Druckschrift 
Commentaria in Porphyrium, Aristotelem et Gilbertum Porretanum secundum viam Albertistarum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Predicamenta

aut etiam vir vxorē habere dicitur. ſꝫet vxor virum. ſed videtur alieniſſimꝰqui nunc dictus eſt modꝰ eſſe in eo qd̓eſt habere. nihil em̄ aliud vxorem habendo ſignificamus niſi quia cohabitat. forte tamen alij quidam apparerebunt modi de eo quod eſt habere. ſedqui conſu euerūt dici pene oēs enumerati ſunt Finitur textus p̄dicamentoꝝ Habere aūt dicitur multis modis.Iſtud eſt quintum et vltimū capitulū. in det̓minat de vltimopoſtpredicamēto quod eſt habere Et diniditur in duas partes principalesIn prima oſtendit quot modis dicitur habereSecundo exeuſat ſe ph̓us de poſitione quorundā alioꝝ modoꝝ Secūda ibi. fortaſſe aūtQuo ad primū dicit habere dicitur multismodis. dicens primodicitur habere habenshabitum. ſic dicimus nos habere ẜm primāſpēm qualitatis. ſic habetur eſt in facultatehabentis ad actum. hoc modo dicit Auerroys ſuper ſecundū de anima. habitus eſt quooperamur dum volumus. Et victorinus habitus facilem facit potentiā ad agendum. autdicitur ẜm affectum in tercia ſpeecie qualitatꝭquia nos dicimur habere id quod afficit. ſicutdicimus nos habere colorē vel frigus. aut dicitur habere ẜm aliquam aliam ſpeciem qualitatis. habere em̄ qualitatem non eſt aliud qͣꝫlitatem tanqͣꝫ accidens ſubſtantiā informare.ſicut ſcientes diſciplinam dicuntur habere ſcientiam. et ſtudioſi virtutem. quia eſt in facuſtate eoꝝ agere ẜm diſciplinā et virtutem. Secundo modo dicitur habere qͣꝫtitatem que ineſt vt menſura ſicut dicitur aliquis magnitudinem habere ſiue qͣꝫtitatem bicubitalē vel tricubitalem. Tercio modo dicitur habere vtcirca corpus ſunt que mutantur ad cōporis figuram. ſicut habetur veſtimentū vel tunica.omnia mutantur ad habentem et non mutantvt inquit Auguſtinus. Quarto dicitur habereid quod eſt. ad decorem. ſicut digitus diciturhabere anulum. collum torquem. pectus monile. anulus em̄ ornamentum eſt digiti: torquescolli. et monile pectoris. Quinto dicitur habere membrū. quo modo totum habet partes organicas que ſunt ad actum. ſicut quis diciturhabere membrū. quando habet ad vſum vt manum et pedem. Sexto modo dicitur habere il

lud quod continetur. ſicut vas dicitur haberegrana. et lagena vinū. vinum em̄ dicitur habere in lagena. quia lagena continet vinū. etſurat. et modius triticum. Septimo dicit̉ habere per modum illū quo habetur poſſeſſio. ſicꝭdicimur haberedomum agrum. et hic eſt ſpecialis modus habendi et valde ꝓprius. Octauodicitur habere. ſicut vir dicitur habere vxoremaut vxor virum mutuo contractu inter virumet mullerem. et hic modus eſt alieniſſimus inter omnes modos habendi qui dicti ſunt. eo nihil aliud eſt habere vxorem qͣꝫ ei cohabitare. ſic hoc modo habens habetur eodem modo quo habet. et per eundem contractū habensefficitur habitus. et hoc non eſt in aliquo alioꝝ modoꝝ Tunc ibi. fortaſſe. Hīc excuſat de amiſſione alioꝝ modoꝝ. dicens fortealij apparebūt habēdi modi. ſed modi qui magis vſitati ſunt apud ſapientes pene. hoc eſtſi omnes ſunt enumeratiIncidūt dubia. Primū. an habere ſitpoſtpredicamētū. Et videtur non. quia iuxta ſentētiam Gilberti porrithani eſt predicamtum Solutio ſic. quia dicit coordinatōeꝫplurium ad vnum genus non reducibiliū. qͥahabere qͣꝫtitatem eſt in predicamento qͣꝫtitatis habere qualitatem in predicamento qualitatis. Ad obiectum in oppoſitum reſpondetAlbertus. licet habitus ſit predicamentū ſpeciale predicans eſſe quod cauſatur ex habitudine extrinſecus circundantis quod circūdāsad figuram et modum circundati ſe extendit.tamen etiam dicitur habere multis modis ẜmres alioꝝ geneꝝ. et ergo inter poſtpredicamenta de habere oportuit facere determinatiōemSecundū dubium eſt An conuenient̓enumerati ſunt octo modi habendi Et videt̉primo non. quia omne habere mediat interhabens et habitum. ſed inter ſubſtantiā et qͣꝫtitatem nihil mediat cum quantitas ſit accidens immediate ſubſtantiaꝫ informans. ergoſubſtantia non dicitur habere quātitatemSecundo. habens debet eſſe principium habiti. ſed ſed poſſeſſor non eſt principium rei poſſeſſe. nec vir principium mulieris. igitur maleponunt̉ ſeptimus et octauus modus Tercio. ſubſtantia dicitur habere relatōnem actōnem et paſſionem. et tamen illi modi non ponuntur hic. Quarto. Gilbertus porrithanus ſolum enumerat quattuor modos. igiturvidetur Areſtoteles ſuperfluus. vel ipſe diminutꝰ Solutio ſic. vtꝫ per ſufficientiā quā