LiberPrimus

intellectus anaxa. eſt incōueniens. ⁊ impoſſibilia querēsqn̄ vult ſegregare que nullo mō ſūt ſegregabilia. neqꝫ ẜqͣꝫtitatē neqꝫ ẜm qͣlitatē Si eī qͣꝫtitate fiat ſegregatio minꝰ ſꝑ erit ſegregatū qͣꝫ illd̓ vn̄ ſegregat̉. ⁊ ſic erit minꝰ minimo qd̓ ē incōueniēs. Si ẜm qͣlitatē vult ſegregare eritincōueniens. iō quia accn̄tia inſeꝑabilia ſunt a ſubiecto ⁊ſic anaxa. bn̄ dixit nō oīa eē ſeꝑabilia. qꝛ hoc verū ē ī accn̄tibus. ſed ignoranter. qͥa nō dixit hoc ꝓpter accn̄tia q̄ ſūtinſeꝑabilia. ſed qꝛ infinitū ẜm totuꝫ ab eo cui ineſt ſeꝑarinō pōt. vt in principio rōnis tactum fuit.Non recte autem neqꝫ generatōnem accipit ſimiliū ſpecierū. eſt em̄ lutum in luta diuiditurEſt em̄ et non idem modus eſt. vt lateres ex limo. et domus ex lateribus ſic autem aqua etaer ex alterutris et ſunt et fiuntHic ph̓s reprobat opinionē Anaxa. quo ad motiuū ſuepoſitionis ſiue cauſam. quia ip̄e putabat ꝙ nunqͣꝫ generatur aliquid niſi ex ſimili ſibi ẜm ſpeciem. ⁊ ideo poſuit oīain omnibꝰ ẜm ſpeciem. ſed hoc motiuū falſum eſt. qꝛ nontm̄ generatur ſimile ex ſimili in ſpecie ſed etiaꝫ diſſimile exdiſſimili. diuiditur em̄ quandoqꝫ per generatōem lutumin lutea que ſunt ſimilia in ſpecie luto. ⁊ aliquando ī alijsnon eſt idem modus generatōnis in quibuſdam. quia fiunt quandoqꝫ lateres ex luto. ⁊ lutum non eſt ſimile lateribus ⁊ domus etiam fit ex lateribus. Et nedū iſtud ē verum in artificialibꝰ. ſed etiam in naturalibꝰ. quia aer fit exaqua ſibi diſſimili ⁊ econtra.Melius autem in minora ⁊ finita recipere qd̓vere facit Empedocles.Hic phyloſophus comparat opinionem Anaxagorepoſitioni Empedoclis dicens. ꝙ melius poſuit Empedocles qͣꝫ Anaxagoras. quia melius eſt ponere pauca pͥncipia ⁊ finita qͣꝫ multa ⁊ infinita. Empedocles autem poſuit quattuor vocata elementa. Qouebatur autē Anaxagoras in ponendo infinita. quia ſi fit aliqͥd ex aliqͦ eadem rōne etiā ex multis multa ⁊ ex infinitis infinita. ſedea ex quibus fiunt aliqua ſunt pͥncipia. ergo principia ſūtfinita. hoc aūt nō oportet. vt dicit dn̄s Albertus. qͥa multitudo que eſt in principiatis ad paucitatem que eſt in pͥncipijs reducitur. ⁊ ſic melius dixit Empedo. qͣꝫ Anaxa.Circa textum expolitumouet̉ q̄ſtio. An vera et irrefragabil̓ ſit oīm naturaliuꝫ ph̓orū opinio dicentiuꝫ. nihil fieri exnihilo et ſingulariter ſit hic reprobanda Anaxagore poſitio.Et arguit̉ pͥmo ꝙ non. quia deus ꝓduxit omnes resex nihilo. ergo ſeqͥtur ꝙ ex nihilo poteſt aliqͥd fieri. An̄s ꝓbat̉ ꝑ eccl̓iaſticū dicentē. qͥ viuit ineternū creauit omniaſimul Secūdo ſic. creatio poteſt conuenire creature adminus inſtrumentaliter. ergo agens naturale poteſt aliquid ex nihilo producere. An̄s ꝓbatur. quia cuicunqꝫ cōuenit actio maior illi etiam conuenit actio minor. ſed creature conuenit tranſſubſtantiatio que eſt maior actio. eoꝙ plura mirabilia ſequūtur eam qͣꝫ creatōem. igitur actiocreandi poteſt cōmunicari crearure Tercio ſi ex nihiloaliquid fieret. tunc fieri non eſſet terminus alteratōnis. ſꝫhoc eſt falſum. ꝙ d̓t ph̓s pͥmo de generatōe ꝙ omnē ge-

neratōnem precedit alteratio Quarto omne illud qd̓fit prius ē in potentia qͣꝫ fiat in actu. illa aūt potentia ē inaliquo ſubiecto preſuppoſito. igitur nihil p̄t fieri ex nihiloQuinto arguit̉ ꝯtra queſitū nedum Anaxagoras errauit circa factōnem rei naturalis. ſed etiaꝫ multi alij ph̓iigit̉ incōuenienter pre alijs ph̓s reprobat Anaxagoram.Pro veritate vtriuſqꝫ tam ſuppoſiti qͣꝫ queſiti eſt ph̓i ſententia in textu. Et ponūtur duo diſcurſus quorum pͥmimaior eſt iſta.Agens naturale eſt virtutis finite in cuius actione aliquid ſubijci eſt neceſſe. MinorSimpliciter ens et non ens que repugnant cōtradictorie diſtant Concluſio Igitur irrefragabiliter verum dicunt phyloſophi per naturam ex nihilo nihil fieri.Maior ꝓpoſitio ꝓbatur quo ad pͥmā partem. quia om̄eqd̓ habet eſſe receptum ab alio ſiue eſt ens ꝑ participationem eſt finitū. ſed omne agens naturale eſt tale. ergo eſt finitum. ⁊ ſi ip̄m eſt finitū in ſua eſſentia. ergo etiam in ſuapotentia. quia virtus radicatur in ſua eſſentia. ⁊ nō poteſtpaſſio eſſe eminentior qͣꝫ ſit ſubiectum. Scd̓a pars probatur. quia omnis actio phyſica eſt per motum. ſed in omnimotu oportet aliquid preiacere puta mobile. Minor eſtmanifeſta ꝑ oēs logicos. ⁊ dicitur ſimpliciter ens ⁊ nō ensdiſtant infinite. qꝛ nō ens ẜm qͥd. opponit̉ enti ſolū pͥuatiue quō d̓t. p. ꝙ materia eſt nō ens ꝑ accn̄s ſcꝫ rōne pͥuatōnis. ſꝫ ſimpl̓r nō ens ꝯtradictorie. Diſtant quidē nō reali diſtantia. que eſt ꝑ interiectōem medij alicuiꝰ realis. ſꝫdiſtant diſtantia metaphorica. que vocat̉ repugnātia.Concluſio ſeqͥtur ex p̄miſſis. ⁊ eſt ph̓i in textu. Et poteſt ſic oſtendi. qꝛ triplex cōmuniter aſſignat̉ mutatio. ẜmdiuerſitatem terminoꝝ. vna eſt in qua acquiritur formaaccidentalis ſicut alteratio eſt mutatio per quā acquirit̉ qͣlitas. Alia eſt mutatio per quā acquiritur forma ſubſtantialis ſicut generatio. Tercia eſt mutatio non tatnē phyſica. per quā acqͥritur tota rei ſubſtantia. ſicut creatio. Etdn̄t iſte mutatōnes. qꝛ in pͥma p̄ſupponit̉ tota rei ſubſtātia ex quo alteratio hꝫ ꝓ ſubiecto ſuo totū cōpoſitū. In ſecūda p̄ſupponit̉ materia. In tercia nihil p̄ſupponit̉. ⁊ ſic exduabꝰ pͥmis mutatōibꝰ ex nihilo nihil fit. licet bene ex tercia Sꝫ ſi diceres ꝑ creatōem nō p̄t aliqͥd fieri. Probat̉.qͥa infinita diſtantia nō p̄t ꝑtranſiri. ſꝫ ens ⁊ non ens ſimpliciter diſtāt ꝯtradictorie ſiue infinite. gͦ nō p̄t fieri de nōente ens Ad hoc eſt ſolutio infinita diſtantia non pōtpertranſiri ꝑ potentiam agentis naturalis. ſed bene ꝑ potētiā agētis ſuꝑnatural̓. pͥmū pꝫ. qꝛ tale agēs nō ē actꝰ purus. ſꝫ actꝰ pone ꝑmixtꝰ. gͦ nō p̄t ꝓducere ſuū effectū ex nihilo. ſcd̓m pꝫ. qꝛ vnūqd̓qꝫ agit ẜm ꝙ ē in actu. ſꝫ agēs ſuꝑnaturale deus ſcꝫ ē ſimpl̓r ī actu. cū ſit purus actꝰ. gͦ totaliter ꝓduxit rē ex nihilo. vn̄ ſi aliqͥd p̄ſupponeret arguereteius impotētiā ſic ꝙ nō eſſet ſufficiēs totū effectū ꝓducere qd̓ falſū ē Aut dd̓m ē ad minorē. ꝙ lꝫ ens ⁊ nō ens ſimpliciter diſtāt ꝯͣdictorie ⁊ īfinite ẜm actū tn̄ diſtāt ſubcōtrarie ẜm potētiā qꝛ nō ens qd̓ē terminꝰ creatōis nō ē ſicnihil qd̓ non eſt ens in potentia reſpectu agentis ſupernaturalis Pro maiori intellectu eſt ſciendum ꝙ non ensdupliciter accipitur. Uno modo vt tantum valet ſicutnon ens vl̓r. ⁊ hoc mō ens ẜm qͥd nō d̓r nō ens Alio mōprout valet tātuꝫ ſicut non perfectum. ⁊ illo modo ensẜm qͥd bn̄ dicitur nō ens ſꝫ nō ſequit̉. gͦ ē nihil et per hoc