¶ Prologus ſecūde partis
ta in volutabro luti. Per auariciā ſerpēti qui comedit terrā. Gen̄. iij. Terrā comedes om̄ibꝰ diebꝰ: dictūfuit primo ſerpēti. Per iram cani qͥ crudelis eſt et latrat ⁊ mordet. Pſal̓. Erue de manu canis aīam meā.rum carnes ſunt vt carnes azinoꝝ: qd̓ eſt aīal pitardū. Per gulā vrſo qui ꝓpter auiditatē ad meciditur. vel lupo qui eſt aīal vorax. Math̓. vij. Ueniunt ad vos in veſtimētis ouiū. intrinſecꝰ aūt .i. occulte ſunt lupi rapaces. Sed cōtribulat ⁊ confringit deus capita draconū .i. vicioꝝ ꝑ q̄ efficitur homo peccator beſtialis. qꝛ peccatores vt beſtie traduntur deuorandi in eſcā populis ethiopū .i. demonū. Sꝫ chriſtꝰin aquis de beſtijs facit non ſolū hoīes: ſed ſil̓es angelis. Luc̄. xx. Equales ſunt iuſti angelis dei. Et admotū aque piſcine ꝑ angelū ſanabat̉ vnus infirmusin eam intrās Io. v. qui infirmꝰ figurat peccatorē beſtialē poſt peccatū. ¶ Per peccatū qd̓libet hoꝝ dat̉homo in poteſtate dyaboli ⁊ ſeruū. ij. Pe. ij. a quo qͥsſuꝑatus eſt: ſeruꝰ eius eſt. Unde ⁊ figurātur ꝑ ſepteꝫdemōiacos in ſacra ſcriptura. Inuidus ꝑ Saulē inuiduꝫ vexatū a demonio. j. Reg. xiiij. Auarus per lunaticū: quē dyabolus ꝓijciebat in ignē ⁊ aquā Mar.ix. qꝛ auarus ꝑ mare ⁊ per ignē caloꝝ diſcurrit ad cōgregandū vſqꝫ ad ꝑicula mortis. Luxurioſus per fiam chananee q̄ male vexabatur Math̓. xv. Iuuenem̄ maxime vexātur a luxuria. Accidioſus ꝑ homīeꝫmutū Luc̄. xj. qͥ etiā erat ſurdus. qꝛ accidia facit hominē tacere a laude dei ⁊ cōfeſſione peccatoꝝ: ⁊ nō adire verba dei ⁊ corrigentiū. Guloſus ꝑ illos demōicos: qui habitabāt in monum̄tis Math̓. viij. qꝛ gulafacit hoīem pauperē ⁊ fetidū ⁊ ſepe dirigit ad ſepulchrū ꝑ inordinatiōem vite. Un̄ Eccl̓i. xxj.crapulā multi obierūt. Iracundus ꝑ illibat in tēplo. qꝛ tu es filius dei Luc̄. iiij. Nā talis clamat ꝯtra deū blaſphemādo. Suꝑbꝰ ꝑ illos filios ſeptem ſacerdotis ſceue: qui p̄ſumētes adiurare demones in nomīe Ieſu: queꝫ p̄dicabat Paulus. Demonexiens intrauit in eos. vt habetur Act̉. xix. Sꝫ vt dicit Io. in canōica. Uenit filiꝰ dei vt diſſoluat oꝑa dyaboli. Et ideo bn̄ dr̄. Tu cōtribulaſti capita draconum in aqͥs ſapientie tue. ⁊ ſacramētalis medicine: q̄tanqͣꝫ tyriacha extinguit venenū draconis. ⁊ virtualis gratie: que vt cōtraria expellūt cōtraria. ita virtutes ⁊ dona expellūt a mente vicia omnia. In cuiusfigurā Pharao cū exercitu ſuo: ſignificans dyabolūin aquis ſubmerſus eſt Exo. xiiij. Sꝫ vt dicit Augꝰ.Qui fecit te ſine te: nō ſaluabit te ſine te. Et ideo pͥncipaliter operāte cooꝑari debemꝰ eundo ad aqͣs ſermonū ſacraꝝ virtutū vt ꝯfringātur capita draconiUnde dr̄ Iſa. lv. Om̄es ſitiētes: ſuple eternā ſalutē:veinte ad aqͣs ⁊cͣ. al̓s dicet pctōribꝰ ī fine. Ite maledicti ī ig. eter. qͥ paratꝰ eſt dyabolo et ange. eius Math̓xxv. Et ibi qꝛ ſuꝑbi fuerūt deo rebelles: ſemꝑ puniētur in inferno. Apoc̄. xix. Aſcēdit fumꝰ tormētoꝝ eiꝰin ſecula ſeculoꝝ. Et qꝛ auaricia inſatiabilis appetitus: ſꝑ eos cruciabit ignis īextinguibilis. Iſa. xxxiij.Quis poterit de vobis habitare cū ardoribꝰ ſempiternis? Et qꝛ fuerūt fetentes luxuria: ignis ſulphiiet ſpūs procellaꝝ pars calicis eoꝝ Pſal̓. Qui guloſifuerūt vt diues epulo. nec quidē vnā guttā aque habere poterūt. Inuidi qꝛ non letāter voluerūt viderebona aliorū: non poterunt vnꝙͣ videre ſummū bonūdeū ⁊ ſanctos. Iſa. xxvj. Tollat̉ impius ne videat gloriam dei. Iracūdi qꝛ ex ira lingua ſua blaſphemauerunt deū. linguas ſuas mordebūt: ẜm illud Apocal̓xvj. Cōmanducauerūt linguas ſuas ⁊ blaſphemauerunt viuentē in ſecula ſeculoꝝ: qui habēt poteſtateꝫſuper has plagas. Accidioſi qꝛ vermis tarli triſticie
corrodit eos: cōſumens vigorem gratie. Ideo vt dicitur Iſa. vlti. Uermis eoꝝ .ſ. cōſcientie non moriet̉:remordens ꝙ nō egerint bona q̄ potuerūt. ⁊ manus ⁊pedes ligabūtur: vt oꝑari non valeāt. Illi igit̉ peccatores beſtiales ⁊ īmudi vt porci obſeſſi a demonibꝰꝑ vicia qͥ aquis ſapīe ſacramētalis medicine ⁊ gr̄e noluerūt hīc liberari ⁊ mūdari. demū in aquis infernalibus cōtribulabūtur ⁊ ſubmergūtur. ſic̄ ī figurā demones intrātes porcos eos p̄cipitantes in aquis ſb̓merſerūt. vt habet̉ Math̓. viij. c. ¶ Inſuꝑ qd̓ dictieſt: Tu cōtribulaſti capita draconū in aquis: poteſtexponi de virgine glorioſa. in qua deus cōtribulauitvicia omnia in ſe: cōfirmando eam virtute ſanctificatōis. Unde p̄mittit. Tu cōfirmaſti in virtute tuaꝓpter plenitumare .i. Mariā. deriuatū nomē amdinē aquaꝝ gr̄e. Unde in figuraꝫSeſci. co orecaē eſt: ſꝫ ditiones aquaꝝ appellauit maria.uerſo accetū ꝓlatū. Et Eccl̓s. jͣ. dr̄. Oīa flumīa .ſ. gr̄arum: in mare intrāt .ſ. Mariā. ⁊ mare non redūdat .ſ.ꝑ ſuꝑbiā extra ſe exeūdo vltra regulā a deo ſibi prefixam. Et Hiero. dicit. ꝙ in Maria gr̄e plenitudo ſe īfudit. In aquis ergo gratiarū Marie capita draconum ſunt cōtribulata ⁊ ꝯfracta quo ad ſeip̄aꝫ ⁊ quoad nos. ad hoc nos inducēs exēplo vite ſue ⁊ ꝓtectione ſuoꝝ meritoꝝ ⁊ p̄cuꝫ. Hoc autē deus p̄nūciaueratcū dixit ſerpēti antiquo draconi iſti. Ipſa cōteret caput tuū Gen̄. iij. Nullā inuenimꝰ mulierē ait Sigibertus in ſermone. q̄ caput draconis .ſ. principia viciorum cōtriuerit ⁊ ex toto cōfregerit niſi Mariaꝫ. Etꝓpterea aptiſſime eam ſalutādo dixit ei archangelusGabriel. Aue gr̄a plena. Aue cōponitur ab a qd̓ ē ſine. ⁊ ve qd̓ importat punitiōem. Ue ve ve habitātibꝰin terra Apoc̄. viij. Scribit̉ ve .ſ. priuatōis diuīe viſionis ꝓpter peccatum originale. ve cruciatiōis eterniignis ꝓpter peccatū mortale. ve tꝑalis punitiōis.peccatū veniale. ⁊ hec ſunt in habitātibꝰ ſuper teri. viatoribꝰ. Sꝫ virgo Maria ſine ve originalis nata:ab oī mortali īmaculata: a veniali p̄ſeruata. Et ideoaue .i. ſine ve aliquo. De ve originali poteſt illud ītelligi. Ue eis .i. primis parētibꝰ. qꝛ receſſerūt a me .ſ. ꝑinobedientiā mei p̄cepti. Et illud vetrāſfunditur inom̄es deſcēdentes ab eo ꝑ peccatū originale exceptoxp̄o. Sed virginē cōſtat ab originali eē mūdatam īvtero: ait Bern̄. q̄ ſancta fuit anteꝙͣnata. De ve peccati mortalis dr̄ Iſa. j. Ue genti peccatrici ppl̓o graui iniqͥtate: ſemini nequā: filijs ſceleratis. dereliquerunt deuꝫ. blaſphemauerūt ſanctū iſrahel: abalienati ſunt retrorſuꝫ. Ubi nota ſeptē vicia capitalia queſunt ſeptē capita draconū: quibꝰ parat̉ ve dānatōis.¶ Primū eſt viciuꝫ gule. ⁊ huic dedita gens: dr̄ genspeccatrix: qd̓ importat habitū ꝑmanentē. Nullū eīviciū ita ꝑmāet et habituatū ē ī nob̓ vt gula: ⁊ q̄ citiꝰexerceat̉. naꝫ puer totus eſt deditus gule: etſi ab alijsabſtineat. Et qͥs eſt ille: ait Augu. in li. cōfeſ. qͥ vltrametas neceſſitatis non rapiatur aliqn̄ .ſ. comedendo⁊ bibendo: vel plus debito: vel ardentiori auiditate.Et cū mortaliter in eo offenditur. qꝛ hoc non eſt ſemper: tūc ve eterne cruciatōis ſequitur nō penitentis.Iſa. v. Ue qui cōſurgitis mane ad ebrietatē ſectandam ⁊cͣ. Sed Maria ab hoc vicio libera fuit. UndeAmbroẜ. in li. de virginibꝰ de ea ait. Quis explicarevaleat ciboꝝ eius parſimoniā: officioꝝ redundantiam. ⁊ cū reficiēdi neceſſitas erat: cibus ei obuiꝰ erat:qͥ mortē arceret: nō qͥ delicias mīſtraret. ¶ Secūdūcaput draconis eſt accidia. ⁊ hoc eſt populus grauisiniqͥtate. quia accidia ẜm Damaſcenū aggrauat animuꝫ: vt nil boni ei agere libeat. Sꝫ ve diſſolutis corde: dicitur Eccl̓i. ij. Maria autē fuit ſine hoc ve accidie. Unde audito ꝙ cognata Eliſabeth erat grauida: abijt in montana cuꝫ feſtinatōe ad eā: vt ſibi fer-