De prima ſpecie qualitatis.
tiones q̄ habēt paſſiones vel operatōes humanas ꝓ obiecto dicunturhumane. Et ꝑ oppoſitū ille nō dicūtur humane q̄ habent ꝓ obiecto aliquid ſuꝑius humanis oꝑationibꝰpaſſionibꝰ. vt ſunt nccāria ⁊ eternro dicunt̉ eſſe diuine. Un̄ decimo et roꝝ dicit ph̓s. ꝙ opus ſpeculatiuū agis diuinū d̓r qͣꝫ humanū. Nec etiacunt̉ humane q̄ hn̄tꝓ obiecto aliqͣss humanisoꝑatōibus vl̓ paſſionibꝰ vt expreſſeptꝫ in oꝑationibꝰ vegetat e vel ſenſitiue. qꝛ tales nō ſunt humane. ſedplantaꝝ ⁊ brutoruꝫ. Tertio mō d̓raliqͥd humanū ex mō oꝑatōis. quia.ſcꝫ in oꝑationibꝰ q̄ ſunt hūane pͥmomō vel ſcd̓o mō modꝰ humanꝰ ſeruat̉. ⁊ hūc modū qͥlibet in ſe p̄t faciliter exꝑiri. Si aūt ea q̄ hoīs ſunt illis duobꝰ modis aliqͥs mō ſuꝑhumano exequat̉ excedēs modū cōenerit oꝑatio qͦdammō ſuꝑhumana. ⁊diuina. Qꝭ at̄ hō mō brutali vel ſulhumano. mō rōnali vel hūano. mōſuꝑhumano vel diuino in ſuis oꝑibus ſe habere poſſit facilit̓ ptꝫ. Nāhō tenet mediū inter bruta ⁊ ſubſtātias ſeꝑatas q̄ diuine dicunt̉. Si gͦin malicijs ē inuenire modū humanū peccādi ſicut in vicijs cōibus. vtin furari ⁊ inuidere ⁊ hmōi Et modū ſubhumanū ⁊ brutalem: ſicut inpctīs ꝯtra naturā que excedūt modū humane malicie. Ita in bonisēinuenire oꝑatiōes q̄ tenēt humanūmodū ad quē ꝑficiūt ꝟtutes morales: de qͥbus ſupra dictū eſt. et vlterius etiā modū ſuphumanū ſeu diuinū ad quē ꝑficit vna ꝟtus. quā ponit Areſto. ij. ethic̄. q̄ vocat̉ heroycaq̄ directe beſtialitati opponit̉ vt d̓ribidē. de qͣ etiā ſupͣ dictū eſt Ex hisꝯcludit̉ breuiter drn̄tia īter ꝟtuteset dona. qꝛ virtutes ꝑficiūt mō hūano. ſed dona mō ſuꝑhumano ⁊ diui
no. Un̄ eodē mō vident̉ ſe hr̄e ꝟtutes ad dona apd̓ theologos qͦ mōſe hꝫ virtus heroyca ad cet̓as morales ꝟtutes apud ph̓os Et humanūhic accipit̉ in donoꝝ ⁊ virtutū drn̄tia ex ꝑte modi operatōis. non aūtex ꝑte potētie vel obiecti. quia in illis aliqua dona ꝯueniunt.¶ Sufficiētia ⁊ diſtinctio ſeptē donoꝝ ſpūſſancti CXVIIIEcūdo videndū eſt qͦt ſuntpona ⁊ qūo diſtinguuntur.Ubi ſciendū ꝙ donoꝝ drn̄tia. diſtinctio. ⁊ ſufficiētia ſic accipitur. Dona em̄ ꝑficiūt hn̄tē ad ꝓmꝑte exequendū inſtinctū ſpūſſancti.et iō in oībus potētijs que pn̄t eſſepͥncipia bonoꝝ actuū vl̓ maloꝝ dona ponunt̉ taꝫ in ꝑte intellectiua qͣꝫappetitiua. Intellectꝰ aūt ſiue rō diſtinguit̉ in ſpeculatiuā ⁊ practicamnō tanqͣꝫ in diſtinctas potētias ſꝫ invnā diſtinctā in diuerſos actus. vtſupra dictuꝫ eſt. ⁊ declarabit̉ infra.In rōne aūt tam ſpeculatiua qͣꝫ practica eſt ꝯſiderare duo. ſcꝫ ip̄am apprehēſionē rei. ⁊ iudiciū de re apprehēſa. Rō ergo ſpeculatiua mō ſuꝑhumano vel diuino qͣntū ad app̄hēſionē ꝑficitur dono intellectꝰ. quantū ꝟo ad iudiciū ꝑficit̉ dono ſcīe. ⁊iſta qͣttuor dona ſunt in ītellectu ſicut in ſubiecto. Uirtus aūt appetitiua in his q̄ ſunt ad alteꝝ ꝑficiturdono pietatis mō ſuꝑhumano. ⁊ ſicbonū eſt in voluntate ſicut in ſubiecto. In his aūt que ſunt homīs adſeip̄m quantū ad paſſiones appetitus indigemꝰ duplici ꝑfectōe. Quedam em̄ paſſiones retrahūt nos abono. vt timor ꝑiculorū. ⁊ reſpectuhoꝝ mō ſubhumano ꝑficimur perdonū fortitudīs. Alie ꝟo paſſiōesinclināt ad malū. vt delectatōes etꝯcupiſcētie carnis. ⁊ ꝯͣ iſta ꝑficimurG iiij