LiberSeptimus

et amplius. et ſic aqua eſſet ꝯparabilis aeri per multū etpaucum. ſed hoc eſt incōueniens. quia cum aer et aquadiſtent eſſentialibus differentijs nihil idem eſt in eis. ſꝫquecūqꝫ ꝯꝑantur ꝑ aliqͥd idem in vtroqꝫ cōꝑabiliū. igit̉aer et aqua nō ꝯꝑant̉ adinuicē. Et ſi dicat̉ ꝙ multū nōeſt eiuſdem rōnis in aere ⁊ in aqua. tūc accipiatur duplūquia illud in oībus videtur eſſe eiuſdem rōnis ⁊ tamennō ꝯꝑant̉ aer et aqua in eo. Nam nō dicit̉ ꝙ aer ſit duplus ad aquā. qꝛ ſic etiā eſſꝫ equalis ſibi. ⁊ ſic calidū eētequale frigido. ⁊ ſpūale corꝑali. qd̓ falſum eſt. igitur nonſufficit vniuocatio rōnis. Ad iſtud argumētum reſpondet ph̓s dicens ꝙ multum et duplum ſunt equiuoca. qꝛmultum dicitur qd̓ habet tm̄ ⁊ amplius. ⁊ duplū eſt qͦdeſt ſicut duo ad vnū. iſte tn̄ definitōnes ẜm eſſe phyſicuꝫin diuerſis accepte equiuoce ſunt. qꝛ cū dicitur multumeſſe in aere qd̓ eſt tm̄ et plus. et duplum qd̓ eſt ſicut duoad vnū. Illud em̄ plus quod ponitur in definitione multi non erit eiuſdem rationis cū eo qd̓ dicit multum aqueet duplum aque quinimo potius erit ⁊ tm̄ equiuocuꝫ etplus erit equiuocū q̄ ponūtur in definitione eius qd̓ eſtmultuꝫ. et duo erit equiuocum. et vnū erit equiuocuꝫ q̄ponūtur in definitione dupli.Qm̄ ꝓpter quid comparabilia alia quidemſunt alia veronon̄. ſiquidem erat vna natura.Aut quia ſunt in alio primo ſuſceptiuo Equusquidem igitur et canis cōparabilia ſunt vtrūalbius. In quo enim primo idem eſt ſuꝑficieset magnitudo ſimiliter. aqua aūt et vox non inalio namqꝫ ſubiecto ſunt.¶ Hic ph̓s cōfirmat obiectōem prius motā. qꝛ ſi intervniuoca quedam ſunt comꝑabilia ⁊ quedā nō. tūc maior queſtio eſt quare quedam eorū ſunt comparabilia etalia nō. Et iſtā queſtionē. ſoluendo ponit ſcd̓am ꝯditionem ad ꝯꝑatōem requiſitā. ⁊ eſt iſta. ꝙ ad hoc ꝙ aliquaꝯꝑentur ad inuicem requirit̉ ꝙ illud in quo ꝯꝑent̉ habeat idem ſubiectū cōe in ꝯꝑabilibꝰ. ſiue ſcd̓a ꝯditio eſtꝙ forma illa in qua aliqua duo cōꝑant̉ habeat in cōꝑabilibꝰ primū id eſt ꝓximū ſuſceptiuum Inde plato voluit ꝙ inter res nature duplex reperitur diuerſitas vnaqua alique res dicuntur diuerſe. qꝛ rōnes earum ſunt diuerſe. ⁊ ſic canis ſe habet reſpectu canis latrabilis ſydereceleſtis ⁊ belue marine. alique res ſunt diuerſe nō qꝛ rōnes eaꝝ ſunt diuerſe. ſed tm̄ qͥa ſuſceptibilia. ſiue ſubiecta earū ſunt diuerſa. ſicut multum in vino ⁊ nūeris et inaere. Et ſil̓r duplum et dimidiū in diſcretis et ꝯtinuis.et hoc modo forte aliqͥs dicet velox eſſe diuerſum in recto et circulo. qꝛ ſcꝫ ſuſceptiuū ē diuerſum. Et ſic equuset canis poſſunt comparari in albedine eo ꝙ ſuſceptiuūeorum quod eſt ſuperficies aut magnitudo eſt eiuſdeꝫrationis in equo et cane. Aqua vero et vox non poſſuntcomparari in grauitate. licet vtrūqꝫ eorum dicatur graue. qꝛ in eis non eſt ſubiectum grauitatis eiuſdeꝫ nature aut eiuſdē rōnis. Etiam nō poſſunt ꝯꝑari in magnitudine. qꝛ ꝓximū ſubiectū magnitudinis aq̄ eſt ſubſtantia ⁊ ꝓximū ſubiectum magnitudinis vocis eſt ſonꝰ. qͥavocis magnitudo fundat̉ in magnitudine ſoni ꝓximiAut manifeſtū eſt ꝙ erit oīa ſic facere vnuꝫIn alia aūt vnūqd̓qꝫ dicere eſſe. ꝙ erit idē eqͣleet dulce et albū Sed in alio amplius ſuſcepti

uum cuiuſlibet accidentis nō ꝯtingens ē Sꝫvnū vnius eſt primum Si ergo non ſolū oportet ꝯꝑabilia non equiuoca eſſe. ſed non habere differentiā neqꝫ qd̓ neqꝫ in quoHic ph̓s ꝓbat duabꝰ rōnibꝰ ꝙ nō ſufficiat ꝙ forma illaqͣ in aliqͣ duo ꝯparant̉ habeat ꝓximū ſuſceptiuū Quaꝝprima eſt qꝛ ſi ſic tunc ſequit̉ ꝙ oīa ſunt vnū et vniuocuꝫquecūqꝫ ſunt in diuerſis ſubiectis. ſed hoc eſt inconueniens. igit̉ Sequela patet. qꝛ tūc dici poteſt de oībꝰ. ꝙ vnūqd̓qꝫ eorū eſt in alio ⁊ in alio ſubiecto. ⁊ ſic equale vbicūqꝫ ſit idem erit in rōne. et dulce ſiue in voce ſiue in melleerit vnū et vniuocū ⁊ ſil̓r albuꝫ ſiue ſit in voce ſiue alibi.Nam dicitur de oībus talibꝰ ꝙ ipſa ſunt in vna rationeſed ſunt in alio et alio ſubiecto. hoc aūt incōueniens eſt.igitur incōueniens eſt dicere. ꝙ iſta ſint vnū in rōne ſꝫ diſferunt per ſubiecta. Secunda ratio eſt. ſuſceptiuum vniuſcuiuſqꝫ non debet eſſe ꝯtingēs. ſed proprium ⁊ primūet ꝑ ſe ſubiectum eſt vnum. igitur ſubiectū ē in definition eorū. In definitione em̄ accidentiū per ſe cadit ſubiectuꝫ ⁊ eſt quaſi drn̄a cadens in rōne eorum ſicut docetph̓us ſeptimo metaphiſice cū ergo nūqͣꝫ ꝯꝑant̉ niſi ſubiecta ⁊ nunqͣꝫ fiat ꝯꝑatio niſi per aliquā paſſionem q̄ eſtin ipſis non erūt illa vere vniuoca que habēt diuerſa ſubiecta ẜm genus vel ſpeciem. igitur nō ſufficit ad cōparationē ꝙ ſint vnū in rōe cōmuni. et differāt per ſubiecta ethoc precipue in phyficis vbi om̄ia ad eſſe referuntur etnon attenduntur ẜm definitiones logicas que in cōmuni dantur de ipſis. propter quod multum in nūeris ⁊ incontinuis ſiue liquidis et aridis non cōparantur Et idēeſt de duplo ⁊ omnibus alijs et hoc patet per inductionem. quia curuum in tibia et in naſo non ſunt comparabilia. et ſimiliter nudum in homine et in equo. Nudumem̄ in homine priuatio eſt veſtiuꝫ. et in equo priuatio eſtpellis ⁊c̄ijs. Si ergo ẜm predicta nō ſolum oportet eſtenon equiuoca in rōne cōmuni. ſed etiam non habere diſferentiam formalem et ſubſtantialem. neqꝫ in quiditateipſoruꝫ ẜm que eſt comparatio neqꝫ in ſubiecto proprioin quo ſunt tunc plana erit ſolutio preobiectorū de multo et duplici et veloci in recto motu et circulari.Dico aūt ſicut color habet diuiſionem nō ergo ꝯꝑabile ẜm hoc. vt vtrū coloratū magis ſitalbum qͣꝫ nigrū. Hec em̄ ꝯꝑant̉ nō ẜm aliqueꝫcolorē inqͣꝫtum color eſt ẜm album.¶ Hic ph̓s ponit tertiam conditionem ad cōparationērequiſitam includentē duas precedentes. et eſt iſta. ꝙ lilud in quo fit cōparatio et ea que comparant̉ ſunt accepta in indiuiſibili ſpecie. hoc eſt in ſpē ſpecialiſſima. qꝛ nonfit comparatio aliqua niſi vbi poteſt eſſe maius et tuinet equale. Non aūt fit ꝯꝑatio talis niſi in accidētali forma q̄ per ſe vel per accides accidit et precipue fit ẜm palſionem ꝑ ſe accidētē. Cōmune aūt vt genus ita nō ꝯparatur ad ea quoꝝ eſt genꝰ. qꝛ eſt ꝑs qͥditatꝭ eorū. ⁊ hocſicut color habet diuiſionem in ſpecies. et ideo coloratꝰnon cōparantur ẜm habere colorem querendo an magis album qͣꝫ nigrum ſit coloratum. qꝛ ſic non fieret coparatio ẜm aliquem colorem in ſpecie acceptum. ſed fiºret comparatio ẜm ꝙ eſt color in genere cōmuni. modoomnis cōparatio debet fieri in ſpecie ſpecialiſſima. ſicutſi fiat ẜm album vt q̄rendo an oīs canis ſit albior equo