per ieſū chriſtū facta ē. Hieremias quoqꝫ ex ꝑſona deiuaticinatur Ecce dies ueniūt dicit dn̄s et cōfirmabo domui iſrael: et domui iuda teſtamentū nouuꝫ non ſecūdū teſtamentum qd diſpoſui patribus eorum ī die quaapprehēdi manuꝫ eorū ut educerē eoſde terra ægyptiObſerua qͥd dicat quod non populo gentiliuꝫ qui antenon receperat teltamētū: Sed populo iudæorū cui lexdata ē per moyſē teſtamētū nouū euāgelii repromittatut nequaꝙͣ uiuāt ī uetuſtate litteræ: ſed ī nouitate ſpūsPaulꝰ autē ſuꝑ cuiꝰ nunc noīe q̄ſtio uentilatur crebrashuiuſmodi ponit ſentētias: e qͥbus breuitatis ſtudio pauca ſubnectā. Ecce ego paulꝰ dico uobis qm̄ ſi circūcidamini chriſtus uobis nihil prodeſt Et iterū Suacuati eſtis a xp̄o Qui ex lege iuſtificamini: a gratia excidiſtis etinfra. Si ſpū ducimini: iā n̄ eſtis ſub lege Ex quo apparet: qͥ ſub lege ē n̄ diſpēſatione ut noſtri uoluer maioresſed uere ut tu ītelligis eū ſpūm ſanctū n̄ habere qualiaaūt ſint p̄cepta legalia deo docēte diſcamꝰ. Ego iquit dedi eis p̄cepta n̄ bona: et iuſtificationes ī quibꝫ n̄ uiuāt īeis Hæc dicimꝰ n̄ quo legeꝫ iuxta māichæū et martionēdeſtruamꝰ quā et ad ſācta et ſpiritalē iuxta apluꝫ nouimꝰSed qͥa poſtꝙͣ uenit fideſ et tēporū pleniiudo miſit deus filiū ſuū natū ex muliere factū ſub lege ut eos qͥ ſublege erāt redimeret: ut adoptionē ſiliorū reciperemꝰ: etnequaꝙͣ ſub pædagogo: ſꝫ ſub adulto et dn̄o hærede uiuamꝰ. Sequitur ī epiſtola tua Nō ideo petrū emēdauitꝙ paternas traditiōes obſeruaret qd ſi facere uelet: necmēdaciter nec īcōgrue faceret Iterū dico ꝙ Epiſcopꝰ eseccleſiarū chriſti magiſter ut probes uerū eſſe: qd̓ aſſeris ſuſcipe aliquē iudæorū qͥ factuſ chriſtianus natū ſibifiliū circūcidat: qui obſeruet ſabbatū: qui abſtīeat a cibiſquos deꝰ creauit ad utēdū cūgratiaꝝ actione. Qui quartadecima die mēſis primi agnū mactet ad ueſperā et cūhoc feceris īmo nō feceris Scio .n. te chriſtianū: et reꝫſacrilegā n̄ eſſe facturū uelis nolis ſentētiā tuā reprobabis: et tūc ſcies oꝑe dificiliꝰ eſſe cōfirmare ſua: ꝙͣ alienareprehēdere Ac ne forſan tibi nō crederemus: īmo nōnrerūullūa diiintelligeremꝰ qd diceres Frequēter eniꝫ ī longū ſermoprotractuſ caret ītelligētia: et dū nō ſentitur ab imperitiſminus rep̄henditur: inculcas et replicas hoc iudæorumPaulus dimiſerat qd̓ malū habebat Qd̓ eſt malū iudænuulumaorū qd̓ paulus dimiſerat: utiqꝫ illud qd̓ ſequitur Quodignorātes dei iuſtitiā et ſuā iuſtitiā uolentes cōſtituereiuſtitiæ dei n̄ ſūt ſubiecti deīde ꝙ poſt paſſionē et reſurrectionē chriſti dato et mēifeſtato ſacramēto gratiæ ſecūduꝫ ordinē melchiſedech Adhuc putabant uetera ſacramenta n̄ ex cōſuetudine ſolēnitatiſ: ſꝫ ex neceſſitate ſalutis eſſe celebrāda quæ tn̄ ſi nūꝙͣ fuiſſent neceſſaria īfructuoſe atqꝫ īaniter pro eis machabæi martyres fierentPoſtremo illud qd̓ prædicatores gratiæ chriſtianos iudxi tāꝙͣ hoſtes legis perſequerentur Hos atqꝫ huiuſmodi errores atqꝫ uicia dicit ſe damnare: et ut ſtercoraarbitratur: ut xp̄m lucrifaceret didicimꝰ ꝑ te q̄ apoſtoluspaulus mala reliquerit iudæorū Rurſū te docēte diſcamus quæ bona eorū tēuerit Obſeruationes inquies legis quas more patrio celebrant ſicut ab ipſo paulo celebratæ ſūt ſine ulla ſalutis neceſſitate. Id qd uelis dicereſine ulla ſalutis neceſſitate: nō ſatis ītelligo. Si enī ſaluteꝫ n̄ afferūt: cur obſeruantur: Si aūt obſeruāda ſūt: utiqꝫ ſalutē afferūt maxime q̄ obſeruata martyres faciuntNō enis obſeruarētur niſi ſalutē afferent. Neqꝫ enimindifferētia ſunt īter bonū et maluꝫ ſicut philoſophi diſputāt Bonū eſt cōtinētia malū luxuria Inter utrūqꝫ indifferens ambulare: digerer̄: alut ſtercora: capitis naribꝫpurgamēta proiicere ſputis reumata iacer̄ hoc nec bonū nec malū ē ſiue eniꝫ feceris: nec iuſtitiā habebis neciiuſtitiā Obſeruar̄ aūt legis cerimonias nō poteſt eſſe īdifferens: ſed aut bonū ē aūt malū ē. Tu dicis bonum.L79ego aſſero maluꝫ: et malū nō ſoluꝫ his qui ex gētibus:ſꝫ his qͥ ex iudaico populo crediderūt. In hoc ni fallorloco dum aliud uitas ad aliud deuolueris Puꝫ enī metuis Porphyriū blaſphemātē in ebionis īcurris laq̄oshis qui credunt ex iudxis obſeruandam legem eſſe decernens et quia periculoſum eſſe ītelligis qd̓ dicis rurſum illud ſuperfluis uerbis tētare conaris. Sine ulla ſalutis neceſſitate ſicut iudxi celebranda putabāt aut fallaci ſimulatione qd̓ paulus in petro reprehēderat. petrusigitur ſimulauit legis cuſtodiam Ille aūt rep̄hēſor petriaudacter obſeruauit legitima. Seqͥtur .n. ī epl̓a tua Nāſi propterea illa ſacramēta celebrauit qꝛ ſimulauit ſe iudxū: ut iudæos lucrifaceret: cur n̄ ēt ſacrificauit cū gētibꝫ: qꝛ et hiſ qͥ ſie lege erāt tāꝙͣ ſie lege factꝰ ē: ut eoſ quoqꝫ lucrifaceret: niſi qꝛ et illd̓ fecit ut natura iudæꝰ et hoctotuꝫ dixit: n̄ ut paulꝰ ſe fixerit ēē: qd̓ n̄ erat: ſꝫ ut miſericorditer ita ſubuēiēdū ſētiret ēē ac ſi ip̄e ī eo errore laboraret n̄ .ſ. mētiētis aſtu: ſꝫ cōpatiētis affectu. Bn̄ defēditpaulū qd̓ n̄ ſimulauerit errorē iudæoꝝ ſꝫ uere fuerit ierror. Neqꝫ imitari petrū uoluerit mētiētē: ut qd̓ erat metu iudæoꝝ diſſimularet: ſꝫ tota libertate iudæū ſe ēē diceret. Noua clemētia apl̓i: dū iudæos chriſtianos uultfacere: ip̄e iudxus factꝰ ē. Nō .n. poterat luxurioſos adfrugalitatē reducere: niſi ſe luxurioſuꝫ probaſſet: et miſericorditer ut ip̄e dicis ſubuenire miſeris niſi ſe miſerumip̄e ſentiret. Uere. n miſeri illi et miſericorditer deplorādi: qͥ cōtētōe ſua et amore legiſ abolitæ aplūs chriſti fecere iudæū: nec multū ītereſt iter meā et tuā ſn̄iaꝫ: qꝛ egodico et petrū et paulū timore fideliū iudæoꝝ legis exercuiſſe īmo ſimulaſſe mādatū. Tu aūt aſſeris hoc eos fetiſſe clemēter n̄ mētiētis aſtu ſꝫ cōpatiētis affectu dūmōillud cōſet uel metu uel mīa eos ſimulaſſe ſe eſſe qd̓ n̄erat. illud aūt argumētū quo aduerſuꝫ nos uteris ꝗd etgētilibꝫ debueris gētilis fieri: ſi iudeis iudæus factꝰ eſtmagis pro nobis facit: Sicut .n. n̄ fuit uere iudæꝰ ſic necuere gētilis erat ſic et nec uere iudæus erat: ī eo aūt imitator gētiliū ē qꝛ p̄puciū ī fide chriſti īcipit: et īdifferēterꝑmittit ueſci cibis: quos dānāt iudxi: n cultu ut putasidoloꝝ: ī chriſto .n. ieſu nec circūciſio ē aliqͥd: nec p̄putiuꝫ: ſꝫ obſeruatio mādatoꝝ dei. Quæſo igr̄ te ac iterū atqꝫ iteꝝ obſecro ut ignoſcas diſputatiū culæ meæ: et qd̓modū meū egreſſus ſum tibi īputes qͥ coegiſti me ut reſcriberē: et mihi cū ſte ſichoro oculos abſtuliſti: nec memagiſtrū putas ēē mēdacii: qͥ ſequor chriſtū dicētē egouia et uita et ueritas: nec pōt fieri ut ueritatis cultor mēdatio colla ſūmittā. Neqꝫ mihi īꝑitoꝝ plebiculā cōciteqͥ te uenerātur ut ep̄m: et ī eccleſia declamātē ſacerdonihonore ſuſcipiūt: me autē ætatis ultime et pene decrepitū ac monaſterii et ruris ſecreta ſectātē ꝑuipēdūt: et q̄retibi quos doceas ſiue rep̄hēdas: ad nos .n. tātis marisatqꝫ terraꝝ a te diuiſos ſpatiis: uix uocis tuæ ſonꝰ puenit: et ſi forſitan litteras ſcripſeris āte eas italia et romaſuſcipient: ꝙͣ ad me cui mittēdæ ſunt defferātur. qd autin alijs q̄ris epl̓is cur prior mea ī libris canonicis iterp̄tatio aſteriſcos habeat: et uirgulas p̄notatas: et poſteaaliā trāſlatōeꝫ abſqꝫ his ſignis edideri pace tua dixerimDideris mihi n̄ ītelligere qd̓ q̄ſiſti. Illa .n. īterp̄tatio. lxxīterp̄tū ē: et ubicūqꝫ uirgulæ .i. obeli ſunt ſignificatur qͥdlxx. plus dixerit ꝙ hētur ī hebræo. Obi aūt aſteriſci idēſtellæ relucēteſ ex Theodotōis editōe ab Grigene additū ē: et ibi græca trāſtulimꝰ: hic d̓ ip̄o hebraico qd ītelligebamꝰ exp̄ſſimꝰ: Sēſuū potius ueritatē ꝙͣ uerboꝝ interdū ordinē cōſeruātes. Et miror cū lxx. īterp̄tū libroslegas non puros ut ab eis editi ſunt: ſed ab Origeneemendatos ſiue correptos per obelos et aſteriſcos etchriſtiani hominis interpretaciunculam non ſequaris.Præſertim euꝫ ea q̄ addita ſunt ex hoīs iudxi atqꝫ blāſꝓhemi poſt paſſionē chriſti editiōe origenes trāſtulerit