I. DE TRIBUS ALPHABETIS.
47
spatio easdem habent mutationes, quas inferius eorum octavae,sicut etiam E La Mi in linea et F Fa Ut in spatio concordantcum suis octavis. C C Sol Fa duas habet voces, scilicet Sol et Faet duas mutationes. Sol mutatur in Fa de cantu Emolli inBdurum, et Fa in Sol e converso, quae ambae mutationes fiunttantum descendendo. D D La Sol similiter duas habet voces,scilicet La et Sol et duas mutationes. La mutatur in Sol de cantuBmolli in Bdurum et Sol in La e converso et hae ambae mutatio-nes fiunt descendendo tantum.
3.
Discas hinc varium per claves [30] noscere cantam,
Nani clavis saepe tibi dat cantum variare,imi In trinas species cantum distinguere debes:
Hdurna primus, naturalia que secundus,
Tertius liinc cantus limo Ilis erit vocitatus.
Bdurum cantum G clavis dat tibi tantum,
C naturalis cantus fiat tibi clavis,uis Cantus Bmollis F semper sit tibi clavis.
Bmollis clavi cantus dat Fa B Fa Bmi,
In qua Bdurus Mi semper dat tibi cantus,
B dat quadratum Bdurum; Bque rotundum
*
ihre untern octaven; so stimmen auch E La Mi in linea (e) und FFaUtin spatio (f) mit ihren unteren octaven. C C Sol Fa hat zwei silbenmit zwei mutationem 1) Sol wird Fa von Bmoll (F) nach Bdur (G)und umgekehrt, beide Imitationen nur abwärts. Ebenso in DD La Solwird La zu Sol von Bmoll (F) nach Bdur (G) und umgekehrt: beidemutationen nur abwärts.
3. „Drauf lernst du des gesanges Verschiedenheit nach den schlüßeln,denn die schlüßel geben häufigen Wechsel im singen. [100] Dreierleihast du zu unterscheiden: Der erste Bdur, der zweite natur, drauf,lieber, woll als dritten nennen Bmoll. Den Bdur gibt der Gschlüssel nur,C ist der schlüßel nur zum gesang in natur, und der schlüßel sollimmer F sein zu Bmoll. [105] Der Bmollgesang hat zum Fa (viertenton von F) BFa BMi, aus welchem der Durgesang immer sein Mi ent-nimmt, als eckiges B genennet Bdurum. Das runde B dagegen darf allein