Druckschrift 
1 (1476)
Entstehung
Seite
250
Einzelbild herunterladen
 

L9ORepleti ſūt oēs ſpu ſc̓o: et cœperūt loqui alijs linguisprout ſps ſāctus dabat eloqui illis: Sp̄us ſāctus .n. ubiuult ſpirat: et qn̄ dicit dn̄s aliū paraclitū mittā uobis etſe on̄dit eſſe paraclitū: appellatur cōſolator: ūde et deus pr̄ hoc cenſetur noīe: deꝰ miſerationū et totius cōſolatōis. Sinaūt et pr̄ conſolator et filiꝰ conſolator: et ſpsſcus conſolator: et ī noīe patris et filii et ſpūs ſc̄i quodintelligitur deus: baptizātur credentes: quorū unuꝫſolatoris et diuinitatis eſt nomen: et una natura eſt. hicſps ſanctꝰ non ſolū in apoſtolis: ſed ēt in prophetis fuit. De quo dauid orabat dicens. Sp̄m ſanctu tuum neauferas a me: et Baniel ſp̄ꝫ ſāctum habuiſſe narratur:et dauid in ſpu loquitur dixiſſe dn̄m dn̄o ſuo ſede a dextris meis. Honec ponā inimicos tuos ſcabellum pedūtuoꝝ. Nec ſine ſpiritu ſācto prophetauerūt prophetæ:et uerbo dn̄i cæli firmati ſūt et ſpū oris eius oīs uirtuseoꝝ et quicqͥd patris et filii eſt: hoc idē et ſp̄s ſancti eſt:et ipſe ſpūs ſanctus: cum mittatur a patre et pro filio ueniat in alio atque alio loco ſps dei patris et chriſti ſpūsappellatur. Vnde et ī actibus apoſtoloꝝ: Ioānis baptiſmate fuerant baptizati et credebant in deum patremet chriſtū. qꝛ ſpm̄ ſanctum neſciebant iteꝝ baptizantur:immo tunc ēt ueꝝ accipiunt baptiſma. Abſqꝫ ſpū ſāctoetenis iꝑfectum eſt myſterium trinitatis et ī eodē uolumine Petrus Ananiæ et ſaphiræ dixiſſe narratur quodmētientes ſpiritui ſancto ſint hoībꝰ m̄titi: ſꝫ deo Quid ſignificet illud quod apoſtolus paulꝰ diſpurat adromanos ſcribens. Quid ergo dicimꝰ nunquid iniqͥtasapii Ideum. Abſituſqꝫ ad eum locum ubi ait. Niſi dn̄sſabaoth reliquiſſet nobis ſemē ſic̄ ſodoma facti fuiſſemet ſicut gomorta ſimiles fuiſſemus.Gnns quidem ad romanos epiſtola īterpretatōe īdiget: et tantiſ obſcuritatibus obuoluta eſt: ut ad intelligendam ſp̄s ſc̄iindigemus auxilio. qui per apoſtolū hæcipſa dictauit. Sed p̄cipue locus hic: in quo qͥdā uolēteſſeruare dei iuſticiā ex præcedentibus cauſis dicunt electum in utero. Rebecte iacob: et abiectum Eſau. ſicut ethieremias et baptiſta Ioānes eliguntur in utero: et ip̄eapoſtolus p̄deſtinatur in euāgelium an̄ꝙͣ naſcatur.bis autē nihil placet niſi quod eccleſiaſticū ē: et publicein eccleſia dicere timemus: ne iuxͣ pythagorā et Platōneꝫ et diſcipulos eoꝝ: qui ſub noīe chriſtiano ītroducunt dogma gentium: dicamus aīas lapſas eſſe de cæloet pro diuerſitatibus meritoꝝ in his uel illis corporibꝰpœnas antiquoꝝ luere peccatoꝝ. Multoqꝫ melius eſtimperitiam ſimpliciter cōfiteri: et inter cætera neſcimꝰēt huius loci obſcuritatē effugere ꝙͣ dum uolumꝰ deiprobare iuſticiam Baſilidis et Oanichri hæreſim defendere: et hiberas nenias ægyptiaqꝫ portenta ſectari.Dicamus igitur ut poſſumꝰ et apoſtolicæ uoluntatis ſequētes ueſtigia: ne puncto quidē ut qꝛ atqꝫ ūgue tranſuerſo ab illius ſn̄iis recedamꝰ. fleuerat ſupra et doloriſuo atqꝫ cōſcientiæ ſuæ teſtē inuocauerat ſpm̄ ſc̄m quodfratres ſui et cognati ſcd̓m carneꝫ .i. iſraelitæ dei filiūrecepiſſēt: quoꝝ fuit adoptio et gloria et teſtm̄: et legislatio et cultura: et promiſſio: ex quibus ēt ipſe xp̄s ſcd̓mcarnē de maria gn̓atus eſt uirgine: et cōtinuo cordisdolore torqͥtur: ut ipſe optet anathema eſſe a xp̄o .i. ſolus perire: ne iſraeliticū genꝰ pereat: et qͥa hoc dixerat ſtatim uenientē ē regione præuidit quæſtionē. Quidigr̄ dicis. Om̄s qui ex iſrael ſunt perierunt: et qūo tu ipſe et cæteri apoſtoli: et infinita iudaici populi multitudoxp̄m dei filium recepiſtis? Quaꝫ ita ſoluit: Iſrael in ſcripturis ſanctis dupliciter appellatur: et in duos diuiditurfilios: in unū qui iuxͣ repromiſſionē et ſpūꝫ eſt: in alteꝝqui iuxͣ carnem. Abraā duos habuit filios Iſmahel etIſaae. iſmahel ſcd̓m carnē natus eſt: hæreditatē patrisnon accepit. Iſaac qui ex ſara ex repromiſſione gn̓atuseſt ſemen dei appellatur. Scriptū eſt .n. in Iſaac uocabitur tibi ſemen .i. non qui filii carnis hi filii dei: ſed filiiſunt repromiſſionis iſti eſtimantur in ſemine: et hocſolum in iſmabele et iſaac accidiſſe conuincimus: Sꝫ ētin duobus rebeccæ filiis Eſau et iacob: quoꝝ alter electus et alter abiectus eſt. et hoc totū dicit ut ī duobꝰ fr̄ibus prioribus iſmahel et Eſau populū iudæoꝝ abiectūeſſe ſignificet: ī poſterioribus aūt hoc ē ī Iſaac et iacobelectum gentium populū. uel eos qui ex iudxis ī xp̄mcredituri erāt: et qm̄ hoc uolēs approbare propoſueratteſtimoniū naſcentium geminoꝝ eſau et Iacob: de qͥbꝰſcriptuꝫ eſt. Maior ſeruiet minori: et ī malachia legimiacob dilexi. Eſau auteꝫ odio habui: ueniētēqꝫ ē laterequæſtionem more ſuo proponit et diſſerit: et hac ſolutareuertitur ad id de quo cœperat diſputare: Si Eſau etIacob necduꝫ nati erant: nec aliqͥd egerant boni aut mali: ut uel promerentur deum uel offenderent: et electioeorum uel abiectio non merita ſingulorum: ſed uoluntatem eligentis et abiicientis oſtendit. Quid ergo dicimus. Iniquus eſt deus: ſecundum illud exemplum: qd̓loquitur ad Goyſen. Diſerebor cui miſertus fuero:et miſericordiaꝫ præſtabo cui miſerebor. Si hoc inquitrecipimus ut faciat deus quodcunqꝫ uoluerit: et abſqꝫmerito et operibus uel eligat aliquē uel condemnet: etgo non eſt uolentis neque currentis: ſed miſerentis deimaxime cum eadem ſcriptura: hoc eſt ideꝫ deus loquatur ad pharaonem in hoc ipſum excitaui te ut oſtendaꝫin te uirtutem meam: et annuncietur nomen meum inuniuerſa terra: ſi hoc eſt ita et pro uoluntate ſua mſeretur iſraeli et indurat pharaonem. Ergo fruſtra quærituratque cauſatur nos uel bona non feciſſe uel feciſſe malacum in poteſtate illius ſit et uoluntate abſque bonis etmalis operibus uel eligere aliquem uel abiicere: præſertim cum uoluntati illius humana fragilitas reſiſtere nequeat: quam ualidaꝫ quæſtionem ſcripturarum rationecontextam et pene indiſſolubilem breui apoſtolus ſermone diſſoluit dicens. O homo tu quis es qui reſpondeas deo; et eſt ſenſus: Ex eo quod reſpōdes deo et calumniam facis et de ſctipturis tanta perquiris: ut loquaris contra deum: et iuſticiam uoluntatis eius inquiras:oſtendis te liberi eſſe arbitrii: et facere quod uis uel tacere uel loqui: Si enim in ſimilitudineꝫ uaſis fictilis tea deo creatum putas: et illius non poſſe reſiſtere uoluntati. Hoc conſidera quod uas fictile dicit figulo: quare me ſic feciſti? Figulus enim habet poteſtatem de eodem luto aut eadem maſſa alinduas in honorem facere: aliud in contumeliam. Deus autem æquali cunctosſorte generauit: et dedit arbitrii libertatem ut faciatvnū ſquiſque quod uult ſiue bonum ſiue malum. Intantum autem dedit omnibus poteſtatem ut uox impiadiſputet cōtra creatorē ſuū: et cās uoluntatis illiꝰ p̄ſcrutetur: ſin aūt deꝰ nolēs on̄dere irā et notā facere potentiā ſuā ſuſtinuit in multa patiētia uaſa ire apta ad īteritūut on̄deret diuitias gloriæ ſuæ ī uaſa miſericordiæ quæp̄parauit in gloriā: quos et uocauit non ſolū nos ex iudxis: ſed ēt ex gentibus: ſic̄ in oſee dic̄. Docabo ple meā plebē meā: et dilectā dilectā: et erit ī loco ubidictū ē ei: plebs mea uos: ibi uocabūtur filii dei uiuiet cætera ſequūtur. ſi īqͥt patiētia dei īdurauit pharaonem et multo tempore pœnas diſtulit iſraelis: ut iuſtius condēnaret. quos tanto tēpore ſuſtinuerat non deiaccuſanda eſt patientia et infinita clementia: ſed eorumduritia bonitatē dei in perditionē abuſi ſunt. Alioqͥnunꝰ eſt ſolis calor et ſcd̓ꝫ eſſētias ſubiacētes alia liqͥ fac̄:alia īdurat. alia ſoluit: alia cōſtrīgit. Liquatur enī cæra:et induratur lutū: et tn̄ caloris non eſt diuerſa natura.