Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

Liberxiij.

erigant̉. ſedatis tn̄ tēpeſtatibꝰ ite adequant̉ vt dicit idē Idē aūtdr̄ pelagꝰ quaſi pellēs vndas. qꝛin mari fit vndaꝝ ꝓcellaꝝ motus continuꝰ et impulſus. Mare aūt vt dic̄ idē ibidē qͣꝫuis oīmfontiū in ſe recipiat aqͣs et flumina. ex tanto tn̄ aquaꝝ ꝯcurſuſuſcipit incrementū. qd̓ accidit ex vel qꝛ eiꝰ magnitudo influētesvndas ſentiat. vel qꝛ amaravndā dulce fluentū ꝯſumat. vl̓ qꝛipſe nubes multā aqͦſitateꝫ ad ſeattrahūt. ſiue illas auferāt partim vēti partim ſol exiccet. ſeu qꝛaque dulces occulta q̄dam foramina ꝑcolate redeāt ad capitafluuioꝝ fontiū reuolute. Hucuſqꝫ Iſid̓. li. xiij. Scd̓m Amb̓ āt etbaſiliū in hexameron. mare eſt aqͣ aggregatio multiplicata perdiuerſa loca et noīa. ſed tn̄ continuatione vna. ſꝑ mota. vaga. ſonora ſpūmoſa. in fluxu et refluxulune naturam imitās. cuiꝰ virtuteet influentia cohibet̉. Eſt autēmare caput et hoſpiciū fluuioruꝫfons imbriū ſibi diſcrepātes populi cōpulant̉. ſubſidiū in neceſſitatibꝰ. refugiū in periculis. itinerꝭ.ꝯpendiū. laborantis lucrū Demari etiā dicit Ariſtꝭ. in. li. meth̓o.Oīm aquaꝝ mare eſt principiūorigo. et eſt eaꝝ quies. et diuidit̉in reliqua maria. Cauſa auteꝫꝓpter quā fit in mari ſalſedo amaritudo eſt qꝛ vapor ē duo va-

tilis et aquoſus reſoluit̉ ꝑs ſubtilior motū ſolis et remanet groſſior. et calore ſolis calefit efficitur ſalſū qd̓ remanet et amarumvt ſudor et vrina. ex aduſtiōe eniꝫſit res amara quando remanentpartes terreſtres aduſte/ aqueiset inſipidis partibꝰ conſūptis. etde amaritudine per aduſtionis intenſiōem fit ſalſedo vt ptꝫ in cinere in aqua colata ſentit̉ ſalſaIteꝫ ariſ. in eodem. Aqua marisſalſa grauior eſt aqua dulci. quiahec grauior. iſta vero ſubtilior cuius ſignū ē qꝛ ouū natat in aquaſalſa et non in dulci. et ꝓfundiꝰ ſūmergit̉ nauis cadēs in aqua dulci qͣꝫ in ſalſa. Et ideo in mari mortuo mergit̉ animal nec genēatur. qꝛ vincit in eo ſiccitas Iteꝫideꝫ in li. de aīal̓. In mari e aquaet p̄t extrahi ab eo ſalſedo. qm̄ ſihomo acceperit vas terreū nouūcrudū et clauſerit eius orificiū eijceret ip̄m vacuū ī mari per dieꝫet noctem intrabit in ipſum aquadulcis. Item idem in libro meth̓oruꝫ. Aque dulces eleuanturpter leuitatem ſuā ſurſuꝫ et aqueſalſe deſcendūt ꝓpter grauitatemſuā deorſum et qd̓ ſalſum eſt remanet in terra et dulce euaporat Item idem li. de elementis MMare in actionibus ſuis imitatur naturam lune. qd̓ patet quia quandocūqꝫ luna oritur in aliqua hora dici vel noctis tūc flumē ingrediens mare in illa regiōe in ori-