Dominus
ctabat oīa cōmunia. In ſtatu v̓o lapſe dictat bonum eſſe hr̄e ꝓpriū. tn̄ qꝛ res cōes negligunt̉. tumquia cōmunio parit diſcordiā dictat vt equū. q̄dāeſſe cōia. vt aere. mare. litora. et quedā appropriabilia. ſicut ſunt ea q̄ in nulliꝰ bonis ſunt q̄ occupāti concedit̉. Et ſic intellige dominiū rerum eſſe deiure naturali. qꝛ naturali eqͥtate inductū ē. vt īſti.de reruꝫ di. §. ſinguloꝝ. ff. de acqͥ. re. do. l. adeo. §.eum quis.3 ¶ Quō acquirit̉ dominiū rerū? ℟. ꝙ qͣdruplicit̓.Primo auctoritate legis naturalis. vt ꝙ ea que innullius bonis ſunt ſint occupantis. vt inſti. de re.di. §. ſinguloꝝ. Scd̓o auctoritate principis qͥ pōtex iuſta cā rem alicuius ei auferre et alteri dare. vtno. Inno. et cōiter docto. in. c. que in eccleſiaꝝ. deꝯſti. et legiſte. in. l. fi. C. ſi ꝯͣ ius vel pu. vti. vtputaꝓpter delictū puniendū ⁊ hmōi. al̓s non. vt ibidēdr̄. ⁊ nō ſolū pͥncipis ſꝫ etiā ꝑ ſtatuta inferioꝝ habentiū auctoritatē a pͥncipe ſic ſtatuendi. vt in. d.c. que in eccleſiaꝝ notat̉. Tercio ꝑ cōſenſum illiuscuiꝰ eſt. et iſtud fit ꝑ donationē ꝑ ꝑmutationē. pervenditionē. ꝑ mutui dationem et hmōi. Quartoiure ciuili qd̓ ſtatuit vt vſucapionibꝰ. p̄ſcriptionibus. adoptione. deportatione. ceſſione. additionebonoꝝ poſſeſſione et hmōi. de quibꝰ omnibꝰ habes. ff. de acqͥ. re. do. in glo. l. j. et inſti. de re. di. cuꝫmultis titulis ſequentibꝰ. et de his q̄ ad nos ꝑtinent: dicā in capitulis ſuis. Aduerte tn̄ differētiāinter ſpūalia et nō ſpū̄alia. qꝛ in ſpūalibꝰ ex ſolo titulo ſine traditione dominiū tranſit in aliū. vt eſttex. in. c. ſi tibi abſenti. de p̄ben. li. vj. tenet Inno.et cōiter approbat̉ in. c. inter cetera. de p̄ben. ſecusin alijs rebꝰ in quibꝰ requirit̉ traditio ad trāſlationem dominij nec ſufficit ſolus titulꝰ: niſi in re data eccleſie. de qͦ. jͣ. Immunitas. §. xxxj. Nec ſolatraditio tranſfert dominiū: niſi aliqͣ iuſta cā vera.vel putatiue vera p̄ceſſerit. l. nunqͣꝫ nuda traditiocū ibi no. ff. de acqui. re. do.Salicuius regni ducatꝰOMINu. comitatꝰ vel ciuitatis.d aut terre quis dicat̉ legitimus? ℟. ꝙ dominiū iuſte ⁊ legitime acquirit̉ aut auſtobello. puta pugnādo ꝯͣ infideles. vel cōtra aliquērebellem auctoritate ſuperioris vel principis. vt sͣ.Bellum patet. aut ꝑ legitimā ſucceſſione aut percōſenſum ſeu electionē populi habentis libertatēſibi eligendi dn̄m. aut ꝑ inſtitutionē principis ſeuſuperioris habentis iuriſditionem in tali ciuitateaut caſtro. aut ꝑ legitimā p̄ſcriptōnē cū bona fidefactā. vel emptionē. ꝑmutationē. donationē. autalio iuſto titulo. de quibꝰ in ſuis capitulis. Qui v̓oalia via intrat: fur eſt ⁊ latro. ⁊ reſignare tenetur ſipōt ſine notabili ꝑiculo animaꝝ corpoꝝ aut rerū:tenet̉ etiā ad reſtonē omniuꝫ reddituū qͦs habuitab illis locis ſic vſurpatis. et vt homicida eſt iudicandus quantū ad eos quos fecit ꝑ ſe vel ꝑ officiales ſuos occidere vel mutilare. lꝫ illi digni fuerintꝓpter maleficia ꝑpetrata. xxiij. q. v. ſi nō licet. necpōt abſolui niſi diſponat ſe ad ſatiſfaciendū et dimittendū ſi titulū iuſtificatū habere nō poteſt. ar.de pe. diſ. v. falſas. Intellige qn̄ hoc eſt elaꝝ ꝙ hꝫ
iniuſtū titulū vel nullū. ſecus in dubio. vel cū dimittere nō poſſet ſine ꝑiculo animaꝝ corpoꝝ autrerū. puta qꝛ populus ſe poneret in ſeditōne ⁊ huiuſmodi. ſic nō tenet̉ reſignare niſi voluntate ſolūqn̄ ſciret ꝓ certo vel qn̄ talia nō imminerēt. c. ſi resxiiij. q. vj. Idē dic de officialibꝰ quos tales tyrāniponunt in officijs ꝙ nec ſalariū pn̄t recipere niſieſſet tale officiū qd̓ eſſet neceſſariuꝫ reipublice. velvtile. qꝛ tūc nō peccarēt recipiendo: nec ſalariū reſtituere tenent̉. de quo in. c. in lr̄is. de re. ſpo. et inc. nihil. de elec. ꝑ doc.¶ Sed nunqͥd ciuitas pōt ſibi eligere dn̄m? ℟. iẜm Ho. in. c. nouit. de iudi. ꝙ nulla ciuitas pōt ſedare alicui dn̄o. nec pōt titulū dominij iuſtificarequia hoc eſſet in p̄iudiciū imꝑatoris quo ad illasque ei ſubijciuntur vel pape quo ad ſibi ſubiectasQuod verum eſt niſi ex priuilegio vel conſuetudine haberent ius eligendi. quia conſuetudo datiuriſditionem. de arbi. c. dilecti. C. de eman. l. j. etvltima.¶ Utrū dominis habentibꝰ manifeſte iniuſtum 2vel nullū titulū teneant̉ ſubditi obedire? ℟. ꝙ nōDicit tn̄ Tho. in ſum. ꝙ ad vitanduꝫ ſcandalumſuū et alioꝝ bonū eſt obedire ⁊ reuereri in eis quenō ſunt ꝯͣ deū. xj. q. iij. Iulianꝰ. ſꝫ habentibꝰ iuſtūdominiū quātūcunqꝫ mali ſint tenent̉ eis ſubditiobedire in licitis et q̄ eis p̄cipere poſſunt. j. Pe. ij.Obedite dn̄is veſtris nō tm̄ bonis ⁊cͣ. ⁊ ad Ro.xiij. qͥ poteſtati reſiſtit ⁊cͣ.¶ Utrū dn̄s poſſit ponere exactiones ſuis ſubdi3tis. Uide. jͣ. Tallia.¶ Utꝝ dn̄s teneat̉ ex facto familie? ℟. vt colligo 4ex. d. Anto. et Ioan. de ligna. ac Pa. in. c. licet. dereſtitu. ſpo. ⁊ Bar. in. l. ne quid. ff. de incen. rui. etnau. ꝙ ſic qn̄ familia eius deliqͥt in officio ſeu miniſterio in quo ipſe dn̄s eſt p̄poſitus ⁊ ipſe vtituropere talis familie. qꝛ ſibi imputat̉. qͥ talem elegit:quia honeſtaꝫ debebat ponere. l. j. §. familie. ff. depubli. Ciuiliter tn̄ tenet̉ nō criminaliter. vt in. d.l. ne quid. Ex quo patet ꝙ poteſtas ſeu rector tentur ex maleficio ſuorum officialium. l. ſi poſt. C. deaſſeſſo. Idē dic de capitaneo ꝙ tenetur ex delictoſuorū armigeroꝝ. nauta. hoſpite et ſimilibꝰ. Addunt tamen ſupradicti doc. ꝙ ſi officiū erat publicum. vt poteſtatis et huiuſmodi ſufficit exhiberemalefactorem. vt in. d. l. j. §. fi. ſecus ſi officiū nonerat publicum et nauta et caupones ⁊ huiuſmodil. vnica. ff. de fur. aduer. nau. Si v̓o familia nō deliquit in officio dn̄i: nō tenetur dominus quo adforum iudiciale: ſꝫ quo ad conſcientiam ſic ſi eſt inculpa nō corrigendo eam. nā tenetur verbo et exemplo eam corrigere. et ſi aliquis eoꝝ eſt incorrigibilis tenet̉ eum expellere: niſi quando preſumeretꝙ efficeretur peior. nam tunc faciat quod poteſt ⁊excuſatur. al̓s non. quia talibus dicitur. Error cuinon reſiſtitur approbatur. lxxxiij. diſtinc. error cūſimilibus.¶ Quomodo autem famulo infirmanti debea 5tur merces. Uide. familia. §. ij. Quando teneturde robaria que ſit in eius dominio. vide pedagiū§. viij.