd̓ pnīaꝫ non diluit̉: moxſuo pondere ad aliud trahit. Itē pecca plus inualeſcit abūdat in ꝓſperitateqͣꝫ in aduerſitate: ſicut ſerpētes plus abūdant ledūt in eſtate qͣꝫ in hyeme: in dieqͣꝫ in nocte. Omnes enī generalit̓ ſerpētesfrigide ſūt nature: nec ꝑcutiūt niſt caleſcūt. Un̄ venena eoꝝ plus nocēt de die qͣꝫde nocte: qꝛ ſūt frigide nocturno rore. Inhyeme ſe in nidis inuoluūt torpeſcūt: ſꝫ īeſtate ſe diſſoluunt ad nocenduꝫ exeunt.Quid aūt frigiditatē ſerpentini veneniniſi malicia accipit̉ peccati: corꝑ conſenſum attingit: calorē protinꝰ charitatisextinguit. calorē vero diei eſtatis feruor minor maior intelligit̉ mūdane proſperitatis: ſicut frigꝰ ecōtrario noctis velhyemis breuiorē vl̓ leuiorē ſignat curſū aduerſitatis: ſꝫ in eſtate vl̓ in die venenū magis ledit: qꝛ ex ip̄o ꝓſperitatis feruore peccatū ꝑnicioſius creſcit. Vnde Psͣ. lv. di-