¶ Titulus.V.
Non mechaberis Exod̓. xx. Quod exponens Iſidorus ait. Nec quiſqͣꝫ p̄ter matrimonij federa alijs feminis miſceatur ad explendam libidinem. xxxij. qd̓v. Non mechaberis. Sic etiam exponit Auguſtinꝰ īca. Meretrices. ea. q. vbi ait. Meretrices eē. ⁊ ad meretrices accedere prohibet dominus quarum veniālis eſt turpitudo. Ex quibꝰ verbis patꝫ predictaꝫ actoritatem. que ponitur pro glo. ſuper illud Deutēxxiij. Non erit meretrix de filiabꝰ iſrahel nec ſcorta.tor. eſſe corrupte ſcriptam. ſcilicꝫ ipſam auctoritatē:que dicit quarum turpitudo eſt venialis. Unde aliqui volebant arguere fornicationē eſſe veniale peccatum. quod falſum eſt. Uult ergo dicere glo. venialis non venialis. Ad hoc etiaꝫ facit quod dicit̉ Thobie. iiij. Attende tibi. id eſt caue ab omni fornicatōne. ⁊ preter vxorem tuam nunꝙͣ patiaris crimen ſcire. Crimen proprie importat peccatuꝫ mortale. Un̄ex determinatōne facta per apoſtolos in primo concilio hieroſolimis mandatuꝫ fuit conuerſis ad fideꝫprecipue gentilibus. vt abſtinerent ſe a fornicationeActu. xv. Et hoc ideo quia pagani putabant ſibi hͦlicere. Augꝰ. etiam quodam ſermone ad populū ait.Non licet vobis fornicari. Sufficiant vobis vxoēsNon licet vobis habere concubinas. etiaꝫ ſi vxoresnon habetis. di. xxxiiij. Audite. ¶ Quarta ratio eſtex taxatōne penitentie eius. Solum enim pro peccatis mortalibꝰ inuenit̉ taxata penitentia. non autempro veniali. Et ratio eſt ẜm Tho. in. iiij. quia intermortale ⁊ veniale eſt infinita diſtantia. Nam mortali debetur infinita ẜm diuturnitatem. id eſt inferna.lis. Ueniali autem debetur penitentia finita et temporalis. Sed pro fornicatōne habet̉ taxata penitentia. ſcilicꝫ ſeptem annoꝝ. ſicut pro adulterio. ꝑiurio.homicidio. ⁊ huiuſmodi. vt habet̉. xxij. q. j. Predicādum. vt ſcilicet per penitentiam ſeptiformis gr̄a ſpirituſſancti per peccatum amiſſa et reparetur vel reparari oſtendat̉. xxxiij. q. ij. Hoc ipſuꝫ in glo. Ex quoſequitur ꝙ peccatuꝫ mortale. propter quod ait apoſtolus. j. Theſal̓. iiij. Hec eſt voluntas dei vt abſtineatis vos a fornicatōne. quia perdidiſti omnes qͥ fornicantur.antū ad terciū.§. iiij.ſubtrahitur vtiqꝫ dei preſentia per gratiam per fornicationem. Unde dicit abs te. ſcilicꝫ tales ſunt ſeuefficiuntur per hoc vicium. abs te. id eſt ſine te. Sve eis cum receſſero ab eis dicit dominus Ozee. vFornicatores eniꝫ deus punit. angelus fugit. dyabo.lus colit. ipſum proximum ledit. ¶ Ꝙ deus puniatfornicatores ſeuere patet per illud quod ait apoſtolus j. Corinth̓. x. Neqꝫ fornicemur ſicut quidem eoruꝫ fornicati ſunt. ⁊ ceciderūt vna die. xxiij. milia. qͣndo. ſcilicꝫ populus iſrael fornicatus eſt cum filiabusMoab. Hyſtoriaꝫ habes Numeri. Et ſic ve fuit eisEt hoc merito. quia facit de templo dei domum meretricuꝫ .j. Corinth̓. vj. Membra veſtra ſunt templūſpirituſſancti. Et in figuram dicitur. ij. Macha. v.ꝙ templum dei erat plenum comeſſatōnibus et ſcotantium cū meretricibus: quod ſumme diſplicet d̓oFornicatio ait Iſidorus maximum ſcelus ꝑ carnisimmundiciam quia templum dei violat. xxxij. q. vij.ca. Nonſolum. ¶ Angelꝰ fugit tantū obprobriū cūſit puriſſimus ⁊ mundiciā diligat. Angelis ſuis mādauit de te. (ait pſalmiſta) vt cuſtodiant te. Sed ſi filia regis daretur alicui in cuſtodiam. ⁊ illa fornicaretur. nonne ſumme diſpliceret ei? Bern̄. In quouiſangulo reuerentiam exhibe angelo tuo. nec audeaspreſente eo facere. quod non faceres me vidente. horret igitur tantū fetorē. Unde in vitiſpatrum habetur ꝙ cum angelus bonus comitaretur quendam ex
patribꝰ tranſeunte coram pulcro iuuene ⁊ bene ornato ſed luxurioſo. angelus clauſit ſibi nares. Et cumpater ille interrogaret cauſam. cum ornamenta eiusredolerent. Reſpondit ꝙ propter luxuriam cui eratdeditus ei fetebat: ⁊ ſic querebat fugere eum. Et ſicve eis. Dyabolus libenter habitat in mente luxurioſi. Unde Iob. xl. Dormit Behemot in locis humetibus. id eſt ī mētibus carnalibus. Itē Iob. xl. Fo.titudo eius in lumbis eius. ⁊ virtus illius in vmbilico ventris eius. In lumbis eniꝫ dicitur eſſe ſedes luxurie in viris ⁊ in muliere dicit̉ eſſe ī vmbilico: indeſemen ab eis decidit̉. Propterea dyabolus habitatin eis. quia multū lucrat̉ cuꝫ eis plus ꝙͣ ꝑ alia vicia.Nam duos capit ſimul fornicantes vbi ꝑ alia viciavnum. Et in figuram huiꝰ legio demonum eiecta adimperium xp̄i a quodam: petijt licentiaꝫ intrādi gregem porcorum. et accepta p̄cipitauit eos in mare. vthabet̉ Math̓. viij. ⁊ Lu. viij. ad ſignificandū ꝙ libenter habitant in luxurioſis figuratis per porcos qͥ delectantur verſari in ſceno. Et inde p̄cipitat in marevicioꝝ. Ue autem eis quos inhabitat dyabolꝰ. Ledit cor ſuum: qꝛ vt dicitur Ozee. iiij. Fornicatio ⁊ vinum ⁊ ebrietas auferunt cor. Proximus leditur exīde quia ſi generat̉ filius illegitimus eſt. ⁊ priuat̉ omni dignitate temꝑali. ⁊ eccleſiaſtica ordinationum ⁊prelaturarum niſi legitimet̉. ac etiaꝫ hereditate paterna. ⁊ contumeliat̉ a cunctis. Et frequenter qꝛ ſūtmalorum morum nocēt toti parentele. ſicut patet inAbimelech filio Gedeonis nato ex concabina. quiamortuo patre interficere fecit. lxx. fratres legitimosvno excepto qui fugit vt ſolus dominaretur. vt habetur Iudic. ix. ca. Unde dicit̉. diſ. lvj. ca. Si gens. Decommixtione meretricum eſtimandum eſt degeneres populos ignobiles ⁊ furentes libidine om̄es fore procreandos ⁊ ad extremum vniuerſam plebeꝫ addeteriora ⁊ ignobiliora vrgenteꝫ ⁊ nouiſſime nec bello fortem. nec in fide ſtabilem. nec honorabilem hominibꝰ. nec deo amabilem eſſe ꝓuenturaꝫ. ſicut alijsgentibꝰ hyſpanie ⁊ prouincie ⁊ burgūdiorum populis (que a deo recedentes fornicate ſunt) cōtigit. Aduertendum etiam ꝙ cum ẜm theologos in. iiij. ⁊ canoniſtas affinitas ꝯtrahatur per fornicatōnem nullam ꝯſanguineam eiꝰ cum qua quis fornicatus ē poteſt hr̄e ī vxoreꝫ vſqꝫ ad quartum gradum incluſiue:quod ſi fecerit mr̄imoniū nullum eſt ⁊ ꝯtinue in peccato morant̉ dum ſciunt factū. Et ſic ve eis. ⁊ demuꝫeternum ve. quia ẜm Greg. Momentaneū eſt qd̓ delectat. eternuꝫ quod cruciat. Figurat̉ talis ꝑ ydropicum. qͥ quātoplus bibit tāto plꝰ ſitit. ſic inſatiabiliseſt voluptas ẜm Bedaꝫ ſuꝑ illud. Ecce quidā ydropicus erat ante illum .ſ. Ibeſum Lu. xiiij.¶ Capitulum tercium de Adulterio.Dulteriū eſt ſecundaſpēs luxurie. Et ſicut ip̄m nomē ſonat ē acceſſus ad alienuꝫ thoꝝ. Un̄ adulteriū qͣſiad alteriꝰ thoꝝ acceſſus. In qͦ ẜm. b. Tho. ſcd̓a ſcd̓eq. cliiij. ar. viij. dupl̓r ꝯtra caſtitatē hūane generatōnis qͥs offendit. ¶ Prīo inqͣꝫtuꝫ accedit ad muliereꝫnō ſibi mr̄imonio ꝯiūctā qd̓ requirit̉ ad bonuꝫ prol̓impedit bonū ꝓlis aliene. ⁊ ꝯtra iuſticiā agit. Eadirō eſt de muliere q̄ per adulteriū corrūpit̉. Un̄ Eccl̓xxiij. dicit̉. Om̄is mulier relinquēs virū ſuuꝫ peccabit. Primo em̄ in lege altiſſimi. qꝛ incredibilis fuit. īqͣ .ſ. precipit̉. Non mechaberis. Scd̓o virū ſuū dereliqͥt in qͦ facit ꝯͣ certitudinē ꝓlis. Tercio in adulterio