276

loniensis episcopis, quorum irreprehenstbilis extitit vita et sanctitas inChristo probata. Ad quod respondetur istum fuisse martirem, illos non.'Consummatus in torevi' per martirium Engelbertus 'explevit temporamulta' (Sap. 4,13). Super totius tabernaculi pulchritudinem, per cuiuscortinas et columpnas ecclesie ordines prefigurati sunt, pelles erant »arietum rubricate (Exod. 39,33). Arietes, qui duces gregum sunt,significant ecclesie prelatos, qui verbo et exemplo, sive utriusque testa-menti cognitione, quasi duobus cornibus gregem sibi commissumcustodire tenentur. Quorum pelles rubricantur, cum pro commis-sorum salute vel zelo iustitie mortem sustinentes, uti beatus En- 10gelbertus, 'lavant stolas suas in sanguine agni' (Apoc. 22,14).Ipse revera fortis aries fuit, qui duobus cornibus suis, id estduplici potestate, spirituali et materiali, in hostes ecclesie Colonien-sis inpingens illos vcntilavit. Quodsi obicitur de sancto Evergislo 1 ) etsancto Agilolfo 2 ) Coloniensibus episcopis, qui et ipsi passi sunt, respon- u>deri potest non tarn meritoriam fuisse causam martirii eorum sicut inEngelberto. Primus illorum noctu a latronibus occulte occisus est 3 ),alter vero aperte a predonibus, qui diocesis sue terminos pervaserant 4 ).Illos martires lecit pietas et innocentia vite, istum vero virtus obedi-entie et zelus iustitie. Sicut diverse sunt species martirii, ita sunt di- 20verse cause martirii. Ut ait auctoritas: 'Agnus occisus est ab originemundi' (Apoc. 13,8). Agnus Christus est, qui in quihusdam suis mem-bris occisus est propter innocentiam ut in Abel, in aliis propter iusti-tiam ut in prophetis, in aliis propter zelum legis ut in Machabeis, inaliis propter constantiam fidei ut in apostolis; tempore moderniori in &sancto Thoma episcopo Cantuariensi 5 ) occisus est propter libertatemecclesie eoneervandam. Eadem causa mortis exstitit in presule nostroEngelberto. Occubuit ille pro libertate ecclesie 0 ) Cantuariensis, iste

1 est /»'extitit 2a. b 1 . — 8 cognicione getilgt und um Rande von andererHund initione verbessert 2a. — 11 lavit stolam suam 2a. b'. — 14 forte/ii</t 2a nach Quodsi hintu. — Evergillo 1a. — 15 Agillolfo la; Agilolpho2a. h'. — ibi für ipsi 2a. — 16 sicut Engelberti 2a. b l . — 19 obed.virtus 2a. — 20 ita hi.t martirii fehlt 2b l . — diverse sunt 2a. — 21 estfehlt 2a. b l . — 23 in aliis '''•'•• prophetis fehlt la (vom 1. in aliis zum 2.abirrend). — 24 per zelum 2a. — 28 propter libertatem 2a.

') Eberigisil war um 590 Bischof von Köln, wird aber in der Legende /.umMärtyrer Evergislus des 5. Jahrhunderts. Vgl. Levison, Bischof Eberigisil vonKöln (Festschrift Albert Brackmann dargebracht, Weimar 1931, S. 40—63).

2 ) Agilolf war um 747 Kölner Bischof.

s) Nach der Vita Evergisli c. 9 (Analecta Bollandiana VI, 1887, S. 196);vgl. Levison (s. Anm. 1) 61. i

1 ) Vgl. die Passio Agilolfi (Acta SS Julii II, 720 ff.), und W. Levison,Bischof Agilolf von Köln und seine Passio (Annalen 115,1929, S. 76—97).

*) Thomas Becket (t 1170). Seine Passio von Johann von Salisburylag Caesarius vor; vgl. Greven a.a.O. 34 ff. und oben S 237 (Anm. 7,9),240 (Anm. 1), 246 (Anm. 4), 269 (Anm. 2), unten Anm. 6, S. 283 (Anm. 1),308 (Anm.l).

6 ) Johann von Salisbury, Vita Thomae c. 24 (Migne 190,206; Robert-son, Materials 11,319): 'Et ego pro Deo meo mori paratus sum et proassertione iustitiae et e c c 1 e s i a e libertate'.