Pena¶¶ XXVI.

olim. de iniurijs. Iudex tn̄ ſi hꝫ poteſtatē mulctādi ſicut hꝫ ordinarius. vt in. l. ij. in fi. ff. de iudi. bene poterit exigere.o ¶ Quarta pena dr̄ iudicialis. ⁊ hec pōt peti ſicutcū qͥs obligauit ſe ſub pena .x. ad ꝓbanduꝫ aliqͥdin. c. cū dilectus. de elec. ſꝫ hec nō petit̉ a clericis ⁊a religioſis niſi ꝓ intereſſe ſuo.i i ¶ Quinta pena ē arbitralis. ⁊ hec petit̉ ab eo quinō ſeruat arbitriū. c. dilecti. de arbi. ⁊ hoc pōt petia qͦcūqꝫ. vt in. d. c. dilecti. ⁊ ibi glo.2 ¶ Sexta pena dr̄ cōuentionalis quā ꝑtes exͣ iudiciū inter ſe īponūt. ⁊ peti pōt qͣntū inteſſe. l. p̄dia.ff. de ac. empti. ⁊ vēdi. ẜm Ho. ⁊ do. Anto. in. d. c.dilecti. Sed ẜm Inno. in. c. ſuā. de penis. ⁊ Pa. ind. c. dilecti. pōt etiā peti ſi excedat int̓eſſe: niſi ſit infraudē poſita: ſꝫ nō credo a clericis vel religioſis:ſecus a laicis et p̄ſumit̉ in fraudē vſuraruꝫ poſitaqn̄ ſimplicit̓ eſt poſita ſuꝑ ꝓmiſſione qͣntitatis. vtin. l. cū allegas. C. de vſuris. et ibi ꝑ doc. et in. l. iulianus. §. ideꝫ Papinianꝰ. ff. de ac. empti. ⁊ vēdi.et Bar. in. l. rogaſti. §. j. ff. ſi cer. pe. ⁊ canoniſte ind. c. dilecti. Secus eſſet ſi apponeret̉ ſuꝑ facto. vtin dictis iuribꝰ. Similiter nō p̄ſumeret̉ in fraudēqn̄ ꝓmittit̉ quātitas ⁊ poſtea factū. ⁊ vltima pena ẜm do. Anto. in. d. c. dilecti. et allegat Butri.in. l. cū filius. ff. de cōdi. ⁊ demō. et Bar. in. d. §. j.et eā ſequor niſi cōtrahēs eſſet vſurariꝰ: ꝙͣuis Io.an. in addi. ad Spe. teneat ꝙ p̄ſumit̉ in fraudemet allegat Dy. in. d. l. cū filius. Et vt intelligas ponō tibi exemplū. ꝓmitto tibi ſoluere centuꝫ. ⁊ niſidedero dabo tibi. x. ꝓ pena. ſic p̄ſumit̉ in fraudeꝫquia ſuꝑ quantitate. Aliud exemplū. ꝓmitto tibifacere domū: portare ligna et niſi fecero ſoluaꝫ penam. ſic nō p̄ſumit̉ in fraudē. qͥa ē ſuꝑ facto. Alid̓exemplū ꝓmitto tibi centū in tali termino ⁊ ꝓmitto venire ad iudicē et reciꝑe p̄ceptū de ſoluēdo veldando pignora. ⁊ ſi nō fecero ꝓmitto tibi ſoluerepenā. ſic nō p̄ſumit̉. qꝛ licet ſit pͥmo qͣntitas. tamēpoſt eſt factu et vltimo pena.¶ Utrū ille qͥ ex impotētia nō facit ad qd̓ obligat̉ſub pena euadat? ℟. ꝙ ſi loquimur de pena iurisvel ſtatutoꝝ: ſic eſt clarū ꝙ nō incurrit̉. Idem dicde ſnīa iudicis generalit̓ imponētis penā puta excōicationis ẜm Fede. conſilio. dcccxiij. et ſequiturPa. in. c. P. et. G. de offi. deleg. quia verba generalia debent intelligi ciuili mō. ar. l. ſicut. ff. de ẜui.et in. l. ratū. et in. l. qd̓ dicimus. ff. de ſolū. Si autēſpāliter imponit penā. puta niſi cōpareas tali dieexcōmunico te. tūc ẜm Pa. in. c. cū ſuꝑ cā. de teſti.co. ſi ex ſnīa aperte cōſtat ꝙ iudex voluerit eum ligare: ſiue poſſet vel nō. ſic cū ſnīa ſit nulla cū contineat intolerabilē errorē non ligat. c. ꝑ tuas. de ſen.excō. ſimilit̓ nō ligat ſi apparet ꝙ nō voluit ligareimpotentē. puta qꝛ dicit ſi contēpſeris vel ſi diſtuleris cōparere ⁊cͣ. qꝛ non potens nec contēnit nec.differt. vt dicit glo. in. c. qͣꝫ ſit de elect libro. vj. Siv̓o nō poteſt ꝑpendi mēs iudicis ſic quo ad deuꝫnō ligat: ſꝫ quo ad eccleſiā et nos. ⁊ ſic intellige glo.in. d. c. vnico. iiij. q. v. et in. d. c. cū ſuꝑ cā. ſꝫ tn̄ ꝓbato impedimēto nulla indiget abſolutōe ẜm Ho.et. Spe. et placet etiā ẜm Pa. in. d. c. cum ſuꝑ cā. ſi

eſſet ſnīa pape. qͥa debemus p̄ſumere ꝙ noluerit̉eū ligare. ar. c. vt noſtruꝫ. vt eccleſiaſtica beneficiaet ſic non eſſet irregularis licet celebraſſet qd̓ benenota. Si auteꝫ loq̄mur de alijs penis ſic certū ē ꝙin foro anime peti nō pn̄t ẜm Sco. in. iiij. diſt. xv.q. ij. niſi qͣntū intereſſe īportat. facit. c. ſignificantede pigno. et. c. ij. de cōſti. et. c. ex lr̄is. de in integ. reſtitu. Et ad. l. incendiū. C. ſi cer. pe. que vult vt incendiū nō liberet qn̄ qͣntitas eſt in obligatione. qꝛcuꝫ obligatio fit in genere. vt. ff. ad. l. fal. l. in rōne.§. diligent̓. totū genus perire nō pōt? ℟. ꝙ qn̄ cōſiſtit in genere obligatio. veꝝ ē ꝙ obligatio ex impotentia nō extinguit̉. lꝫ liberet a pena. ꝓpterea dicit Ang. in. l. reſcriptū. in pͥn. ff. de pac. ꝙ etiā ſi teneamus ꝙ fiſcus habeat tacitā hypotecā in maleficijs ꝯͣ delinquentē non tn̄ p̄feret̉ creditoribꝰ īmocreditores p̄ferunt̉ ei allegat tex. cum ſua glo. in. l.vnica. C. de penis fiſca. Rō quia talis tractat delucro captando. et creditores de dāno vitando. facit. l. fi. §. licentia. C. de iure delib. et. l. vnica. C. deimpo. lu. deſcrip. et. l. fi. C. de codi. qd̓ nota bene ꝓexigentibꝰ penā vltra intereſſe ſnū ab illis qͥ ſuntnō ſoluēdo. qꝛ tenent̉ reſtituere eā creditoribꝰ.¶ Quid ſi obligatus ſub certa pena ad aliqͥd faci­ 1 4endum vel dandū ꝓ parte īpleuit et ꝓ parte nonex culpa ſua? ℟. Pa. in. c. ſuā. de penis. ꝙ ſi obligatio eſt diuidua nō cōmittit penā niſi pro partenō ſoluta. Si v̓o eſt indiuidua ſic ſoluet totā penāetiā de iure canonico. Et qn̄ dicat̉ obligatio diuidua eſt qn̄ ſolutio ꝑtis ꝑ ſe valet quo ad partē tantum qͣntū totū ad ſe totū. Indiuidua v̓o dicit̉ qn̄nō valet illa ꝑs ꝑ ſe. Exemplū ꝓmitto tibi ſcribere bibliā et decretū ſic ſi ſcripſi ſolū bibliā nō ſoluāpenā in totū: quia obligatio eſt diuidua qꝛ bibliaꝑ ſe valet ẜm totū ſuum. ſecus ſi ꝓmiſiſſet ſcriberebibliā et ſcripſi qͣtuor quinternos certe nō valet ꝓbiblia. et ideo obligatio erit indiuidua qꝛ ad nihilꝑ ſe valere pn̄t ſine alijs. de hoc plene nota in. l. ſtipulationes nō diuidunt̉. ff. de verbo. obliga. ⁊ ind. c. ſuā. vbi addit glo. hec vera quo ad penā q̄ cōmittit̉ in nō dando vel nō faciendo. Secus qn̄ qͥsdebet recipere. puta legatū vel hereditatē ſi ſic fecerit vel ſoluerit. qꝛ niſi totū faciet nō habebit. vt inl. meuius. et. l. cui fundꝰ. ff. de cōdi. et demō. de qͦvide plene in. l. ſi ſeruus. ff. ſi qͥs cautio.¶ Utrū ſtatuta ſint licita q̄ ſolū imponunt pecu­ 15niariā penā ꝓ homicidio: adulterio et hmoi? ℟.Ho. et ſequit̉ Pa. in. c. ij. de delic. pue. ꝙ nō: quiahomines exponunt̉ venales ad delinquendū. qͥamulti bene timēt cruciatus qͥ nō timent penā pecuniariā. vt habeant ſuū intentuꝫ. ar. l. in ſeruoꝝ.et in. l. aut facta. ff. de penis. et in aut̓. de manda.pͥn. §. oportet.¶ Utrū ꝓmittens ſub certa pena hr̄e ratū cōmit 15tat penam ꝯͣueniens de facto? ℟. ẜm Bar. in. l. idqd̓ pauperibꝰ. C. de ep̄i. et cle. ꝙ nō. Secus ſi promiliſſet hr̄e ratū et firmuꝫ. qꝛ ratū refert̉ ad ius. etfirmū ad factū. vt in glo. d. l.¶ Utrū tp̄us p̄fixū in odium negligentis currat 17ignorāti. vel legitime impedito: ℟. ẜm Pa. in. c.qꝛ diuerſitatē. de cōceſ. p̄ben. ꝙ nō. Secus quādop p iu