.IX.¶ Titulus

getur qualiter fuerit expenſum. Et ſicut capilluscapite non peribit. Ita nec momentum a tēꝑe ſcilide quo non exigat̉ ratio. Tren̄. j. Uocauit aduerſumme tempus .ſ. deus vt ꝯtereret electos meos. O ꝙͣmale poterit rationem reddere de temꝑe ocioſus qͥ nonſolum momenta amiſit temꝑis: ſed horas integrasdies. menſes et annos. Seruum inutilem (ait dominus in parabola) .i. ocioſum mititte in tenebras exteriores Math̓. xxv. ¶ Quarta ſtulticia ocioſi eſt qcum debeat in hac vita ſoluere vel minuere debitiad qd̓ tenetur ⁊ ipſe magis adauget. ⁊ ratio dictat.Redde qd̓ debes Math̓. xviij. et apoſtolus Ro. xiij.Reddite omnibꝰ debita. Sed multa ſunt debita noſtra. Bern̄. O homo ſi ſcires qͣꝫmulta ⁊ qͣꝫmultis debeas: videres ꝙ nihil eſt qd̓ facis. vnde nō eſſes ocioſus. primo debes xp̄o vitam tuam ponere. quia ipſepro te poſuit ſuam. Ideo apl̓s ad Gal̓. ij. Dilexit me⁊ tradidit ſeipſum ꝓ me. Secundo exigunt peccatap̄terita futuram vitam meam vt faciam fructus dignos penitentie. Quid ſi tibi terciū debitorem oſtendam. qui eam ſibi vendicet? puto ꝙ gloriam deſideres quam nec oculus vidit. Nonne ad hoc etiam totuꝫ quantumcūqꝫ poteris dare oportebit? Et vltrahec om̄ia debes totum qd̓ es a quo totuꝫ habes quite fecit ⁊ bene fecit. hec Bern̄. Sed miſer ocioſus nōreddit debitum ſed quotidie magis auget. ¶ Quinta ſtulticia ocioſi eſt. quia cum poſſit ex ſe ꝓducere ⁊recipere fructum multū meritoꝝ ⁊ premiorum vultꝑmanere ſterilis ⁊ infructuoſus. Poſui vos (ait xp̄oVoh. xv.) vt eatis ⁊ fructum afferatis ⁊ fructꝰ veſtermaneat. Pōt em̄ ⁊ debet ꝓducere fructum cordis bonaꝝ cogitationū. ſanctaꝝ affectionū. piaꝝ recordationum. Sed ocioſus ſine fructu reperit̉. ſicut ⁊ ficꝰad quam cum veniſſet xp̄c et non inueniſſet fructummaledixit ⁊ ſubito aruit Math̓. xxj. Poteſt ⁊ dꝫ producere fructum oris. qui ſunt: dei laudatio. gratiarūactio. vocalis oratio. peccatoꝝ ꝯfeſſio. ꝓximi inſtructio. ꝓuer. xij. De fructu oris ſui replebitur vnuſqͥqꝫ bonis. Sed ab om̄ibꝰ his ocioſus eſt extraneꝰ. Fteſt ⁊ debet ꝓducere fructū bonoꝝ operum. vt elemoſynaꝝ. ꝑegrinationū. viſitatōnis infirmoꝝ ⁊ huiuſmodi. pͣs. De fructu operum ſuoꝝ ſatiabit̉ terra. Sꝫom̄ibꝰ his priuat̉ ocioſus. qꝛ cogitatōnes habet vanas ⁊ inutiles. Et ve vobis qui cogitatis inutile aitꝓpheta. Uerba habet ocioſa. Sed vt dicit xp̄c Mathei. xij. De omni verbo ocioſo reddent hoīes ratōeꝫin die iudicij. Et opera vicioſa. Unde Hiere. lj. Opera eoꝝ vana ⁊ riſu digna. ¶ Sexta ſtulticia ocioſi ē.quia vult quieſcere in loco vbi oportet laborare. ſcꝫin vita p̄ſenti. Xp̄c Ioh̓. ix. Non veni vocare vos adrequiem ſed ad laborem. Bern̄. O impudens et imprudens. Milia milium miniſtrahāt ei. ⁊ decies centena milia aſſiſtebant ei .ſ. ad operandū qd̓ eis ꝯgruit. ⁊ tu ſedere p̄ſumis ⁊ ociari. Ad qd̓ etiam figurandum ſex diebus operatus eſt deꝰ diuerſas creaturas⁊ omnes faciebat. ⁊ in ſeptima requieuit ab om̄i opere ad innuendum ꝙ in vita p̄ſenti ſignata ꝑ ſenariūnumerum debet homo operari nō ociari ſi vult in ſeptima. id eſt in alia vita cum deo quieſcere. ¶ Septima ſtulticia eſt quia cum ſit ocioſus ſubmerſus īꝓfundo ſtulticie malicie ſue nō vult porrigere manūſuam ad laborem cum tamen aliter non poſſit exire.Sen̄. A ſtulticia nemo emergit niſi ad laborem manum porrigat. Nam ẜm ph̓m. virtus ⁊ ſcientia ſuntcirca difficilia. Et virgilius. Facilis deſcenſus auerni. ſed reuocare ad auras: ſurſumqꝫ attollere graduꝫhoc opus. hic labor eſt. Et Xp̄c. ꝯtendite intrare peranguſtam portam Luce. .xiij. Certe magna ſtulticiaeſſet eius qui ſe videret in aquam cecidiſſe et niſi laborando et apponendo manuꝫ poſſe euadere ibi re-

manere.Quantū ad ſecun.§. ij.dum ex ocio generante plurima vicia ſequitur inferni cruciatio. ⁊ ideo ſecundo dicit pͣs. Cum hominibus non flagellabunt̉. Reuertentes ad laborem penitentie flagellant̉ hic cum hominibꝰ: ſed ocioſi noncum hominibꝰ ſꝫ cum demonibus in inferno. Proprius locus ocioſi eſt in inferno. rō eſt. Conſtat ꝙ ocioſi in celo nō reperientur. Nam celum empyreuꝫ eſtlocus eorum ⁊ merces quioperati ſunt. ẜm illd̓ Mathei. xx. Uoca operarios ⁊ redde illis mercedem. LEccl̓i. Bonoꝝ laborum glorioſus eſt fructus. ¶paradiſo etiam terreſtri nō recipietur quia cuꝫ dquia tranſtulit Adam poſuit illic vt operaretur nōociaretur. In purgatorio nō erunt quia ibi flagellātur homines a deo: ſed de his ocioſis dicit̉ ꝙ cum hominibus non flagellabunt̉. Mundi quoqꝫ loco indignus eſt. ẜm parabo. xp̄i. de ficulnea nō faciente fructum de qua dicit dominus vinee. Succide illam. vtquid etiam terram occupat? id eſt hunc mundū inutiliter. Et cum non ſit alius locus reſtat ꝙ in inferno cum demonibus flagelletur. Unde ſaluator Mathei. vij. Omnis arbor que non facit fructum bonum excidetur ⁊ in ignem mittet̉ ſcilicet infernalemEt loquitur ibi expreſſe de arbore rationali que nōfacit fructum bonum cum nō facit bona oꝑa. et hicexciditur ꝑ mortem ⁊ ocioſus in ignem inferni proijcitur. vnde pͣs. Quis eſt homo qui vult vitam ſcilicet eternam. Declina a malo ⁊ fac bonū .ſ. fructū operum. non ſtes ocioſus.i3oAntuꝫ ad ter.§. iij.cium. Aliud quod ex ocio ſequitur eſt multiplex malum peccatoꝝ. vnde dicit̉. Id̓o tenuit eos ſuperbiaeos ſcilicet qui nō ſunt in labore hominum ſꝫ in ocio⁊ operti ſunt iniquitate. id eſt pleni omni iniquitateEccl̓i. xxxiij. Multam maliciaꝫ docuit ocioſitas. Etalubi. In deſiderijs .ſ. malis eſt omnis ocioſus. BerOmniū temptationū ⁊ cogitationū malaꝝ ⁊ inutilium ſentina eſt ociū. Sicut ſentina in nauibꝰ recipitom̄s ſordes corꝑaliū. ita mens ocioſi om̄es ſordes vicioꝝ. Nec mirū. Non .n. pōt cor vigilantꝭ eē ſine cogitatōnibꝰ. Un̄ ſi qͥs eſt ocioſus exqͣ nō cogitat bonaoꝑtet ꝙ cogitet mala. Cogitatiōes aūt male trahūtad oꝑa mala. ⁊ p̄cipue vicia carnalia Ezech̓ .xvj. Hecfuit iniquitas ſororis tue ſodome. ſuꝑbia. ſaturitaspanis ⁊ aq̄. ⁊ ociū. Salomō dum fuit occupatꝰ ī edificijs templi ⁊ domꝰ ſue nō ita exarſit amore mulieꝝſic̄ poſtea cuꝫ ſe ocio tradidit. Poeta. Ocia ſi tollasperire cupidinis arcus. Inducit etiā ociū ad curioſitatē ⁊ nugacitatem. vn̄ apl̓s. j. Thimo.v. de viduismalis inqͥt. Adoleſcētiores viduas deuita. diſcūt eīcircuire domos n̄ſolū ocioſe ſꝫ ⁊ ꝟboſe ⁊ curioſe loq̄ntes q̄ nō oꝫ. Et Ber. Ocioſitas ē mr̄ nugaꝝ ⁊ nouerca v̓tutū. Et alubi. Sūma mentꝭ malicia ociū inersNabuchodonoſor cū maneret in aula palatij ſui inſuꝑbiaꝫ elatꝰ eſt dicēs. Nōne hec ē Babilō quā edificaui in fortitudine mea? ꝓpter qd̓ in beſtiā mutatꝰē ẜm fātaſiā Dan̄. iiij. Filij qͦꝫ Dan veniētes lachisad ppl̓m qͥeſcentē atqꝫ ſecuꝝ ꝑcuſſerūt in ore gladijvrbēqꝫ incēdio tradiderūt Iudic. xviij. Ad figurandū ꝙ dū qͥs qͥeſcit ocio demones capiūt aīaꝫ atqꝫ diuerſis vicijs incēdūt. Un̄ ⁊ in euāgelio Zu. xj. ⁊ Mathei. xij. Spūs īmūdꝰ exiēs ab hoīe ꝑ pnīaꝫ cū poſtereuertit̉ temptādo eū: inuenit domū mentꝭ vacanteꝫſcꝫ ocio. cū ſeptē ſpiritibꝰ ingredit̉ et hītat ibi .i. cumvniuerſis pct̄is. Sic gͦ qͥ in laboribꝰ hoīm nō ſūt: tenuit eos ſuꝑbia. Et qꝛ ipſa regina eſt ⁊ mater vicioꝝ