Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

Liber

Haly in cōmento cor in hoīe ſehꝫ ad modū radicis in arbore Arteriaā em̄ naſcēs ex ſiniſtro. vētriculo cordis ſil̓is eſt trinco vel cruriarboris. elongata a corde ramificat̉ in duas ꝑtes. qͣrū vna tēditad ſurſū. alia deorſuꝫ. et ille ramificant̉ et diuidūtur ad modū virgeex ramis totū corpꝰ vſqꝫ ad arterias capillares ſparſas in cute.qn̄ dilatat̉ cor. dilatant̉ et oēs arterie ſil̓. et qn̄ ꝯſtringit̉ ꝯſtringunt̉et ip̄e ſil̓. et dilatatiōeꝫ eaꝝ attrahit̉ aer frigidꝰ ex exterioribꝰ cordis ad interiora eiꝰ Et in ꝯſtriction eiꝰ exprimit̉ vilior fumꝰ in eisgeneratꝰ et extrahit ip̄m ad exteriorā et ꝓpt̓ hoc eiꝰ calor euentat̉et per eiꝰ euentatiōem. eiꝰ ꝯplexioadequat̉ Et vt ait ideꝫ virtꝰ motiua eſt fixa in corde currit arterias ad vnāquāqꝫ ꝑteꝫ corꝑis etdefert vnicuiqꝫ ꝓpria vitaꝫ et ꝓpriūcaloreꝫ vitaleꝫ Seruit em̄ pectuscordi ſe aperiedo et frigidū aereꝫattrahēdo ſe claudēdo. ac fumoſū vaporeꝫ in corde generatū expellēdo. vn̄ ſi pectꝰ et arteria et alia vitalia inſtr̄a fuerint ſalua. obediūt ꝟtutes in oꝑatiōibꝰ ſuis. qn̄ſunt infirma obediūt. Un̄ī bonitas et malicia ſubminiſtrātiū organoꝝ ꝓmouet. vel impedit corad ſuas perāgendas actiōes. vn̄qn̄ cor ē forte et hꝫ mēbra ſibi obedientia. bene in dilatādo et ꝯſtringendo ſe habētia. fortis ꝓcedit acorde reſpiratio. fortis pulſus.

Quintusfortis oꝑatio ẜm bonitateꝫ organi et virtutis Qn̄ ꝟo virtꝰ eſt debilis et remiſſa p̄t extendē̓ arterias in oēs eiꝰ dimēſiōes vn̄ ſeqͥturminor reſpiratio et minor pulſus. Iteꝫ ibidē Si cor fuerit nimisfrigidū et nimis hūiduꝫ erit pulſꝰmollis et erit priuatꝰ virilitateet audacia. timidꝰ atqꝫ piger. et apilis in pectore erit nūdꝰ ꝓpter vaporis fumoſi vn̄ generant̉ pili paucitateꝫ Si ꝟo fuerit cor nimis ſic et frigidū faciet pulſum aſperūdurū et paruū et reſpiratio aeristardā et rara maxīe ſi pectꝰ ꝑuuꝫfuerit atqꝫ ſtrictū Hucuſqꝫ Halyſuꝑ tegn̄. Gal̓. et hec ſufficiant.Ca. xxxvii De anhelituNhelitꝰ cordis et pulmonis ē motꝰ. ꝓpter attractio frigidi aeris ad tꝑamē innati caloris eiuſdeꝫ expulſione generatꝰ Cor em̄ nullo modocarentiā attrahendi aeris pati p̄tSi em̄ modicū ſpātiū ab: attractione aeris quieſceret lederet̉ veldeficeret Anhelitꝰ ergo ꝯtrarioshꝫ motꝰ. qꝛ dilatando pulmonemaereꝫ trahit et ꝯſtringēdo expellitAnhelitꝰ itaqꝫ ē caloris cordisattractiōem aeris tꝑatiuꝰ et expellēdo vaporeꝫ fumoſū eiuſdeꝫ purgatiuꝰ. Eſt etiā vitalis ſpūs et aīalis nutritiuꝰ Itē fortitudine etdebilitate ꝯſiſtētie ſpūaliū oſtēſiuꝰſicut ſuperiꝰ de pulmonis ꝓprietatibꝰ dictū ē Itē in anhelādo plꝰ