Tractatus.I.De althohoin 24
adurētibꝰ ⁊ ꝓprie ī mēbris facile ſuſcipientibus putrefactionē ꝓpter caliditatēſuā. ⁊ qꝛ ſuꝑfluitates calide approximāteis ſicut ſunt teſticuli ⁊ anꝰ. hec eſt ergoquātitas quā diximꝰ hic. Et tu ꝗdē inuenies in ſermone noſtro ꝗ eſt de vlceribꝰputrefactis qd̓ oꝫ te addere huic capl̓o.¶ In qͣ ꝑte ponit curā eſtiomeni. ⁊ dicit cū incidit mēbrūqd̓ putrefactū eſt. q. d. qn̄ mēbrū putrefactū eſt totaliter ⁊perpeſtiomenatū vel nō eſt adhuc totū corruptū: ſed ſꝑīcedit: tūc īcidat̉ tn̄ iūctura ſi ibi eſt putrefactio vel iuxtaſanū. ⁊ poſt iciſionē cauterizet̉ illd̓ qd̓ ꝯtinet ip̄m cū igneaut cū medicis cauterizātibꝰ. ⁊ ſi ibi remāet os qd̓ īdigetfectiōe: tunc cum ſerra ſerret̉: qꝛ nō naſceret̉ ibi caro niſiqs adeqͣret̉ cū carne ⁊c̄. Intellige āt ſic̄ ponit Albugaſſiscap̄. de crācrenis. ꝙ meliꝰ eſt cauterizare poſt iciſionē cūigne qͣꝫ cuꝫ medicina: qꝛ cauteriū cū igne eſt ſecuriꝰ ⁊ velocioris iuuamenti. Et ītellige ꝙ vl̓r vbicūqꝫ cōpetit cauterium .ſ. cū igue ſicut in putre factiōe maxime ꝙ meliuseſt qͣꝫ cauteriū cum medicina: ſicut ponit idē Albucaſſiscapͥ. de cauterio cū igne. dicit enī ⁊ ſcitote filij ꝙ ex actōecuratiōis ꝑ cauteriū cū igne ⁊ bonitate eius ſuꝑ cauteriūcū medicina cōburēte eſt: qm̄ ignis eſt ſimplex cuiꝰ actionō ꝑuenit niſi ad mēbrū qd̓ cauterizat̉ ⁊ nō nocet mēbroalij cōiūīcto cū eo niſi cū nocumēto modico ꝑuo. medicievero cumburētis actio ꝑuenit ad aliud qd̓ elongat̉ ex mēbris. Et addit vlteriꝰ. ⁊ fortaſſe facit accidere in membroegritudinē difficilis ſanationis ⁊ fortaſſe īterficii. Ignisaūt ꝓpter ſubtilitatē ſuā ⁊ bonitatē ſub̓e eius nō facit iſtd̓niſi ſuꝑfluat. hec ſunt verba ſua. Et ſi ꝗs vult vtilitatē cauterij ⁊ diſpoſitiones ip̄ius q̄rat in illo capl̓o. Et tu ꝗdemīuenies. Hic Auic. remittit nos ꝓ cōplemēto curationishoꝝ ad capl̓m de vlceribus putrefactis: qꝛ vt dictum fuitſupra iſta ſunt vicera. ⁊ iō curatio eoꝝ d̓pēdet ex curatione illiꝰ tractatus. Sed Auic. hic deteminat de ip̄is ꝓptercōuenientiā quā habebat cum p̄dictis ẜm ꝙ fuit declaratum in p̄ſenti capitulo. ⁊ patet quod dicitur.¶ De althohoin. Capl̓m xvij.Ntiꝗſſimi antiquoꝝ nomīauea runt eū noīe qd̓ tranilatū eſt inarabico althohoin oē ap̄a exn̄sin mēbris glandinoſe carnis aut alibi.In iſto capl̓o Auic. determinat de quodā apate cal̓o qd̓eſt ex maͣ cal̓a venenoſa qd̓ vocat̉ altoym noīe arabico: ⁊noīe greco vocat̉ carmata et turſios ẜm ꝙ ponit Auic. etnoīe latino vocat̉ antras: ⁊ noīe vulgari vocat̉ qͥbuoni aꝗbuſdā: ⁊ a ꝗbuſdā vocat̉ qͥmalladicti. poſui tn̄ hec noīavt nō erret̉ in cognitiōe ip̄iꝰ: qꝛ multi errāt circa hͦ ⁊ ī cura ⁊ī cognitiōe: īmo itantū errat̉ circa hoc ꝙ aliqn̄ attribuit̉ cura hꝰ ydiotis. ⁊ credit vulgus illos ſcire hͦ ap̄a curare: qꝛ vulgꝰ ꝑitū ab imꝑito nō diſcernit. ⁊ iō dic̄ Gal. inillo de igenio ſani. ⁊ neſcio an a deo an a fortūa mihi cōtingat: qm̄ vulgꝰ ſꝑ odio hūi ꝗ ꝑitū ab imꝑito n̄ diſcernit⁊ v̓itatē dilexi. Interp̄tat̉ altoym a ꝗbuſdā .i. attrahens ſeintꝰ: qꝛ id ap̄a eſt ex maͣ venenoſa q̄ ſtatiꝫ petit cor ⁊ attrahit ſe ad iteriora. ⁊ iō dicit Auic. in iſto ca. ꝙ iſtud apa adducit qͣlitatē malā īterficiētē cor ex via arteriaꝝ. ⁊ iō accidunt in hac egritudine pulſus cordis ⁊ ſincopis ⁊ vomitus. a ꝗbuſdā aūt ethimologizat̉ althoym a qͦdā vulgarifrancigenaꝝ altoym .i. altuy. Nā gallici cū volunt dicerede aliquo qd̓ eſt mortuus dicūt altuy. Et ideo qꝛ id apoſtema eſt mortale ⁊ īterficiēs. ideo a ꝗbuſdā īterp̄tat̉ altoym. i. occidēs ab illo vulgari gallicoꝝ. Uel p̄t dici antras
ab ītro: qꝛ in antro ponit baſim ſuā. Diuidit̉ autem parshec in duas. Primo Auic. determiat de hoc apate theorice. 2º practice. 2ª ibi in 2º capl̓o (Euacuatio ꝗdē cū flebotomīa) Circa pͥmū Auic. duo facit. Nā qꝛ illud nomē altoym erat equiuocū apud antiquos. ideo ponit primo triaſignificata huiꝰ noīs altoym que non ſunt ad ꝓpoſitum ⁊de ꝗbus nō intendit. 2º ponit quartū ſignificatum ip̄iꝰ dequo ītendtt̉ hic. ⁊ ponit accn̄tia et ſigna illiꝰ. 2ª ibi ¶ De inde dictuꝫ eſt omni apate ꝑnicioſo) pͥma in tres ẜm ꝙ ponit tria ſignificata de ꝗbus nō intendit hic. ⁊ patent ꝑtes.Prima in duas. pͥmo ponit vnū ſignificatū huiꝰ noīs altoym. 2º qꝛ mentionē fecerat de glandoſis carnibꝰ diſtuguit īter carnes glandoſas ⁊ cōparat eas īter ſe. 2ª ibi (Eſenſibilia ꝗdeꝫ ſunt) dicit pͥmo. Antiꝗſſimi .ſ. medici antiquoꝝ .ſ. medicoꝝ noīauerūt altoym noīe qd̓ trāſlatuꝫ eſtde greco in arabicū .i. ꝙ nomē altoym eſt nomē arabicuꝫtrāſlatū de greco eſt ſu. oē ap̄a exn̄s ⁊c̄. aut alibia. alia lr̄.dicit alibi. ſi dicatꝭ alibi. eſt tunc textus planus .ſ. ꝙ altōyꝫeſt apoſtema exūs mēbris glanduloſe carnis: aut alibi .i.in alio loco corꝑis. ſed tn̄ hoc nō videt̉ beneˡ ꝓbabile ꝙſic d̓cat: qꝛ tunc videt̉ ꝙ altoym eſſet nomē generale adomnē apa. ita ꝙ idē eſſet dicere altoym qd̓ apa: niſi velleexponere ꝙ per glandinoſas carnes intelligeret carnesemunctorioſas ſicut caro inguinū ⁊ aſſellaꝝ ⁊ caro qͦ eſtpoſt aures ī collo. ꝑ hec aūt ꝙ diceret alibi vl̓izat ad oēscarnes glāduloſas: qꝛ bene ſūt alie carnes glādoſe p̄teriſtas que nō ſunt emūctorie: ſicut caro māmille ⁊ teſticuloꝝ ⁊ radicis lingue ⁊c̄. Sꝫ ſi dicat alibia. tūc exponet̉ vtīueni expoſitū: aut .ſ. iſti antiquiſſimi ſu. nominauerūt altoym alibiā .i. ap̄a exn̄s in locis emuctorijs ita vt ꝑ alibiaintelligat apoſtema exn̄s in locis emunctorijs.¶ Et ſenſibilia ꝗdē ſunt ſicut caro glādoſa q̄ eſt in maxilla ⁊ origine lingue: ⁊ illaq̄ ſenſuꝫ nō hn̄t ſunt ſicut caro glādoſa q̄eſt in mamilla in ſubaſcellis ⁊ īguinibꝰ⁊eis ſil̓ibus. Deinde dcm̄ ē poſt hoc ei qd̓eſt cuꝫ hoc apoſtema calidum perdens.¶ Quia fecit mētionē de carnibꝰ glādo ſis diſtinguit īteripſas ⁊ comparatas ad inuicem. ⁊ patet quod dicit.Hed hic ſunt hules carne. glādoſe ſūt ſiqͥcaroduo dubia. ⁊ vuū ē: qꝛ dic̄ ſenſimamille ⁊ reſticl̓oꝝ. ꝯtrarium dic̄ Auic. in. 3º d̓ anathoªDic̄ .n. ī ca. d̓ anathoª māmille ſic. Et ip̄a ē corpꝰ cōpoſitūex neruis ⁊ artarijs ⁊ venis īter q̄ exiſtit vacuitas quā caro glandoſa īplet cui nō ē ſenſus. hͦ aūt dic̄ ꝙ īter carneglādoſas ſenſibiles ſunt ſicut caro mamille ⁊ teſticuloꝝque ſunt glandoſe. ¶ Aliud dubiū eſt. qꝛ. A. dicit ꝙ caroque eſt ſubaſcellis ⁊ inguinibus ⁊ his ſil̓ibus ſenſum nōhabet. illud videtur eſſe falſuꝫ ad ſenſum. videmus .n. ꝙin iſtis carnibus accidit dolor: īmo aliqn̄ accidit magisdolor. hoc aūt nō eſſet niſi ſentiret. ergo falſuꝫ dicit Aui.¶ Ad remotionē hoꝝ dubioꝝ eſt pͥmo intelligenduꝫ ꝙcaro eſt quintuplex. qͥdam eſt caro ſimplex in qua ſuntadmixti ſolū vili neruoſi qui nō diſcernunt̉ ad ſenſum ⁊hec caro eſt illa de qua loquitur Auic. in cap̄. de mēbrisque eſt ad implendū loca vacua. Alia. eſt caro que eſt caro muſculoſa vt eſt lacertus ip̄e. Tertia eſt caro que dicit̉caro pura: et iſta eſt illa que eſt ꝑs lacerti ẜm ꝙ dicimuslacertus componit̉ ex carne neruo ⁊ ligamento. Alia eſtcaro ꝗ dr̄ caro ꝯfuſa ſicut ē caro viſcerū ⁊ ſtomachi. Aliaeſt caro que dicit̉ caro glādoſa. et de iſta eſt hic intentio.Modo eſt etiam vlteriꝰ ītelligendū ꝙ carniū glādoſarūquedam eſt magis nobilis ⁊ magis ſenſibilis vt eſt caromāmille glādoſa ⁊ caro teſticl̓i ⁊ radicis lingue. Alia eſtcaro glandoſa q̄ nō eſt ita nobilis nec ita ſenſibilis ſic̄ eſtcaro locoꝝ emuctorioꝝ: qꝛ iſte carnes emūctorie ſunt de-