52
Frühestes Vorkommen
de judiciis nativitatum; die aus Ptolemaeos, als diesem ent-nommen, mit den Worten 36 ): Octavo, Venus et Mars domini, na-tus erit tinctor, et specierum venditor, auri argentique ac plumbimagister erit, ao cum armis jocabitur, ac medicamina conficiet, eterit medicus, et agricola; und 37 ): In signis quadrupedibus adju-vant in magisterio metallorum aedificationum atque dolandi.Eine bestimmtere Bezugnahme auf Alcbemie tritt aucb liier nichthervor. — Die Stelle aus Julius Maternus Firmicus findetsich wiedergegeben in Folgendem 38 ): Lwia multiplicat somnia, etlonga itinera, malas cogitationes, mutationem per regiones, et depo-sitionem regni, delectabitur in rebus variis, et diversis malis cogi-tationibus, peregrinabitur per mundum, aliquando privabitur suadignitate. Et si nona fuerit domus Mercurii, erit magnus Astro-logus. Si fuerit domus Veneris, delectabitur in musica. Si fue-rit domus Martis, delectabitur in armis et agricultura. Si fueritdomus Saturni, erit Alchimista. Si domus Jovis, erit magnusin religione. Si fuerit domus Solis, habebit scientiam et provi-dentiam de animalibus quadrupedibus. Si fuerit in Cancro domushaec nona, habebit scientiam de omni re aquatica. Darüber, dasshier Schoner das Wort Alchimista im damals gewöhnlichenSinne desselben gebraucht habe, kann wohl kein Zweifel sein,wenn er gleich nicht so, wie die Meisten seiner Zeitgenossen, andie Wahrhaftigkeit der Metallverwandlungskunst glaubte 39 ).
so ) De judiciis nativitatum libri III [Norimbergae 1545], fol. XL VII] v°(Lib. I, cap. XI, de, magisterio nati, et ejus opere).3') Daselbst, fol. XLIX r° (in demselben Kapitel).
38) Daselbst, fol. XC v° (Lib. II, cap. III, de nona domo).
39 ) In der Isagoge Astrologiae judiciariae bespricht Schoner gleichfallsBeziehungen zwischen Stellung der Gestirne und alchemistischer Beschäfti-gung, aber ganz andrer Art: nämlich welche Stellung des Mondes zu anderenGestirnen für das alchemistische Arbeiten mit gewissen Metallen am Gün-stigsten sei. Diese Besprechung findet sich — zusammen mit einem Urtheilüber die Alchemie, wie und mit welchem Erfolge sie bis dahin betriebenworden sei, das nur ein sehr ungünstiges genannt werden kann — im drittenTheil jener Isagoge, Canon XX: Opera metallorum in igne perficere, sivealchimiae artem exercere (Joannis Schoneri Opusculum astrologicum [Norim-bergae 1539], fol. K4 v°; und ebenso Opera mathematica Joannis Schoneri[Norimbergae 1551], fol. LI r°).