Druckschrift 
Commentaria in libros Physicorum Aristotelis secundum viam Albertistarum cum textu
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

PhylicoꝝNreſtotelis

vnum corpus eſſe in diuerſis locis. Qinor patet. quiatale corpus erit idem ⁊ non idem. Et ꝙ ſit idem corpus in queſito ſupponitur. et ſi eſt in diuerſis locis tunchoc idem corpus erit duo corpora. quia locus circūſcribit locatum gratia quantitatis quia nō quanta nō ſuntin loco circūſcriptiue ergo vbicūqꝫ ſtꝭ diuerſa loca ſuntdiuerſe qͣꝫtitates corporū locatorū. ſꝫ qͣꝫtitas orit̉ ex ꝑtematerie. igitur vbi ſunt diuerſa loca ibi eſt alia ⁊ alia materia ſed materia eſt principium indiuiduatōnis. igiturvbi eſt alia materia ibi eſt aliud corpus indiuidualiter. ſi ergo ideꝫ corpus eſt in diuerſis locis erit idem corpus et non idem qd̓ implicat cōtradictōem.Ad obiectum in oppoſitum dd̓m eſt. ꝙ dupliciter ē aliquid in loco. vno mō localiter. ⁊ circūſcriptiue. et ſic corpus chriſti eſt in celo empireo ſolū. Alio modo aliqͥd ēin loco ſacramentaliter. ⁊ ſic eſt in pluribus locis. Comparat̉ em̄ ſic̄ ad locū non per ſe ſꝫ per accn̄s rōne ſpēruꝫſacramētaliū. et illud ꝯtingit ex hoc. qꝛ corpus chriſti fitin loco ꝑ ꝯuerſionem panis in ipſum. qꝛ ergo plures partes panis ꝯuertunt̉ in idem corpus chriſti. iō chriſtuseſt in diuerſis locis ſacramentaliter. Et eſſet ſil̓e ſi centum ligna tranſubſtantiarentur in vnū lapidē tūc idē lapis eſſet in diuerſis locis lignorum.Quartum dubium eſtAn poſitio pytagore poſſit aliquo mō ſuſtineri Soſic ẜm ſil̓itudinē. qꝛ extra celū eſt infinitus ſpiritus .ſ. dequi ſuo flatu. id eſt ſua operatiōe diſtinxit res ab inuicēvacuo .i. negatōe q̄ negaº d̓r vacuū. qꝛ nō ē ens reale Etſil̓r p̄t ītelligi ẜm vulgares qꝛ vulgares diſtinguunt resab inuicē per vacuū id eſt per aerem mediū que ip̄i dicūtvacuū. ſed ꝓprie loquēdo nō eſt vera. Areſto. tn̄ de iſtaopinione nihil ꝓſequitur. eo ꝙ oīno equoce vſi ſunt nomine vacui et extra rōem et vſum loquēdi ph̓oꝝ. Ad quale aūt ſe habeat oportet accipere qͥdſignificet nomen. videt̉ aūt vacuū locus eſſe inquo nihil eſt. huius aūt cauſa eſt. qꝛ om̄e quodeſt corpus opinātur eſſe. Om̄e aūt corpus ī loco eſt. vacuū aūt in quo nullum corpus ē. qͣreſicubi nō eſt corpus nihil eſſe hic. Corpus ātiterū opinantur eſſe tangibile. Hmōi āt qd̓ habet grauitatem aūt leuitatē. Accidit igit̉ ex ſillogiſmo hoc eſſe vacuuꝫ in quo nihil eſt grauealiquid aut leue. Hec quidē igitur ex ſyllogiſmo ſicut prius diximus accidūt Sed incōueniens eſt ſi pūctū vacuū ſit. Oportet em̄ locūeſſe in quo loco corꝑis ſit ſpaciū tāgibilis.Iſtud eſt ſcd̓m capl̓m huius tractatus in qͦ ph̓s inqͥritdeſcriptōnes vacui. et excludit rōnes ꝓbantiū vacuū eēet ẜm hoc pn̄s capl̓m in duas diuidit̉ ꝑtes. ſcd̓a ibi. neqꝫvna aūt. Quātū igit̉ ad primā ꝑtē dicit ph̓s. ꝙ ꝑs affirmatiua aut negatiua de vacuo nō p̄t declarari niſi pͥusaccipiat̉. qͥd noīs ip̄ius vacui. cū iam id qd̓ q̄rit̉ ꝑ qͣſtionem an res eſt an non eſt. debeat determinari. oportet ꝙaccipiat̉ noīs definitio. et poſtea inqͥrat̉. vtꝝ hoc ſit genꝰeius qd̓ ponitur eſſe genus. et hec differentia q̄ d̓r ineēvt drā. et qn̄ hoc ita eſſe īuenit̉ nec inuenit̉ in alio generetūc ſcit̉ qm̄ res nō eſt. Deſcribit̉ aūt vacuū tribꝰ deſcri

ptionibꝰ. Quaꝝ pͥma eſt vacuū ē locus in quo nihit eſtaccipiendo locū non ꝓ ſuꝑficie corꝑis ꝯtinentis. aut ſpacio qd̓ ē inter ſuꝑficies ꝯtinētis ſuppoſitū. ſꝫ ꝓ capacitate cuiuſlibet rei qͦlibet mō dicta. Et ē hec deſcriptio valde cōis nō ponēs vacuū aliquā eē naturā determinatāCauſa huiꝰ ē. qꝛ opinant̉ ꝙ oē ens ē corpꝰ. ⁊ ꝙ oē corpꝰē in loco. ⁊ ſic vacuū dicūt eē in qͦ nullū corpꝰ ē. ⁊ iō vacuū ē id qͦ nihil ē. qꝛ vbi nō ē corpꝰ ibi nihil d̓r eē. Preterea oē corpꝰ dicunt hr̄e grauitatē ⁊ leuitatē ⁊ ceterasdrās tāgibiliū qͣꝫtū igit̉ ſeqͥt̉ ꝙ in qͦ nullū ē tāgibile corpus ꝙ ibi ſit vacuū. hͦ igit̉ ex ſyllogiſmo accidit qn̄ ſyllogiſat qͥs ex poſitōe antiqͦꝝ de vacui deſcriptōe. Sꝫ an̄qͣꝫponant̉ alie deſcriptōes iſtā reprobat dicēs. qꝛ ſic accidit eis incōueniēs. qꝛ nō ponūt vacuū aliqua naturamdeterminatā. ſꝫ negatōni vl̓i definiūt ip̄m dicētes hͦ eſſevacuū in qͦ nihil ē. ſeqͥt̉ ẜm eos ꝙ punctū ē vacuū. qꝛ ipſum ē in qͦ nihil ē. hͦ em̄ incōueniēs ē cū vacuū ſit ſpaciūqd̓dā ⁊ ſil̓r locꝰ qͦdāmō. ſpaciū āt oē diuiſibile eſt. ſi igit̉punctū ſi: vacuū erit ſpaciū diuiſibile in pūcto ⁊ ita diuiſibile ē in īdiuiſibili qd̓ ē incōueniēs. igit̉ locꝰ ⁊ vacuū nōdebēt ſic detetminari ſcꝫ ꝙ vacuū ē in qͦ nihil ē ⁊ locꝰ ſitid qd̓ capax eſt alicuius quocunqꝫ modo Sic igit̉ videt̉ dici vacuū vno qͥdem mō nōplenū ſenſibili corꝑe ẜm actū. Senſibile āt ẜmtactū ē grauitatē hn̄s aūt leuitatē. Un̄ ⁊ ſic dubitabit aliqͥs qͥd vtiqꝫ dicat. ſi habeat hoc ſpaciūcolorē aūt ſonū. vtꝝ vacuū an̄ nō Aut manifeſtūeſt. ſi qͥdem accipiat corpus quod tangit̉ vacuūeſſe. ſi vero nō minime:Hic ph̓s ponit ſcd̓am definitōem vacui dicēs. ꝙ vacuūē ſpactū nō plenū ſenſibili corꝑe ẜm tactu Et hāc reprobat ph̓s. qꝛ ſic definit̉ vacuū a negatōe ī genere ſpacij ⁊ n̄a negatōe vl̓i ſimpl̓r. corpꝰ em̄ ſenſibile ẜm tactū ē id qd̓hꝫ gͣuitatē vel leuitatē Unde etiā aliqͥs dubitare poſſꝫin hac antiqͦꝝ deſcriptōne qͥd debeat dici. tali hypoteſtfacta ꝙ ſpaciū ſit plenū colore vl̓ ſono. vtꝝ ſit vacuū dicendū. aut nō. Manifeſtū ē em̄ ſi dicat̉ nihil eē plenū niſi qd̓ graui vel leui corꝑe plenū ē ꝙ ſpaciū illud ē vacuūSi āt illud nō dicat̉ tm̄ plenū ſꝫ ⁊ alia q̄ plena ſunt q̄cūqꝫ. tunc iſtd̓ ſpaciū minime dicet̉ eē vacuuꝫ. Et deſcribētibꝰ vacuū ſicut nūc dictū accidit ꝙ celū totū ē vacuūqꝛ nō ē plenū corꝑe ſenſibili hn̄te gͣuitatem vl̓ leuitatem Alio aūt mō in quo nō ē hoc aliqͥd neqꝫ ſub̓aaliqͣ corporea. Un̄ qͥdā dicūt vacuū eſſe corꝑismateriā qͥ qͥdē ⁊ locū dicentes idē hoc ⁊ nō bn̄.Materia qͥdē em̄ nō ē ſeꝑabilis a tribꝰ. Uacuūaūt q̄runt ſicut ſeꝑabile. Qm̄ āt de loco determinatū eſt ⁊ vacuū locū neceſſe eſt eē ſi eſt pͥuatumcorꝑe. Locꝰ āt quō ē ⁊ quō nō ē dictū ē. Manifeſtū ē qm̄ ſic qͥdē vacuū nō eſt neqꝫ ſeꝑatū neqꝫinſeꝑabile. vacuum em̄ nō corpus ſed corporisſpacium volunt eſſe. Hic ponit terciā definitōem vacui q̄ ē ip̄oꝝ platonicoꝝ dicēs. ꝙ vacuū eſt in quo nō eſt hoc aliqͥd. hoc eſtſub̓a corporea ꝑfecta ꝑ formā ſub̓alē in qua rōne motꝰdicunt qͥdā platōnici corꝑis materia eē vacuā an̄qͣꝫ habeat formā. ⁊ hoc innuit plato in timeo. vbi d̓t ꝙ materia eſt formaꝝ gremiū. hoc em̄ veriſſime dixerūt eē locū

Sij

92