Druckschrift 
Commentaria in libros Physicorum Aristotelis secundum viam Albertistarum cum textu
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiperQuintus

et tarditas. quia om̄es ſequūtur differētes ẜmſpēm. Quare neqꝫ leuitas neqꝫ grauitas ꝑducens ad vnū eūdem locū in idem eſt. vt terre ad ip̄am aut ignis ad ipſum. Hic ph̓s oſtendit velocitas tarditas ſunt dr̄eeſſentiales diuidētes motū in ſpēs. Neqꝫ ſunt ſpēs motꝰſed ſunt accn̄tia ſe motus in eo motꝰ. ideo accidūtomī motui ſicut par impar numero accidūt. ideo oēmſpēm motus ſeqͥtur velocitas tarditas. qꝛ om̄is motꝰeſt velox aut tardus. Et cuꝫ grauitas leuitas diuerſificant motū eiuſdē ſpēi in velocitate tarditate. oꝑtꝫ etiam grauitas leuitas ſint ſpēs motꝰ. qꝛ ſi ꝯtingat duodeſcendere ſicut plūbū aurū. mouebit̉ velocius id qd̓ eſtmaioris grauitatis. tn̄ motus eoꝝ ſit idem ẜm ſpecieꝫ.Eſt em̄ vterqꝫ ad mediū. Si vero ꝯtingat duo aſcendere aſcendit velocius id qd̓ maioris eſt leuitatis. vtriuſqꝫ motus ſit vnus ſpē. qꝛ a medio in ſurſum. qm̄ terra ineo grauis eſt motū habet in idem terre. qꝛ mouet̉ ad terram. Et ſil̓iter ignis motū habet ad idem igni. qꝛ mouerad ignē. iſte motus ſic ſit naturalis terre igni diuerſificat̉ in eadē ſpē mouens ex diuerſitate leuis grauiset ideo grauitas leuitas diuerſificāt motū ẜᵐ ſpēm Unus quideꝫ igit̉ irregularis eſt qui eſt continuus. Minus aūt qd̓ reflexiuo accidit motui Quod aūt minꝰ ꝯmixtio ſemꝑ ꝯtrarij. Siaūt vnū oēm ꝯtingit regulare eſſe Nonerūt ẜm ſpēm habiti ipſi vnus ꝯtinuusQūo em̄ erit regularis ex alteratōe ꝯpoſitus.et loci mutatōe indiget em̄ ꝯuenire Nre ph̓s oſtendit qūo motus irregularis p̄t dici vnꝰinqͣꝫtum eſt ꝯtinuus. minus tn̄ vnꝰ eſt qͣꝫ regularis vniformis. qꝛ illud qd̓ eſt minus tale eſt minus tale ꝓptermixtione ꝯtrarij. ſed motus irregularis eſt minus vnꝰeregularis. hꝫ aliqͥd de multitudine. qꝛ hꝫ aliquid detrarietate. Etiā minꝰ erit vnus eſt plurium: modorūbus diuerſificat̉. hoc accidit p̄cipue reflexo motui Exbus pꝫ oēm motū qui eſt vnꝰ ꝯtingit eſſe ꝯtinuū. ſiueſit regularis ſiue. Etiā pꝫ ex illo habiti ſiue motꝰtingentes ſe ẜm vnā ſpēm ipſi erūt vnus motusꝯtinuus. Sil̓iter aūt eſt ſi ſit in genere vno. qꝛ eſtpoſſibile ſit vnus ꝯtinuus motus regularis ille cōpoſitus eſt ex diuerſis motibꝰ ẜm ſpēm. ſcꝫ ex alteratōne etloci mutatōe. p̄cipue ꝯponi poſſet niſi ẜm tꝑis cōtinuitatem. Hec em̄ ꝯtinuitas ſufficit ad hoc motusſit numero vnus. oꝑtꝫ em̄ vnius motus ꝑtes ꝯueniātſibi in vnitate forme mobilis eius in quo eius quodmouet. Et hanc ꝯuenientiā qͥdam ph̓i vocant ſuppōneꝫqꝛ vnuꝫ ſupponitur alij ad oſtendendum diuerſum eſtgenere ab ipſoAtruꝫ ad qōc motusſit vnꝰ nūero requirat̉ ꝯiūctim triplex ꝯditio Et videt̉ pͥmo requirit̉ vnitas mobilis. Naꝫ ſicut mobile reqͥritur ad motū. ita mouens. ad vnitateꝫem motus reqͥritur vnitas mouentis. neqꝫ mobilisMinor pꝫ. qꝛ duo mouentia pn̄t cauſare vnū motum invno mobili. Confirmat̉ ſic. ſi canis cadat deorſum et

moriat̉ in medio motus eius erit vnus. qꝛ eſt ꝯtinuꝰ. ſedꝯtinuitas ſufficit ad vnitateꝫ motus. tn̄ mobile non eſtvnuꝫ numero. qꝛ habebit diuerſas formas ſub̓ales. advnitatē numeralē motus reqͥrit̉ vnitas mobilis. Secūdo. tp̄s ꝯſeqͥtur motū vt eius paſſio. ſed ſubiectum capit vnitate a ſuo accn̄te. qꝛ vnitas ſubiecti p̄cedit vnitate accn̄tis. motus capit vnitatē a tꝑe. perꝯn̄s reqͥritur tempus ad vnitatē numeralē motus Tercio. ſi mobile ꝯtinue moueat̉ de nigredine ad albedinem medios colores. ibi erit vnus motus. tn̄ habebit plures terminos ad quos. ad vnitatē motus requiritur vnitas termini ad que. Confirmat̉. ad vnitatem numeralē reqͥritur tm̄ vnitas termini ad quē. ſedetiā vnitas termini a quo. Pro intellectu iſtius q̄ſtionis ponūtur duo diſcurſus. Quoꝝ maior pͥmi eſt iſta. Motus tripl̓r vnꝰ eſt gratia ſui termini adquē in genere ponendus Minor Ad vnitatē motus in genere qͣꝫuis numero aūt ſpēſufficit terminū ad quē inquirere Cōcluſio.Igit̉ ꝯgrue ab Areſtotele modis tribꝰ diciturmotus vnus Maior pꝫ quo ad pͥmam eius parteꝫ. Nam eo modoaliquid d̓r eſſe vnū quo ip̄m eſt ſuā formā indiuiſuꝫſed per formā res d̓r tripliciter indiuiſa motus d̓r tripliciter vnus. Minor ꝓbatur. qꝛ forma ad quam ꝯſequit̉vnitas tripl̓r ſe habere p̄t. qꝛ aūt ipſa accipit̉ ẜm eſſentiaꝫaut ẜm eſſe. Si ẜm eſſentiā tūc aūt ꝯſiderat̉ ipſa ẜm eſtpars eſſentie rei. aut ẜm eſt tota eſſentia rei pͥmo ēgenus. ab ipſa cātur vnū genere. qd̓ eſt vnū ẜm figuraꝫp̄dicamenti coordinatōem p̄dicabiliū. Scd̓o e ſpecies. qꝛ quicqͥd eſt poſt ſpēm in his ſunt formalia nonmaterialia eſt de indiuiduātibꝰ. ab ea ſic ꝯſiderata cauſat̉ vnū ſpē indiuidua eſt ſpēs ſpēaliſſima. non diuiditin alias ſpēs. quēadmodū diuidūtur ſpēs ſubalterne. Siipſa accipiat̉ ẜm eſſe inqͣꝫtum eſt actus effectus eius inſuo ꝓprio ſubiecto. tūc ipſa eſt forma iudiuiduata ſubiectum. ſic ꝯſiderata cauſat vnū numero. Et hoc loquendo de vno ſe ẜm ſuam formā eſſentialē de vno peraccn̄s qd̓ hic omittit̉. Et eſt notandū drn̄a eſt int̓ vnuꝫet vnitū. Nam vnū ꝓprie d̓r qd̓ ſuam eſſentiam eſt vnuet hoc ẜm ꝓclum d̓r vnū vniale. ſic ſolum pͥmū pͥncipiuꝫqd̓ eſt deus dicit̉ vnū. Sed vnitū d̓r illud qd̓ eſt vnuꝫper eſſentiam. ſed participatōem. quod ſic d̓r vnū ſiuevnitum tribꝰ d̓r modis. Et inter illa que habent vnitateꝫ participatiōem eſt ordo. nam vnitas generica eſt minima. poſt hoc vnitas ſpecifica vnitas numeralis eſt maxima. qm̄ maioreꝫ pluralitatē excludit. oppoſito em̄ modohabent ſe vnitas diuerſitas. ideo ſicut diuerſitas generica eſt maxima. ita nūeralis minima Et qͣꝫuis ſit aliquavnitas analogie. illa tn̄ eſt vnitas ſimpl̓t. ſed tm̄ ẜmquid. Sed diceres. vnitas numeralis ex parte materieattendit̉. qꝛ materia eſt pͥncipiū indiuiduatiōis. idē em̄ eſtpͥncipiū vnitatis indiuiduationis. Ad hoc dd̓m eſt.materia eſt bene pͥncipiū incōicabilitatis. tanto indiuiduatōis pͥncipiū. ſed eſt ꝓprie pͥncipium vnitatis numeraſis. niſi intelligendo pͥncipiū ſine quo. qꝛ ſine materia eſt vnitas numeralis in corporalibꝰ ſubſtantijs.in ſpūalibꝰ ſubſtantijs ſine ꝓportiōata materia. ſcꝫ illatim.Secūda pars maioris manifeſta eſt ex ſupradictis. quia