TractatusSecūdus
ſint tres orōnes. tn̄ d̓r vna oratio nōvnitate indiuiſibilitatis ſicut pūctꝰ.ſꝫ vnitate ꝑfectōis ⁊ ordinis ſicut etmundus. Syllogiſmoꝝ aūt tria ſtꝭgenera. qꝛ alius ē demōſtratiuꝰ ſicut net ad preſens. ſcꝫ dici per ſe: dici deille qui procedit ex veris ⁊ neceſſarijscauſis ꝯcluſionis. vt hic. om̄e aīalcrationale eſt riſibile. oīs hō eſt aīal rōnale. igit̉ oīs hō eſt riſibilis. ⁊ de iſtodeterminat̉ in libro poſterioꝝ. Aliꝰeſt dyaleticus vel thopicus ſiue ꝓbabilis. vt hic Comptus ē adulter. petrus eſt comptus. gͦ eſt adulter Etde hoc agit̉ in libro thopicoꝝ. Aliusſophiſticus ſiue elenchus. ⁊ iſte ꝓcedit ex apparentibꝰ tm̄ ſine exiſtentia.vt oīs canis eſt latrabilis. celeſte ſydus ē canis. igit̉ celeſte ſidus eſt latrabile. ⁊ de hoc agit̉ in libro elenthoꝝ¶ Quid ē enthymemaNthymema ē ſyllogiſmꝰ truncatus in qͦ infert̉ feſtinata cōcluſio. Et d̓r ab en qd̓ eſt in ⁊ thymosqd̓ ē mens. qꝛ opponēs in mēte retinet alterā p̄miſſaꝝ. vt hic. ſortes eſthō. gͦ ē aīal. Hic em̄ in mente retinet̉maior ꝓpoſitio hec ſcꝫ. oīs hō ē aīalqua poſita eſſet ꝑfectus ſyllogiſmusſic. Om̄is hō ē aīa ſortes ē hō. igit̉ſortes eſt animal.¶ Quid eſt inductio.Aductio eſt ꝓgreſſus ab omnibus partibꝰ ſiml̓ ſumptis ſiue a ſingularibꝰ ſufficienter enumeratis ad vl̓e. vt hic ſortes currit. platocurrit. ⁊ ſic de alijs. igit̉ oīs hō currit¶ Quid eſt exemplum.cemplū eſt ab vno ſil̓i ad alid̓¶ Imile ꝓgreſſio. vt hic. in naueregendā nō ſorte ſꝫ arte rector eligen ſpēaliter accipiendo materiā in quadus ē. ergo ⁊ in ſcholis regendis¶ De nominibus ſecundaꝝintentionū conuenientibꝰ conditionibus complexorum.Capl̓m. GC C
Ecundo dicendū eſt de nominibꝰ ſecundaꝝ intentionūq̄ ꝯueniunt qͥbuſdā ꝯditionibꝰ cōplexoꝝ q̄ ſunt qͣttuor qͣꝫtū ꝑtiomni. dici de nullo. ⁊ reduplicatio.¶ Quō ꝑ d̓t habitudinē cauſe etcuiꝰ ⁊ ꝙ ſtꝭ qͣttuor mōdi dicēdi ꝑ ſeIrca pͥmū ſciendū ꝙ hec p̄poitio per habitudine cauſe deſiāt ⁊ interdū etiā ſitū. ſicut exiſtēsſolitarius d̓r eē per ſe. Cauſe aūt habitudin ¶ eſignat. Qn̄qꝫ qͥdē formalis. vt cū dicimꝰ ꝙ corpꝰ viuit ꝑ animam. Qn̄qꝫ aūt materialis. vt cū dicimus ꝙ homo eſt corruptibilis percorpus Quandoqꝫ autem ẜcat habitudinē cauſe extrinſece ⁊ p̄ciſe efficientis. vt cū dicimus aqua caleſcitꝑ ignē. Sicut aūt p̄poſitio ꝑ. denominat habitudinē cauſe qn̄ aliqͥd eſtcā eius. qd̓ ē extrinſecus ⁊ attribuit̉ſubiecto. ita ꝙ qn̄ ſubiectū vel aliqͥdeius eſt cā qd̓ attribuit̉ ſubiecto. itaqn̄qꝫ ſubiectū eius eſt cauſa qd̓ attribuitur ei. ⁊ hoc ẜcat hoc qd̓ dico aliqͥd eſt cā ꝑ ſe. His ſuppoſitis patetquō accipiunt̉ quattuor modi dicendi ꝑ ſe. quos ph̓us primo poſterioraſſignat. Primus eſt qn̄ illud qd̓ attribuit̉ alteri eſt cā eius formalis. ⁊ hͦmō definitio ⁊ ꝑtes definitiōis eſſentialis dicuntur eſſential̓r de definitopͥmo mō dicendi ꝑ ſe. vt aīal ⁊ rōnale de hoīe. Scd̓us modus eſt ꝙ hecp̄poſitio ꝑ denotat habitudinē cauſematerialis ꝓut ſcꝫ illud cui aliqͥd attribuitur eſt ꝓpriū ſubiectū ip̄ius. etſcꝫ. Et qꝛ ſubiectū ponit̉ in definitōeaccidentis aliqn̄ in abſtracto. vt ſimitas eſt naſi curuitas. Aliqn̄ in ꝯcreto. vt ſimus eſt naſus curuus. Idcirco generaliter ſcd̓s modus dicen