L11 !. X XVIII. Cap. 27. 28. [U.C.546.A.C. 206.] 29 7

populi Romani, se coniunxerunt. Vos cum Mandonioet Indibili consilia communicastis, et arma consocia-| turi fuistis. Illi, sicut Campani Capuam, Tuscis ve-j teribus cultoribus ademptam, Mamertini in Sicilia' Messanam, sic Rhegium habituri perpetuam sedem! erant: nec populum Romanum, nec socios populi Ro-mani ultro lacessituri bello. Sucronemne vos domici-| lium habituri eratis? ubi si vos decedens confecta pro-■ vincia imperator relinquerem, deum hominumquefidem implorare debebatis, quod non rediretis ad con-iuges liberosque vestros. Sed horum quoque memo-\ riam, sicut patriae meique, eieceritis ex animis ve-I siris. Viam consilii scelerati, sed non ad ultimumdementis, exsequi volo. Mene vivo, el cetero incolumiexercitu, cum quo ego die uno Carthaginem cepi, cumquo quattuor imperatores, quattuor exercitus Cartha-giniensium fudi, fugavi, Hispania expuli, vos octomillia hominum, minoris certe omnes pretii, quam Al-bius et Atrius sunt, quibus vos subiecistis, Hispaniamprovinciam populo Romano erepturi eratis? Amolioret amoveo nomen meum. Nihil ultra facile creditam1 mortem meam a vobis violatus sim. Quid? si ego mo-| rcrer, mecum exspiratura respublica, mecum casu-rum imperium populi Romani erat? ne istuc IupiterOptimus Maximus sirit, urbem, auspicato diis auctori-j bus in aeternum conditam, fragili huic et mortali cor-pori aequalem esse. Flaminio, Paullo, Graccho, Po-stumio Albino, M. Marcello, T. Quinctio Crispino,('n. Fulvio, Scipionibus meis, tot tam praeclaris im-peratoribus uno bello absumptis, superstes est populusRomanus, eritque, mille aliis nunc ferro, nunc morbomorientibus: meo unius funere elata populi Romani1 esset respublica? Vos ipsi hic in Hispania, patre etpatruo meo, duobus imperatoribus, interfectis, Septi-mum Marcium ducem vobis adversus exsultantes re-centi victoria Poenos delegistis: et sic loquor, tan-