Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Seite
99v
Einzelbild herunterladen
 

De vlceribusFen.IIII.

ſoluet̉ pus ei ſil̓ia .i. accidet: tūc reſolutio illiꝰ tumoris gn̓ationē ſaniei vel hūiditatꝭ ſimilis ſibi: immo ſi accidit diſꝑgat occultet̉: ꝑꝑea: qꝛ maͣ ad interiꝰ retrocedit: hoc a̓t .ſ. ē ſignificatio mala. Et ꝓpter ea dictū ē pͥusdato tumor appareat: ſi tn̄ ſubito diſpareat talis diſparētia ſubito accidit ꝓpter reſolutionē maͣe: aut qꝛ maͣ īſaniē cōuertit̉: qꝛ tales oꝑatiōes eſt pol̓e fieri ſic ſubitoidcirco ē ſignificatio mala ſignificet maͣm regredi admēbra nobilia: ē qd̓ dicit Hyp. ī p̄dicto affoº. his veroſcꝫ tumoribꝰ apparētibꝰ repēte .i. repēte diſparētibꝰbuſdam ꝗdē retro ſpaſmꝰ ⁊c̄. Deinde cum dicit. Amplius ſūt vicinātia mēbris neruoſis ſicut vlcera dorſalia: qm̄ ſunt in vicinitate dorſi uuche: vlcera que cadūtⁱ inanteriore parte coxe genu: qm̄ ip̄a iteꝝſunt ſicut lacerti neruoſi ī ꝗbꝰ res ꝯuertitur ad ſpaſmū ꝑmixtioneꝫ rōnis ēt. Siaūt euenit in mēbris neruoſis plurimuꝫquoꝝ ē in antecedēte extēſionis corꝑis timet̉: aut curſus ſanguinis ſi ceciderit īmedietate inferiori extēſionis: ſil̓r timet̉ex eis qn̄qꝫ ꝑmixtio rōnis: timet̉ cadit pleureſis ſanioſitas poſt ipſā: autꝓueniat ſputū ſanguīs ſi ceciderit in medietate ſuꝑiore eiꝰ: tu ſciuiſti intētioqn̄qꝫ timet̉ in eis iteꝝ ꝑmixtio rōnis. In ꝑte iſta: qꝛ vidcm̄ eſt ſuſpitio timor in vulneribusvnomō cōtīgit rōne mēbri in quo fit on̄dit maxime ſūtmēbra exteriora in ꝗbꝰ accidūt vlcera ſūt ſuſpecta timoroſa: ꝓpter ꝗd ſūt ſuſpecta timoroſa: duo facit.mo oſtēdit in ꝗbꝰ ꝑtibus vulnera cōtingētia ſūt apta prouocare ſpaſmū ꝑmixtionē rōnis: qꝛ .ſ. ea cōtingūt ībris multū neruoſis ex ꝗbꝰ .ſ. cito nocumētū ꝑuenit ad cerebrū. ſcd̓o on̄dit in ꝗbꝰ ꝑtibꝰ vulnera cōtingētia ꝓuocāthec accn̄tia: ēt alia accn̄tia ſunt timoroſa ſuſpecta.ſcd̓a ibi. Si aūt euenirēt ī mēbris. Qd̓ in pͥma ꝑte dic̄ manifeſtuꝫ ē. In ſcd̓a parte dicit ſi euenirent .ſ. vulnera inmēbris neruoſis: quoꝝ plurimū ē in anteriori ꝑte corporis .i. ſunt poſita ī anterioribꝰ ꝑtibꝰ corꝑibus incipiendo .ſ. a ꝑtibꝰ vētris ꝓcedēdo vſqꝫ ad terminū mēbroꝝ ſpiritualiū ſi acciderit .ſ. vulnus ī medietate īferioris extēſionis .i. circa ꝑtes mēbroꝝ īferioꝝ: vtputa qꝛ accidat circaꝑtes vētris timet̉ curſus ſanguinis: aut .i. egritudo fluxus ſanguīs per ꝑtē īferiorē: hoc eſt qn̄ maͣ debebatcedere ad exteriꝰ defluit deriuat̉ ad epar. i. ad īteſtina:tūc .n. egredit̉ egeſtio ſanguinea: qͣſi epatica: p̄cipuehoc accidit ſi in vulnere prius apparet tumor coloris rupei: iſte tumor poſtea diſpareat ſubito: ſil̓r timet̉ ex eoideſt ex iſto ēt vulnere exn̄te .i. accn̄te ī partibꝰ regionis īferioris qn̄qꝫ ꝑmixtio rōnis: hoc eſt qn̄ maͣ paſſio deriuatur neruos ad cerebrū: ſi vulnus accidat ī medietate ſuperioris eiꝰ .i. in regione mēbroꝝ ſuperioꝝ ſpūaliuꝫtimetur .ſ. qn̄qꝫ accidat pleureſis: hoc qn̄ maͣ deriuat̉ad pāniculū tegentem coſtas faceret egritudinē repletionalē in ipſo ex quo accidit ap̄a ſanioſitas: hoc accidit: vel qꝛ ex pleureſi poſtea cauſet̉ empima ſanioſitasin pectore: ꝓpter ea: qꝛ ꝯuertit̉ maͣ pleureſis in ſaniē quepoſteaⁱ coadunat̉ in ꝯcauo pectoris: hoc accidit forte: qꝛſanies exn̄s in vlcere apato detumeſcēte vulnere ſubitorecurrit ad pectꝰ fit empima. aut ꝑuenit īde ſputum ſan

guinis: hoc ꝗdē cōtingit ſi ꝓpter recurſum maͣe ad ꝑtespectoris accidat venas extēdi ſcīdi: vnde ſanguis egreditur accidit ſputū ſanguīs ex quo accidit vt iſti poſteaſint parati ad ptiſim. Subdit aūt: qꝛ fecerat mētionē ſanioſitate ī pectore cōpleta d̓claratiōe iſtiꝰ remittit ad tertiū canonem vbi determinat de ſanioſitate empimate.Et qn̄qꝫ timet̉ ī eis iteꝝ .i. in talibus vlceribꝰ taliū ptiumꝑmixtio rōnis: ꝗdē eſt ſi maͣ ad cerebrum ꝑducat̉: autnocumētū ad ip̄m ꝑueniat. Si ex dictis cōſideremuꝫ regreſſuꝫ maͣe ē nocumēti magni triplicē pōt hr̄e regonē ad quā ꝯuertit̉ regreſſus denotat̉ nobis pͥuatiōeꝫſaniei tumoris: aut ſubitā diſparētiā ip̄oꝝ. Nam aut regredit̉ ad mēbra ſuperioris regiōis: tūc cauſat ſpaſmuꝫ ꝑmixtionē rōnis. Aut regredit̉ ad mēbra inferioris regionis: tūc maximū fluxū cauſat vel egeſtionē ſanguineāaut reuertit̉ ad regionē mediā: tūc cauſat vel pleureſiꝫvel ſanioſitatē ī pectore vel ſputū ſanguīs. āt diuerſitatis ipſiꝰ maxime vr̄ ſumi ex duobuꝫ .ſ. ex aptitudinebri recipiētis: hec āt eſt debilitas mēbri recipiētis: naꝫ adlocū debiliorē maͣ defluit. Scd̓a pōt ſumi ex aptitudīemēbri mittētis vel a maͣ cōfluit .ſ. ex ꝑte loci diuerſi vulneris apati. ſi vulnꝰ apatis ſit magis circa ſuperioravr̓ qͣꝫtū eſt ex maͣ ſit magis apta recurrere verſuscerebrū: vn̄ gn̓at̉ ꝑmixtio rōnis vel ſpaſmꝰ. Si vero ſit īmēbris inferioribꝰ: vr̄ ſit magis apta recurrere adbra īferiora: vn̄ cauſat̉ egeſtio ſanguis. Si aūt ſit in partibus medijs: vr ſit magis apta recurrere ad pectus: vn̄cauſat̉ aut pleureſis aut empima aut ſputū ſanguinis: ethec eſt intentio Aui. Deinde cum dicit. Et de ſignis bonis in vlceribus ē vt incircuitu eoꝝ naſcant̉ pili ceciderunt. ſanioſitatis ī pectore ex lib. tertio. Et In ꝑte iſta Aui. ponit quoddā ſignū per qd̓ cognoſcimqn̄ in vlceribꝰ malis accidit ipſa rectificat̉: lꝫ id ſignuꝫmelius fuerit poſitū ſupra inter p̄dicta: dicit bonuꝫ ſignū eſt in vlcere vt renaſcant̉ pili in ꝑtibꝰ circunſtātibusa ꝗbus ceciderūt. Et huiꝰ eſt: qꝛ vt dcm̄ fuit pͥus caſuspiloꝝ accidit maxime in vlceribꝰ mollibꝰ in ꝗbus multhumiditas corrupta exit corrūpēs radices pilorum. Sergo incipiant pili renouari ſignificatur exiccatio humiditatis ſuperflue reetificatio eiꝰ: vnde ſignificatur perhoc fit ſanatio taliū vlceꝝ: talia vlcera in via ſanatienis procedunt. Deinde cum dicit. Et corpora ſuſceptibiliora curationisvlceꝝ ſunt que ſūt melioris cōplexionis paucioris hūiditatis ſuꝑflue inuentione ſanguinis boni in eis. Illa veroſunt multe humiditatis aut ſiccitatis ſūttarde ſuſcipiētes rectificationē vlcerumquāuis humida ſicut infantiū ſint ſuſceꝑtibiliora qͣꝫ ficca ſicut ſenū ꝓpͥe qn̄plexio ē radicalis ſicca priuata ſanguinemundo accidētalis hūida mollis ſicutin ſenibus iteꝝ: ꝓpter illud iterū fit inhydropicis curatio vlcerum eoꝝ difficilis: in pregnātibus iterū propter retentionem ſuꝑfluitatū earū: propterea ipſarum menſtrua retinent̉. Sꝫ in ſenibusnon ſanant̉ eorum vlcera ꝑꝑ illud: propter paucitatē ſanguinis eoruꝫ boni.